protozoylargadir

PPTX 26 pages 4.3 MB Free download

26 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 4.3 MB

File type PPTX

Pages 26

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 26

maxalliy anestetiklar o’zbekiston respublikasi sog’liqni saqlash vazirligi osiyo xalqaro universiteti “klinik fanlar” kafedrasi gijjalarga va sodda jonivorlarga qarshi vositalar. ma’ruzachi : o’qituvchi axmedov shamshod reja : 1. gijjalarga qarshi preparatlar 2. sodda jonivorlarga qarshi dori vositalar. maqsad: gijjalar va sodda jonivorlarga qarshi dori vositalarni tibbiyotda qoʼllanilishini oʼrganish va amaliyotda tadbiq etish. protozoylarga qarshi moddalar bezgakka qarshi qo'llanadigan moddalar moddalar bezgakni chaqiradigan plazmodiylarga qarshi tanlab ta’sir ko'rsatadi. plazmodiylarning turi ko'p bo'ladi; ularning rivojlanish bosqichlari ancha murakkab o'tadi, moddalarning ta’siri ana shu omillar bilan bog'liq. plazmodiylar 3 kunlik bezgakni yuzaga keltiradigan plasmodium vivax, 4 kunlik plasmodium malariae, tropik bezgakni p.falciparum chaqiradi. 3 kunlik hamda tropik bezgak ko'proq uchraydi. bezgak plazmodiylari odam organizmiga chivinlar orqali o'tadi - odam organizmida plazmodiylar jinssiz (shizogoniya), chivin organizmida jinsiy (sporogoniya) rivojlanish davrini bosib o'tadi. plazmodiylardan zaharlangan chivin chaqqanda qonga plazmodiy sporozoitlari o'tadi, qondan ular retikuloendoteliy sistemasiga - jigar, qora taloq, to'qimalarga o'tib, preeritrotsitar davrni o'tkazadi, so'ngra to'qima …

2 / 26

ozoitlar hosil bo'ladi. sporozoitlar chivin chaqqanda so'lak orqali odamning qoniga o'tadi, yana jinssiz davr (shizogoniya) takrorlanadi. odam organizmida ham plazmodiylarning jinsiy shakllari - erkak va ayol gamontalari ham bo‘ladi, ular bironta klinik belgilar hosil qilmaydi, lekin bezgakni tarqatuvchi chivinlarga o'tib, kasallik tarqalishiga xavf tug'diradi. bezgakka qarshi moddalar kimyoviy tuzilishi, qaysi tur plazmodiylarga, plazmodiylar ko'payishining qaysi bosqichiga ta’sir ko'rsatishi bilan bir-biridan farq qiladi. shu bilan birga bitta modda har xil ta’sirga ega bo'lishi ham mumkin. keltirilganlarga ko'ra, bezgakka qarshi moddalar 4 guruhga bo'linadi: 1. gematoshizotrop moddalar. 2. gistoshizotrop moddalar. 3. gamontotrop moddalar. 4. hamma turlarga ta’sir etuvchi moddalar. gematoshizotrop moddalar - xingamin, xloridin va xinin eritrotsitlardagi shizoitlarga qarshi ta’sir ko'rsatadi, ularni shizontotsid moddalar deb ham atash mumkin. xinin bezgakka qarshi qadimiy moddalardan hisoblanadi, lekin hozirgi kunda kam qo'llanadi, chunki xinindan ancha ustunroq, salbiy ta’sirlarni kamroq paydo qiladigan moddalar sintez qilingan. xingamin bezgakka qarshi kuchli modda, plazmodiylarning jinssiz, eritrotsitar shakllarini tezda halok …

3 / 26

davolanganda bemorlar uni yaxshi ko'tarishlari mumkin, davomli qo'llanganda bosh og'rishi, bosh aylanishi, ko'ngil aynishi, qusish va terida (ayniqsa, bolalarda) o'zgarishlar - dermatit paydo bo'lishi kuzatiladi. agar xingamin kollagenoz, artritlarda katta miqdorda yuborilsa jigarda, yurak mushaklarida distrofik o'zgarishlar yuz berishi mumkin. xloridin turli plazmodiylarning jinssiz, eritrotsitar shakllariga qarshi ta’sir ko'rsatadi, plazmodiylarning - gamontalarini ham jarohatlaydi. modda plazmodiylarning hujayralarda bo'linishiga to'sqinlik qiladi, foli kislota almashinuvini izdan chiqaradi. xloridinning ta’siri sekin boshlanadi va uzoqroq davom etadi, chunki to'qimalarda to'planishi mumkin. bezgakning o'tkir xurujlarida xloridin xingamin bilan birga qo'llanadi, ta’siri uzoqroq davom etgani uchun bezgak xurujlarining oldini olish hamda shaxsiy profilaktika uchun qo'llanadi. xloridin bolalar uchun ancha zaharli hamda embriotoksik va teratogen ta’siri bor. yosh bolalarda xloridin leykopeniya, giperxrom anemiya, dispeptik o'zgarishlami yuzaga keltirishi mumkin. sulfanilamidlar ham eritrotsitlardagi shizontlarga qarshi ta’sir ko'rsatadi, ular paraaminobenzoy kislotaga qarama-qarshi bo'lib, shizontlarni jarohatlaydi. gistoshizotrop moddalar - xloridin, primaxin to'qimalardagi plazmodiylarga qarshi ta’sir ko'rsatadi. xloridin plazmodiylarni preeritrotsitar, primaxin paraeritrotsitar …

4 / 26

(erkak) qarshi ta’sir ko'rsatadi. xinotsid, bigumal va xloridin plazmodiylarning rivojlanishini, ko'payishini (gamontostatik) to'xtatadi. gamontatsid ta’sir etuvchi moddalar (primaxin) gamontalarni odam organizmida nobud qiladi. gamontostatik moddalar gamontalarni jarohatlab, ularning qo'shilishiga - sporogoniyaga to'sqinlik qiladi, shu tufayli chivin bezgak plazmodiylarini tarqatmaydi, moddalar ommaviy profilaktika uchun qo'llanadi. bigumal og‘iz orqali yuboriladi, qonga sekin so'riladi, qonda sikloguaninga aylanib, plazmodiylarning gemoglobindan foydalanishiga to'sqinlik qiladi, organizmdan tez chiqib ketadi. plazmodiylar bu moddaga tez o'rganadi, uni bemorlar yaxshi ko'taradi, ba’zan qonda leykotsitlarning ko'payishi, siydikda eritrotsitlarning paydo bo'lishi kuzatiladi. amyobiazga qarshi qo'llaniladigan moddalar amyobali dizenteriya ichak, ichak devori, jigar, o'pka va boshqa a’zolarni jarohatlab, abssesslar paydo qilishi mumkin. amyobalarga qarshi moddalar ularning qayerda joylashganiga qarab qo'llanadi. ichak orasidagi parazitlarga qarshi qonga yaxshi so'rilmaydigan moddalar, ichak devorida va boshqa a’zolardagi amyobalarga ichakdan qonga yaxshi so'riladigan va a’zolar, to'qimalarda bir tekis taqsimlanadigan moddalar qo'llanadi, ular parazitlarda uglevod va oqsil almashinuvini izdan chiqarib, o'sishi, rivojlanishi, ko'payishiga to'sqinlik qiladi. metronidazol sodda jonivorlarga …

5 / 26

llash mumkin,ular bevosita amyobaga qarshi ta’sir etmasdan, balki amyobalarga anaerob sharoit yaratadigan ichakning normal mikroflorasiga qarshi ta’sir etuvchi moddalar hisoblanadi. amyobiazni davolash uchun monomitsin ham qo'llanadi. trixomonozga qarshi qo‘llaniladigan moddalar metronidazol hamma sodda jonivorlarga qarshi ta’sir etadi, yuqorida keltirilgan amyobiaz, quyida keltiriladigan lyambliozda ham, ayniqsa, trixomonodozni davolashda tanlangan modda hisoblanadi. modda ayollarda uchraydigan trixomonadali kolpit, vulvovaginit va erkaklarda uchraydigan trixomonadali uretritlarda hamda mahalliy qo'llanadi. tinidazol kimyoviy tuzilishidan va ta’siri bo'yicha metronidazolga yaqin, og‘iz orqali yuboriladi, me’da-ichakdan yaxshi so'riladi, qonda yuqori konsentratsiyalarda bo’ladi, metronidazolga nisbatan davomliroq ta’sir etadi. trixomonatsid og'iz orqali hamda o'sha vaqtning o'zida mahalliy vaginal shamchalar shaklida qo’llanadi. modda shilliq qavatlarni ta’sirlashi mumkin, shu tufayli qindan, uretradan yiring ajralishi ko‘payadi. lambliozga qarshi moddalar aminoxinol, metronidazol, furazolidon, tinidazol aminoxinol xinolin unumlaridan bo’lib , lamblioz, leyshmanioz, toksoplazmoz va kollagenozlarni davolashda qo’llanadi. modda me’da-ichakdan qonga yaxshi so'riladi, me’da ichak shilliq qavatini ta’sirlash xususiyatiga ega bo'lgani uchun bu modda ovqatdan keyin qo’llanadi. qonga …

Want to read more?

Download all 26 pages for free via Telegram.

Download full file

About "protozoylargadir"

maxalliy anestetiklar o’zbekiston respublikasi sog’liqni saqlash vazirligi osiyo xalqaro universiteti “klinik fanlar” kafedrasi gijjalarga va sodda jonivorlarga qarshi vositalar. ma’ruzachi : o’qituvchi axmedov shamshod reja : 1. gijjalarga qarshi preparatlar 2. sodda jonivorlarga qarshi dori vositalar. maqsad: gijjalar va sodda jonivorlarga qarshi dori vositalarni tibbiyotda qoʼllanilishini oʼrganish va amaliyotda tadbiq etish. protozoylarga qarshi moddalar bezgakka qarshi qo'llanadigan moddalar moddalar bezgakni chaqiradigan plazmodiylarga qarshi tanlab ta’sir ko'rsatadi. plazmodiylarning turi ko'p bo'ladi; ularning rivojlanish bosqichlari ancha murakkab o'tadi, moddalarning ta’siri ana shu omillar bilan bog'liq. plazmodiylar 3 kunlik bezgakni yuzaga keltiradigan plasmodium vivax, 4 kunl...

This file contains 26 pages in PPTX format (4.3 MB). To download "protozoylargadir", click the Telegram button on the left.

Tags: protozoylargadir PPTX 26 pages Free download Telegram