yurakqontomirtizimi.tekshirishusullari

PPTX 42 pages 2.8 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 42
mavzu:yurak qon tomir tizimi.tekshirish usullari. mavzu:yurak qon tomir tizimi.tekshirish usullari. o’qituvchi: ergasheva gulshan toxirovna yurak qon-tomir tizimiga a’zolarni uzluksiz qon bilan ta’minlab turadigan yurak va qon tomirlari kiradi. inson organizmida qonning harakatlanishi uning qon aylanish doirasi deb ataladi. qon tanadagi har bir a’zo va hujayralar faoliyatini ta’minlaydigan va ularni bir-biri bilan bog‘lovchi, organizmning muhim tarkibiy qismi hisoblanadi. yurak qon-tomir tizimi yordamida barcha to‘qima va a’zolar kislorod, oziq moddalar va zarur gormonlar bilan ta’minlanadi va parchalangan mahsulotlar undan chiqarib yuboriladi. yurak to‘rt kamyeradan: ikkita bo‘lmacha va ikkita qorinchadan tashkil topgan. har bir bo‘lmacha o‘z tomonidagi qorincha bilan oradagi teshik orqali bog‘langan bo‘lib, ular qopqoqchalar bilan yopilib turadi. o‘ng tomonda uch tabaqali, chap tomonda esa ikki tabaqali (mitral) qopqoqcha joylashgan. o‘pka arteriyasi ravog‘i va aorta teshiklari atrofida ham qopqoqchalar (yarim oysimon) bo‘lib, ular ushbu tomirlardagi qon oqimi tomoniga qarab ochiladi. ular qon bosimi ta’siri ostida avtomatik yopilganligi sababli qon oqimi faqat bir …
2 / 42
a pasayishi kuzatiladi. qorinchalar sistolasi vaqtida bosim yuqori - sistolik, diastola vaqtidagi bosim past — diastolik deb ataladi. zarb hajmi katta yoshdagi odam yuragi qorinchasi tinch holatda har bir sistola vaqtida o‘rtacha 60 ml qon haydab beradi (zarb hajmi). yurak tsikli bir soniyagacha davom etadi va mos ravishda uning qisqarishlari soni (yuqs) bir daqiqada 60 ta atrofida bo‘ladi. tinch holatda yurak 1 daqiqada 4 litrgacha bo‘lgan qonni organizmga haydab beradi. bu ko‘rsatkich yurakni bir daqiqalik hajmi (yudx) deb ataladi va zarb hajmini yurakni bir daqiqadagi qisqarishlar soniga ko‘paytirib aniqlanadi yurak va magistral qon tomirlarning tana yuzasidagi proyektsiyasi o‘ng qorincha yurakning deyarli butunlay oldingi yuzasini egallaydi. chap qorincha o‘ng qorinchadan orqaroq va chaproqda joylashib, yurak oldingi yuzasining kamroq qismini egallaydi. klinik nuqtai nazardan juda muhim bo‘lgan bu qism yurakning chap chegarasi va cho‘qqi turtkisini shakllantiradi. cho‘qqi turtkisi sistola vaqtida ko‘krak devoriga urilgan yurak zarbasi bo‘lib, odatda chap o‘rta o‘mrov chizig‘idan 1-1,5 …
3 / 42
kard shikastlanishi va xavfli o‘smalar metastazi, o‘pka va plevradagi yallig‘lanish jarayonlarini perikardga tarqalishi sabab bo‘ladi. stenokardiya kasalligida og’riqlar ko‘p hollarda og‘riq yuzaga kelishiga miokardni o‘tib ketuvchi ishyemiyasi sabab bo‘ladi. undagi og‘riq sindromi stenokardiya kasalligini belgisi hisoblanadi odatda to‘sh ortida yoki undan biroz chapda. ko‘proq chap kurak ostiga, bo‘yinga, chap qo‘lga, jag‘ga. ko’krak qafasidagi og’riq turlari: miokard infarkti og‘riq o‘tkir, yondiruvchi, tirnovchi, to‘satdan yuzaga keladi, uning paydo bo‘lishi jismoniy yoki ruhiy zo‘riqish bilan bog‘liq bo‘lishi mumkin. davomiyligi aksariyat hollarda 20 daqiqadan ko‘p (ba'zida bir kecha kun), tinch holatda, yurak qon tomirlarini kengaytiruvchi dorilar (nitroglitserin) qabul qilgandan keyin ham o‘tib ketmaydi, chap elkaga, kurakka va jag‘ga tarqalishi mumkin miokardit og‘riqlar doimiy emas, odatda ezuvchi xarakterda, kuchsiz va bo‘g‘iq, ba'zida jismoniy yuklamada kuchayadi. perikardit og‘riq to‘shning o‘rtasida yoki butun yurak sohasida joylashgan, sanchuvchi va o‘q otganga o‘xshash xarakterda, harakatda, yo‘talganda, stetoskop bilan bosilganda kuchayadi, davomiy (bir necha kun) yoki alohida xurujlar ko‘rinishida paydo …
4 / 42
o‘satdan o‘tkir boshlanuvchi chap qorincha yetishmovchiligi bilan bog‘liq. oqibatda o‘pkada alveolyar va interstitsial shish rivojlanadi. o‘pkaning interstitsial shishiga (yurak astmasi) xos: xurujsimon boshlanuvchi nafas siqishi ortopnoe holati yo‘tal (tussis) yo‘tal yurak chap bo‘lmacha va qorinchasi yetishmovchiligining muhim belgisi hisoblanib, yurak qon-tomir kasalliklariga chalingan bemorlarda kichik qon aylanish doirasida uzoq muddatli dimlanish va bronxlar shilliq qavatining shishi oqibatida yo‘tal ryetsyeptorlarining qo‘zg‘atilishi sababli yuzaga keladi. yo‘tal odatda quruq, ba’zan oz miqdorda balg‘am ajralishi mumkin. aorta anyevrizmasida adashgan nyerv qo‘zg‘alishi oqibatida ham quruq yo‘tal kuzatiladi. shishlar yurakning og‘ir kasalliklarida katta qon aylanish doirasida venoz dimlanish natijasida shishlar yuzaga keladi. ular avvalo to‘piqlarda va oyoq panjasining yuza tomonida paydo bo‘lib, keyinroq asta-syekin tizzagacha ko‘tariladi. og‘ir holatlarda suyuqlik qorin bo‘shlig‘ida yig‘iladi (astsit) va bemorlar undagi og‘irlik hissiga hamda o‘lchamlarining kattalashganiga shikoyat qiladilar. umumiy ko’rik u quyidagicha o‘tkaziladi: umumiy ko‘rik yurak sohasi ko‘rigi tomirlar ko‘rigi umumiy ko‘rikda e’tibor beriladi: bemorning umumiy ko‘rinishiga -bemor holatiga teri va …
5 / 42
miqdorini ko‘p qismi oyoqlarda qolib, uning hajmi kamayadi, natijada kichik qon aylanish doirasidagi dimlanish belgilari biroz pasayadi, diafragma qorin sohasiga tushadi va yuqoridagi suyuqlik kamayadi. teri va ko‘rinib turgan shilliq qavatlar rangini baholash akrosianoz sianoz ko'proq tananing yurakdan uzoqroq qismlarida – qo'l va oyoq barmoqlari, burun uchi, lablarda va quloq suprasida yaqqolroq namoyon bo'ladi markaziy sianoz kichik qon aylanish doirasida qonning yetarli darajada arterializatsiya (kislorod bilan to'yinmasligi) bo'lmasligi oqibatida yuzaga kelgan kislorod yetishmasligi bilan bog'liq yurak sohasi ko‘rigi yurak sohasi ko‘rigida quyidagilarni aniqlash va baholash katta amaliy ahamiyatga ega: yurak bukrisi yurak uchi turtkisi epigastral pulsatsiya o‘ngda ikkinchi qovurg‘alararo sohada pulsatsiya o‘pka arteriyasi o‘zani kengayganda chapda ikkinchi qovurg‘alararo sohada pulsatsiya to‘shdan chapda uchinchi va to‘rtinchi qovurg‘alar orasida pulsatsiya. yurak bukrisi yoki epigastral pul`satsiya – o'ng qorincha gipertrofiyasidan dalolat beradi.. o'ngda ikkinchi qovurg'alar oralig'ida pul`satsiya – aorta ko'tariluvchi qismi va ravog'i anevrizmasidan dalolat beradi. chapda ikkinchi qovurg'alar oralig'ida pul`satsiya – o'pka …

Want to read more?

Download all 42 pages for free via Telegram.

Download full file

About "yurakqontomirtizimi.tekshirishusullari"

mavzu:yurak qon tomir tizimi.tekshirish usullari. mavzu:yurak qon tomir tizimi.tekshirish usullari. o’qituvchi: ergasheva gulshan toxirovna yurak qon-tomir tizimiga a’zolarni uzluksiz qon bilan ta’minlab turadigan yurak va qon tomirlari kiradi. inson organizmida qonning harakatlanishi uning qon aylanish doirasi deb ataladi. qon tanadagi har bir a’zo va hujayralar faoliyatini ta’minlaydigan va ularni bir-biri bilan bog‘lovchi, organizmning muhim tarkibiy qismi hisoblanadi. yurak qon-tomir tizimi yordamida barcha to‘qima va a’zolar kislorod, oziq moddalar va zarur gormonlar bilan ta’minlanadi va parchalangan mahsulotlar undan chiqarib yuboriladi. yurak to‘rt kamyeradan: ikkita bo‘lmacha va ikkita qorinchadan tashkil topgan. har bir bo‘lmacha o‘z tomonidagi qorincha bilan oradagi teshik orqal...

This file contains 42 pages in PPTX format (2.8 MB). To download "yurakqontomirtizimi.tekshirishusullari", click the Telegram button on the left.

Tags: yurakqontomirtizimi.tekshirishu… PPTX 42 pages Free download Telegram