didaktika - o‘qitish nazariyasi

DOC 59 pages 574.5 KB Free download

59 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 574.5 KB

File type DOC

Pages 59

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 59

11-mavzu: didaktika - o‘qitish nazariyasi sifatida. o‘qitish qonuniyatlari va prinsiplari. ta’lim mazmuni. davlat ta’lim standartlari reja : 1. didaktika o’qitish va ta’lim nazariyasi sifatida. 2. o’qitish jarayonining mohiyati. 3. didaktika, uning asosiy kategoriyalari. 4. didaktik tizim. zamonaviy didaktik tizim. 5. didaktik jarayonlarning qonuniyatlari 6. ta’lim yo’nalishining rivojlanishi. ta’lim paradigmasi. 7. ta’lim mazmuni. tayanch so’z va iboralar: didaktika, o’qitish, didaktik tizim, ta’lim yo’nalishlari, ta’lim paradigmasi, o’rta maxsus kasb-hunar ta’limi, ta’lim mazmuni, ta’lim vazifasi, davlat ta’lim standarti, o’quv reja, o’quv dastur, o’quv qo’llanma, me’yoriy hujjat 1. didaktika o’qitish va ta’lim nazariyasi sifatida pedagogika fani ta’lim va tarbiya jarayonini ularning yaxlitligi va birligi asosida o’rganadi. ikki faoliyatning har birining mohiyatini aniq bayon etish uchun didaktika (ta’lim nazariyasi) va tarbiya nazariyasini ajratib ko’rsatadilar. hozirgi davrda didaktika o’qitishning mazmuni, metodlari va tashkiliy shakllarini ilmiy asoslab beruvchi pedagogika sohasi sifatida tushuniladi. umumiy didaktikadan tashqari xususiy didaktikalar yoki alohida fanlar bo’yicha ta’lim metodikasi deb ataluvchi didaktikalar ham …

2 / 59

’qituvchi — o’quvchi, o’quvchi — o’quv materiali, o’quvchi — boshqa o’quvchilar o’rtasidagi munosabatlar yuzaga keladi. pedagogik adabiyotlarda ulardan qaysi biri didaktika uchun asosiy hisoblanishi kerakligi borasida ham turli fikrlar keltiriladi hamda o’quvchining o’quv materialiga bo’lgan munosabati, ya`ni, bilimlarni o’rganish munosabatini asosiy deb e’tirof etuvchi qarashlar soni nisbatan ko’p. darhaqiqat, o’qish, o’rganish ta’lim jarayonining ajralmas xususiyatidir. ta’limga psixologiya nuqtayi nazaridan yondashilsa, ushbu munosabatning ustuvorligiga shubha qolmaydi. biroq, ta’limga pedagogik, ya’ni, ijtimoiy tajribani berish, o’igatish nuqtayi nazaridan qaralsa faoliyat uchun asosiy sanaluvchi munosabat — ikki shaxs (o’quvchi va o’qituvchi) o’rtasidagi munosabatlar yetakchi o’rin egallashi lozim ekanligi anglanadi. didaktika predmetining mohiyatini ochishga xizmat qiluvchi yana bir qarash ta’lim-tarbiya jarayonini yaxlit o’rganish zarurligini ilgari suradi. ta’limning tarbiyaviy vazifalari o’quvchining bilimni o’zlashtirishlarini ta`minlabgina qolmay, shaxs xususiyati, uning rivojlanishi, ma`lum ma`naviy-axloqiy sifatlarni o’zlashtirishi, fe’l-atvori, xulqini tarbiyalash uchun zarur shart-sharoitni yaratishdan iborat. didaktikaga ta’limning mazmunli va jarayonli jihatlarini birgalikda o’rganish xosdir. amaliyotni qayta tashkil etish va takomillashtirish …

3 / 59

umumiy qonuniyatlarni aniqlash, omillarini tajilil qilish va ta`riflash. didaktika nazariy va bir vaqtning o’zida me`yoriy-amaliy fan. bidaktikaning ilmiv-nazariv vazifasi ta’limning mavjud jarayonlarini o’rganish, uning turli jihatlari o’rtasidagi bog`liqliklar, ularning mohiyatini ochib berish, rivojlanish tendensiyalari va kelajagini aniqlashdan iboratdir. o’zlashtirilgan nazariy bilimlar ta’lim amaliyotini yo’naltirish, ta’limni jamiyat tomonidan qo’yilayotgan ijtimoiy talablarga muvofiq takomillashtirishga imkon beradi. ta’lim mazmunini anglab olish, ta’lim tamoyillari, ta’lim metod va vositalarini qo’llash me`yorlarini aniqlash asosida didaktika amaliy-me’yoriy hamda tashkiliy-texnologik vazifani bajaradi. didaktika pedagogikaning “nima uchun o‘qitish kerak”, “nimani o‘qitish kerak”, “qanday o‘qitish kerak”, “qanday hajmda o‘qitish kerak”, “kimlarni o‘qitish kerak”, “qaerda o‘qitish kerak”, “nimadan foydalanib o‘qitish kerak” kabi savollariga javob izlaydi. umumiy didaktika o‘z navbatida ayrim fanlarga oid usullar bilan juda mustahkam bog‘langan bo‘lib, ularga oid ma’lumotlariga tayanib o‘qitishning umumiy qonuniyatlarini ochib beradi va ayni vaqtda har bir o‘quv fanini o‘qitish usullari uchun umumiy asos bo‘lib xizmat qiladi. didaktika o‘z oldiga o‘qitishning o‘quvchilarni har tomonlama tarbiyalash maqsadlariga …

4 / 59

umiy aloqalar, estetik hamda axloqiy qarashlar jarayonida qo‘lga kiritgan yutuqlarni egallashni shart qilib ko‘yadi. didaktika va metodika mustahkam aloqa hamda o‘zaro bog‘liqliklikda joylashadi. didaktika o‘qitishning umumiy qonuniyatlarini o‘rganadi. aniq bir predmetni o‘qitishning o‘ziga xos xususiyatlari xususiy metodikalarda ishlab chiqiladi. xususiy didaktika – muayyan o‘quv fanlarini o‘qitish qonuniyatlari, usullari, vositalari, shakllari va yo‘llarini o‘rgatuvchi metodika (tadris) fanlari ham pedagogika fanlari turkumining asosiy sohalaridan biri bo‘lib hisoblanadi. u umumiy didaktika yutuqlari asosida rivojlanadi va uning nazariy umumlashmalariga asoslangan holdagina takomillashib boradi. muayyan bir fanga tadbiq etilgan didaktik qonuniyatlar, o‘sha predmetning umumiy jihatlarini qonunlashtiradi va ularda o‘qitishning universal jihatlari namoyon bo‘ladi. 2. o’qitish jarayonining mohiyati insonning faoliyatida o’qitish har doim juda muhim ahamiyatga ega bo’lgan. ta’lim tasodifiy, intiutiv xususiyatga ega bo’lganda ham va asosan tasodifan axborotlarni berish hamda taqlid qilishdan iborat bo’lganda ham shunday bo’lgan; keyinchalik ham, ta’lim maqsadga muvofiq muntazam va rejalashtirilgan jarayonga aylanganda, maktab paydo bo’lganida ham shunday bo’lgan. biroq uzoq …

5 / 59

ni buyuk chex pedagogi yan amos komenskiy (1592— 1670-yillar) «buyuk didaktika» (1657-yil) nomli mashhur asarida tilga oladi. lekin komenskiy «didaktika bu faqat ta’limgina emas, balki tarbiyalash ham», deb ta`kidlaydi. mazkur asarda olim ta’lim nazariyasining muhim masalalari:pta’lim mazmuni, ta’limning ko’rgazmaliligi, ketma-ketligi kabi tamoyillari, sinf-dars tizimi borasida so’z yuritadi. 3. didaktika, uning asosiy kategoriyalari. didaktikaning asosiy kategoriyalari va didaktik tushunchalar tizimi. muayyan fanga xos bo’lgan tushunchalarda insoniyat tomonidan ijtimoiy taraqqiyot jarayonida to’plangan bilimlar aks etadi. mavjud ilmiy tushunchalar ikki asosiy guruhga ajratiladi: 1) falsafiy tushunchalar; 2) xususiy ilmiy, ya`ni, muayyan fangagina xos bo’lgan tushunchalar. didaktika uchun «umumiy va alohida», «mohiyati va hodisa», «qarama-qarshilik», «bog’liqlik» kabi falsafiy tushunchalar ham muhim ahamiyatga ega. didaktikada qo’llaniladigan umumiy-ilmiytushunchalar orasida «tizim», «tuzilma», «vazifa», «element» kabilar alohida o’rin tutadi. pedagogikaga xos didaktik tushunchalar sirasiga quyidagilar kiradi: 1) ta’lim — o’quvchilarga nazariy bilimlarni berish asosida ularda amaliy ko’nikma va malakalarni shakllantirish, ularning bilish qobiliyatlarini o’stirish va dunyoqarashlarini tarbiyalashga yo’naltirilgan …

Want to read more?

Download all 59 pages for free via Telegram.

Download full file

About "didaktika - o‘qitish nazariyasi"

11-mavzu: didaktika - o‘qitish nazariyasi sifatida. o‘qitish qonuniyatlari va prinsiplari. ta’lim mazmuni. davlat ta’lim standartlari reja : 1. didaktika o’qitish va ta’lim nazariyasi sifatida. 2. o’qitish jarayonining mohiyati. 3. didaktika, uning asosiy kategoriyalari. 4. didaktik tizim. zamonaviy didaktik tizim. 5. didaktik jarayonlarning qonuniyatlari 6. ta’lim yo’nalishining rivojlanishi. ta’lim paradigmasi. 7. ta’lim mazmuni. tayanch so’z va iboralar: didaktika, o’qitish, didaktik tizim, ta’lim yo’nalishlari, ta’lim paradigmasi, o’rta maxsus kasb-hunar ta’limi, ta’lim mazmuni, ta’lim vazifasi, davlat ta’lim standarti, o’quv reja, o’quv dastur, o’quv qo’llanma, me’yoriy hujjat 1. didaktika o’qitish va ta’lim nazariyasi sifatida pedagogika fani ta’lim va tarbiya jarayonini ularning yax...

This file contains 59 pages in DOC format (574.5 KB). To download "didaktika - o‘qitish nazariyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: didaktika - o‘qitish nazariyasi DOC 59 pages Free download Telegram