yallig'lanish patofiziologiyasi

PPTX 29 pages 233.2 KB Free download

29 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 233.2 KB

File type PPTX

Pages 29

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 29

yallig'lanish patofiziologiyasi yallig'lanish patofiziologiyasi yallig'lanish – bu mahalliy shikastlanishlarga organizmning reaktiv javob reaktsiyasi bo'lib, biriktiruvchi to'qima, nerv, endokrin, immun,qon va qon tomirlar tizimlari ishtirokida boruvchi tipik patologik jarayondir. yallig'lanishlarning sinflanishi kechishi bo'yicha: o'tkir yallig'lanish yarim o'tkir yallig'lanish surunkali yallig'lanish organizm reaktivligi bo'yicha: gipergik yallig'lanish normergik yallig'lanish giperergik yallig'lanish morfologiyasi bo'yicha alterativ yallig'lanish ekssudativ yallig'lanish proliferativ yallig'lanish ekssudatni turi bo'yicha seroz yallig'lanish yiringli yallig'lanish fibrinozli yallig'lanish gemorragik yallig'lanish chirikli yallig'lanish yallig'lanishning etiologiyasi ekzogen sabablar. 1.infektsion sabablar: bakterialar, viruslar, zambrug'lar, parazitlar. 2.noinfektsion sabablar: -mexanik sabablar. -fizik sabablar. -ximik sabablar. - ruhiy sabablar. endogen sabablar: to'qima nekrozining mahsulotlari, tromblar, embollar, o'smalar parchalanganda hosil bo'luvchi mahsulotlar, o't va siydik yo'llarining toshlari, modda almashinuvining buzilishi natijasida hosil bo'lgan mahsulotlar kiradi, a'zolarda to'plangan antigen-antitana kompleksi. yallig'lanishning asosiy boskichlari alteratsiya ekssudatsiya va leykotsitlar emigratsiyasi proliferatsiya yallig'lanish fazalari 1-faza:to'qima va uni tashkil qiluvchi hujayralarning shikastlanishi-alteratsiya; 2-faza:biologik faol(yallig'lanish mediatorlari)moddalarning ajralishi; 3-faza:mikrotsirkulyatsiya o'zani o'zgarishi-kapillyarlar va venulalar devori o'tkazuvchanligining oshishi; 4-faza:shikastlanishga …

2 / 29

irlamchi alteratsiya natijasida shikastlangan hujayralardan ajralib chiquvchi lizosomal fermentlar ta'sirida rivojlanuvchi shikastlanishdir. ikkilamchi alteratsiyada etiologik omil ishtirok etmaydi. 1.birlamchi alteratsiya - patogen omilning bevosita ta'sirida yuzaga kelgan o'zgarishlardir. ular morfologik va funktsional bilinar-bilinmas o'zgarishlardan tortib, to to'qima va hujayralarning to'la destruktsiyasi va halokatigacha namoyon bo'ladi. 2.ikkilamchi alteratsiya shikastlangan joydagi quyidagi omillar ta'sirida paydo bo'ladi: - lizosomalar membranasi yorilishi natijasida 40 ga yaqin gidrolitik fermentlar ajralib chiqadi va ular ta'sirida shikastlanish yana davom etadi. - makrofaglar va sitotoksik limfotsitlar hujayralarni parchalaydi. - yallig'lanish mediatorlari ta'siri. ikkilamchi alteratsiyada nafaqat hujayralar, balki oraliq moddalar ham shikastlanadi. natijada, biriktiruvchi to'qima moddalari (proteoglikanlar va gialuron kislota) ning tuzilishi buziladi. bu o'zgarishlar biriktiruvchi to'qimaning o'tkazuvchanligi oshishiga sabab bo'ladi. to'qima alteratsiyasi yallig'lanishning eng muhim qismini tashkil etadi. lekin bu bosqichning davomiyligi juda qisqa bo'lib, qon tomir o'zgarishlariga ulanib ketadi. alteratsiya va ekssudatsiya bosqichlari orasiga chegara qo'yib bo'lmaydi, shuning uchun ham yallig'lanishning alteratsiya shaklini ajratish juda qiyin. yallig'lanishning …

3 / 29

gormon" atamalari bilan bir xil emas. shu bilan birga bir moddaning o'zi oradrenalin vaziyatiga qarab uchala atama rolini o'ynashi mumkin. neyromediator - kimyoviy bioregulyator bo'lib o'tkazuvchi yo'llar orqali uzatilib sinapslarda ta'sir qiladi. gormon - ximiyaviy bioregulyator o'tkazuvchi yo'llarsiz tarqalib sistemalarga ta'sir qiladi. yallig'lanish mediatorlari, odatda yallig'lanish o'chog'ida tarqaladi. yallig'lanishda bar'er hosil bo'lgani uchun mediatorlar shu erda inaktivatsiya bo'ladi. parchalanadi, metabolizmga uchraydi. mediatorlar hosil bo'lish manbalariga ko'ra ikki guruhga bo'linadi: 1. hujayrada hosil bo'luvchi mediatorlar (hujayra mediatorlari); 2. organizmning suyuqlik muhitida hosil bo'luvchi mediatorlar (plazmatik, gumoral mediatorlar). yallig'lanish o'chog'ida moddalar almashinuvining buzilishlari 1.yallig'lanish o'chog'i markazida hujayralar nekrozi yoki nekrobiozi bo'lsa moddalar almashinuvi susaygan bo'ladi. 2.yallig'lanish o'chog'ining qolgan qismlarida moddalar almashinuvi kuchaygan bo'ladi. 3. moddalar almashinuvi oxirigacha bormaydi, oraliq moddalar hosil bo'ladi: - karbon suvlar almashinuvi – sut va pirouzum kislotalarigacha; - yog'lar almashinuvi – keton va atseton tanachalarigacha; - oqsil almashinuvi – aminokislotalar va peptidlargacha. 4.dissemilyatsiya assemilyatsiyadan ustunlik qiladi. yallig'lanish o'chog'ida …

4 / 29

.faol arterial giperemiya 3. passiv venoz giperemiya. 4.staz. ekssudatsiya ekssudatsiya – bu qonning suyuq qismi va qon shakli elementlarini yallig'lanish o'chog'iga chiqishidir. yallig'lanish o'chog'ida to'plangan suyuqlikga ekssudat deyiladi. ekssudatsiyaning sabablari 1. kon tomir devorining o'tkazuvchanligining oshishi. 2. tomir ichida qon bosimi, gidrostatik bosimning oshishi 3. yallig'langan to'qimada osmotik, onkotik bosimlarning ko'tarilishi va atsidozning rivojlanishi. ekssudatning turlari 1.seroz ekssudat- rangsiz, tarkibida 3-6% gacha oqsil, albumin/globulin nisbati 4:1, solishtirma og'irligi 1016.bu ekssudat asosan seroz bo'shliqlarda hosil bo'ladi(plevrit, peritonit, perikardit, kuyishlarda va h.).agar bunday ekssudat shilliq qavatlarda hosil bo'lsa kataral ekssudat deyiladi. transsudat – bu venoz dimlanishlarda rivojlanadigan suyuqlik bo'lib, tarkibida oqsil 0,05-2%gacha bo'lishi va tarkibida shakli elementlarning bo'lmasligi bilan seroz ekssudatdan farq qiladi. ekssudatning turlari 2.fibrinoz ekssudat- tarkibida fibrin tolalari bo'lishi bilan xarekterlanadi va yallig'langan yuza shilliq qavatida fibroz parda xosil qiladi. a)agar fibrinoz parda jaroxatlangan joyda yuzaki joylashsa, engil ko'chsa va o'zidan keyin xech qanday iz qoldirmasa bu yallig'lanish krupoz yallig'lanish …

5 / 29

tarkibida ko'p miqdorda eritrotsitlarning bo'lishi sababli qizg'ish yoki qizil rangdagi ekssudat. bunday ekssudatlar asosan yallig'lanishning og'ir ko'rinishlarida masalan kuydirgi, o'latlarda kuzatiladi. 5. chirikli ekssudat-bu qo'lansa xidli ekssudat bo'lib, asosan anaerob qo'zg'atuvchilar keltirib chiqaradigan yallig'lanishlarda kuzatiladi. masalan gangrena. leykotsitlar emigratsiyasi leykotsitlar emigratsiyasi – bu yallig'lanish o'chog'iga leykotsitlarning chiqishidir. leykotsitlar emigratsiyasi 3ta bosqichda kechadi: - leykotsitlarning qirg'oq bo'ylab joylashishi; - leykotsitlarning devor orqali o'tishi; - leykotsitlarning yallig'lanish o'chog'idagi harakati. leykotsitlar emigratsiyasini tushintiruvchi nazariyalar 1.shklyarevskiyning mexanik nazariyasi. 2.mechnikovning biologik nazariyasi. 3.elektrokinetik nazariya. 4.kolloid – dinamik nazariya. 5.fizik – kimyoviy nazariya proliferatsiya bu yallig'lanish o'chog'ida shikastlangan to'qimaning qayta tiklanishi bo'lib, ikki xil turi farq qilinadi regenerativ-to'qima xujayralarining ko'payishi xisobiga tiklanish reparativ-biriktiruvchi to'qima o'sishi xisobiga tiklanish. yallig'langan to'qimaning regenerativ yoki proliferativ yo'l bilan tiklanishi quyidagi omillarga bog'liq: yallig'langan to'qimaning satxiga to'qimaning regenerativlik xususiyatiga organizm reaktivligiga yoshiga ovqatlanish turiga yallig'lanishning oqibatlari 1. yallig'langan to'qimaning to'liq (funktsional va morfologik) tiklanishi. 2. yallig'lanagan to'qimaning qisman(funktsional jixatdan tiklanadi, morfologik …

Want to read more?

Download all 29 pages for free via Telegram.

Download full file

About "yallig'lanish patofiziologiyasi"

yallig'lanish patofiziologiyasi yallig'lanish patofiziologiyasi yallig'lanish – bu mahalliy shikastlanishlarga organizmning reaktiv javob reaktsiyasi bo'lib, biriktiruvchi to'qima, nerv, endokrin, immun,qon va qon tomirlar tizimlari ishtirokida boruvchi tipik patologik jarayondir. yallig'lanishlarning sinflanishi kechishi bo'yicha: o'tkir yallig'lanish yarim o'tkir yallig'lanish surunkali yallig'lanish organizm reaktivligi bo'yicha: gipergik yallig'lanish normergik yallig'lanish giperergik yallig'lanish morfologiyasi bo'yicha alterativ yallig'lanish ekssudativ yallig'lanish proliferativ yallig'lanish ekssudatni turi bo'yicha seroz yallig'lanish yiringli yallig'lanish fibrinozli yallig'lanish gemorragik yallig'lanish chirikli yallig'lanish yallig'lanishning etiologiyasi ekzogen sabablar. 1....

This file contains 29 pages in PPTX format (233.2 KB). To download "yallig'lanish patofiziologiyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: yallig'lanish patofiziologiyasi PPTX 29 pages Free download Telegram