amir temur davlatining tashkil topishi

DOCX 4 стр. 20,9 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (4 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 4
2-mavzu: amir temur davlatining tashkil topishi. reja 1. amir temur davlatining tashkil topishi. 2. amir temur davriga oid manba va adabiyotlar. 3. amir temur movarounnahr hukmdori deb e’lon qilinishi. 4. markazlashgan amir temur saltanatining tashkil topishi. 5. amir temur saltanatining ma’muriy va harbiy tuzilishi. amir temur movarounnaxrning qonuniy xukmdori bo‘lib olgach, mamlakat xududlarini birlashtirishga kirishdi. shu maqsadda u 1370 yil iyunida samarqandda qurultoy chaqirdi. qurultoyda shibirg‘on hokimi amir zinda chashmdan boshqa movarounnahrning barcha amirlari va qabila boshliqlari to‘plandilar. unda markaziy davlat tizimini shakllantirish va qo‘shin tuzish masalalari muhokama etildi. ikki daryo oralig‘ida yashovchi turk – mo‘g‘ul qabila boshliqlari, barcha amirlar amir temur hokimiyatini tan oldilar. amir temur mamlakatda qonun va tartib ishlarini joriy etadi. maxsus qo‘shin tuzib, unga katta imtiyozlar beradi. amir temur yirik harbiy bo‘linmalarning boshliqlari etib ardasher qavchin, joku barlos, iskandar a’lam shayx, usmon abbos, sayfiddin barloslarni tayinladi. amir temur hukumronligining dastlabki yillarda mamlakat sarhadlari xavfsizligini ta’minlashga katta …
2 / 4
biy yurish qildi. ma’lumki, xorazm oq o‘rda hukmdorlariga suyanib, hanuz bo‘ysunishdan bosh tortib kelardi. xorazmni amir temur chig‘atoy ulusining ajralmas qismi deb hisoblab, uni o‘z davlatiga ko‘shib olish siyosatini tutdi. ammo bu masala elchilar vositasida tinch yo‘l bilan hal etilmagach, amir temur xorazm hududiga besh marotaba yurish qildi. birinchi yurishi 1371 yil yoz (iyul)ida kot shahrini egallash bilan yakunlandi. amir temurning 1373 yil bahori va 1375 yil yozida xorazm tomonga qilgan ikki yurishi natijasiz tugadi. bu asnoda oltin o‘rda xoni to‘xtamish bilan ittifoq tuzib olgan xorazm hukmdori yusuf so‘fi, uning yordamida amir temur davlati hududlariga bir necha bor yurish qilib, qorako‘l viloyati va buxoro tumanlarini talon – taroj etdi. bunday vaziyat shubhasiz, 1379 yilda amir temurni to‘rtinchi marotaba xorazmga qo‘shin tortishga majbur etdi. lekin, bu yurish ham avvalgilari kabi sulh tuzish bilan tugadi. biroq shunga qaramay, yusuf so‘fi ilgari xorazmning chig‘atoy ulusiga tegishli bo‘lgan janubiy – sharqiy (kot va xiva …
3 / 4
hududda yashovchi elu elat va xalqlarni yagona davlatga birlashtirdi. bu shubhasiz, movarounnahr aholisi taqdirida ijobiy ahamiyat kasb etdi. biroq, amir temur bu bilan qanoatlanmadi. tez orada u qo‘shni davlatlar va xalqlar ustiga yurish qilib, ularni o‘ziga bo‘ysundirish va markazlashgan buyuk saltanat barpo etishni o‘z oldiga maqsad qilib qo‘ydi. bu davrda oltin o‘rda, xuroson va erondagi ijtimoiy – siyosiy vaziyat uning uchun juda qo‘l keldi. amir temur harbiy yurishni xurosondan boshladi. 1381 yil u hirotni egalladi. saraxs, jom va qavsiya shaharlari jangsiz taslim bo‘ldi. xuroson, xususan uning poytaxti hirot strategik jihatdan muhim ahamiyatga ega bo‘lib, eron, iroq, shom va boshqa mamlakatlarga o‘tishda ko‘prik vazifasini o‘tardi. 1381 – 1384 yillar davomida amir temur eronning katta qismini egalladi. avval 1381 yilda kalot, turshiz va sabzavor, 1382 yilda tus, qalot shaharlari, 1383 yilda esa butun xuroson va mozandaron (erondagi tarixiy viloyat) bo‘ysundiriladi. 1384 yilda esa astrobod viloyati va ozarbayjonning omul, sori, sultoniya va tabriz …
4 / 4
. amir temur harbiy yurishlari oqibatida quyi idil (volga) viloyatlari, saroy berka, saroychik va hojitarxon (astraxon) kabi shaharlar egallandi. amir temur to‘xtamishni quvib ryazan viloyatigacha bordi va yelest shahrini ishg‘ol qildi. rusiya tarixchilari b.d. grekov va a.yu. yakubovskiylrning ta’kidlashicha, amir temurning to‘xtamish ustidan qozongan g‘alabasi faqat o‘rta osiyo uchun emas, balki butun sharqiy yevropa, shuningdek, rus knyazliklarining birlashishlari uchun ham buyuk ahamiyat kasb etgan edi. shundan so‘ng amir temur butun e’tiborini eron, iroq, suriya, kichik osiyo va hindiston yerlarini uzil – kesil zabt etishga qaratdi. u besh yillik (1392 – 96) urush davomida g‘arbiy eron, iroq (1393 yil 22 avgustda bag‘dod shahri zabt etilgan) va kavkazni egalladi, natijada muzaffariylar va jaloiriylar sulolasining hukmronligi barham topdi. amir temurning hindiston ustiga qilgan urushi 1398 yil maydan – 1399 yil martigacha davom etgan. bu urushda amir temurga qarshi asosiy raqib sifatida dehli hokimi sulton mahmud (1393 – 1413) chiqdi. 1398 yil 17 dekabrda …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 4 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "amir temur davlatining tashkil topishi"

2-mavzu: amir temur davlatining tashkil topishi. reja 1. amir temur davlatining tashkil topishi. 2. amir temur davriga oid manba va adabiyotlar. 3. amir temur movarounnahr hukmdori deb e’lon qilinishi. 4. markazlashgan amir temur saltanatining tashkil topishi. 5. amir temur saltanatining ma’muriy va harbiy tuzilishi. amir temur movarounnaxrning qonuniy xukmdori bo‘lib olgach, mamlakat xududlarini birlashtirishga kirishdi. shu maqsadda u 1370 yil iyunida samarqandda qurultoy chaqirdi. qurultoyda shibirg‘on hokimi amir zinda chashmdan boshqa movarounnahrning barcha amirlari va qabila boshliqlari to‘plandilar. unda markaziy davlat tizimini shakllantirish va qo‘shin tuzish masalalari muhokama etildi. ikki daryo oralig‘ida yashovchi turk – mo‘g‘ul qabila boshliqlari, barcha amirlar amir temur h...

Этот файл содержит 4 стр. в формате DOCX (20,9 КБ). Чтобы скачать "amir temur davlatining tashkil topishi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: amir temur davlatining tashkil … DOCX 4 стр. Бесплатная загрузка Telegram