ekonomik sfaniga kirish

PPTX 36 стр. 5,3 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 36
1- mavzu. iqtisodiyot nazariyasi faniga kirish 1- mavzu. ekonomiks faniga kirish reja 1. iqtisodiyot tushunchasi va uning qamrov jihatidan turlari. 2. ehtiyojlarning mazmuni va ularning turkumlanishi 3.iqtisodiyotga oid bilimlarning shakllanishi va rivojlanishi. 4.ekonomiks fanining predmeti va vazifalari. 5.iqtisodiy qonunlar va kategoriyalar. iqtisodiy qonunlarning turkumlanishi. iqtisodiyot fani va uning qonun-qoidalarini bilish uchun, eng avvalo, iqtisodiyot va uning vazifalari to’g`risida tasavvurga ega bo’lish lozim. insoniyat hayoti va uning taraqqiyoti juda murakkab, ko’p qirrali va g`oyat chigal muammolarga boydir. bu muammolar kishilarning moddiy ne’matlar ishlab chiqarish, xizmatlar ko’rsatish, fan, madaniyat, siyosat, mafkura, axloq, davlatni boshqarish sohalaridagi va nihoyat, oiladagi va boshqa faoliyat turlarining borgan sari ko’payib, rivojlanib hamda ularning o’zgarib borishi natijasida vujudga keladi. 3 «iqtisod» so‘zi -- tor ma’noda inson yaratgan barcha ne’matlarni, tabiatdagi barcha boyliklarni, insonning mehnatini tejab-tergab ishlatish ma’nosini anglatadi. keng ma’noda esa iqtisod deganda insonning tirikchiligini o‘tkazishga qaratilgan xo‘jalik faoliyati tushunilib, bu faoliyat ishlab chiqarishdan boshlanib yaratilgan mahsulotlarni iste’mol …
2 / 36
ayonlaridagi harakati iqtisodiyot fani jamiyatda yuz beradigan iqtisodiy hodisalar, jarayonlar, ularga xos bo‘lgan aloqa bog‘lanishlarni, ularning qonun qoidalarini va kishilar faoliyatida namoyon bo‘lishini o‘rganadi. qadimda iqtisodiy faoliyatning asosiy shakli uy xo’jaligi doirasida ro’y bergan. shuning uchun qadimgi grek olimlarining (ksenofont, platon, aristotel) asarlarida iqtisodiyot - uy xo’jaligi va uni yuritish qonunlari deb tushuntirilgan. 9 iqtisodiyot darajalari xo’jalik ko’lami megaiqtisodiyot jahon xo’jaligi makroiqtisodiyot davlat xo’jaligi mezoiqtisodiyot viloyat, shahar, tuman xo’jaligi metaiqtisodiyot tarmoq va soha xo’jaligi mikroiqtisodiyot korxona xo’jaligi miniiqtisodiyot uy xo’jaligi nanoiqtisodiyot individual xo’jaligi 1-rasm. iqtisodiyot darajalarining xo’jalik ko’lami iqtisodiyotning asosiy muammosi – iqtisodiy resurslar cheklangan sharoitda jamiyatning cheksiz ehtiyojlarini qanday qilib to‘laroq qondirib borish mumkinligi to‘g‘risidagi masaladir iqtisodiyotning asosiy muammosini hal qilish yo‘llari: iqtisodiy resurslar miqdorini ko‘paytirish; resurslar unumdorligini oshirish; resurslardan foydalanishning turli xil muqobil variantlaridan eng samaralisini tanlash; jamiyat ehtiyojlarini cheklash. inson ehtiyojlariga turli jihatdan yondoshib, uni har xil guruhlarga ajratish mumkin: 1. ehtiyojlar sub’ektlariga ko‘ra: individual, jamoa va …
3 / 36
tiyojlarga bo‘linadi. moddiy ehtiyojlar azaliy, ular inson paydo bo‘lishi bilan vujudga kelgan. ular tabiiy ehtiyojdir. moddiy ehtiyojlar eng zarur va hayotiy ehtiyojlardir. oziq-ovqat, kiyim-kechak, turar-joylarga bo‘lgan ehtiyojlarning qondirilishi yashashning birlamchi shartidir. ehtiyojlar tizimida mehnat qilish, dam olish, ish qobiliyatini tiklashga bo‘lgan ehtiyojlar ajratiladi. mehnat ehtiyoji insoning o‘zida mujassamlashgan. mehnatsiz inson yashay olmaydi, chunki mehnatsiz nozu-ne’matlarni yaratib bo‘lmaydi va inson shaxsi kamol topa olmaydi. mehnat ehtiyoji insonda jismoniy mehnat qilish va aqliy qobiliyati borligidan kelib chiqadi. inson mehnatda o‘z o‘rnini topib va qobilyatini ishga solib, obro‘-e’tibor qozonishga harakat qiladi. inson mehnat qilar ekan, albatta ish qobilyatini tiklash uchun dam olishi va turli ko‘ngil ochar tadbirlarda qatnashishi zarur. ehtiyojlar bilan ishlab chiqarish nisbati o‘zgarishining uch muqobil varianti mavjud bo‘ladi: 1. regressiv. bu muqobil holat uzoq muddat ishlab chiqarishning tushkunlikda bo‘lishi natijasidan kelib chiqadi. iqtisodiyotni bunday o‘zgarishini girdob tarzida ko‘rish mumkin. aholi iste’moli miqdor va sifat jihatdan ham kamayib boradi. 2. turg‘un. bu …
4 / 36
jamiyatdagi ijtimoiy-iqtisodiy tuzum; tabiiy-geografik sharoitlar; tarixiy-milliy an’analar va urf-odatlar; aholi sonining o’sishi, uning tarkibidagi o’zgarishlar; xalqaro, davlatlar, millatlar va mintaqalar o’rtasidagi aloqalar. 18 jamiyatda har bir ma’lum davrda ko’plab qondirilmagan ehtiyojlar bo’ladi. vaqt o’tishi bilan yangi buyumlarning paydo bo’lishi, keng reklamaning ta’siri va savdoning rag`batlantirishi natijasida ehtiyojlar o’zgaradi va ko’payib boradi. ehtiyojlarning miqdoran o’sib, sifat jihatidan takomillashib borishi ehtiyojlarning o’sib borishi qonuni deyiladi. 19 iqtisodiy bilimlarning vujudga kelishi va iqtisodiy fanlarning shakllanishi ming yillar osha bizga yetib kelgan qur’oni karimni, hadislarni, qobusnomani, bobokalonlarimiz abu ali ibn sino, abu nosir forobiy, abu rayxon beruniy, alisher navoiy, mirzo ulug‘bek asarlarida insonning yashashi uchun tabiat ehsonlari yetarli emasligi, shuning uchun ularni yaratish maqsadida mehnat qilish lozimligi boz-boz uqtirilgan. abu ali ibn sino «kapital» kategoriyasiga yondashuvlarning dastlabki manbalarini abu ali ibn sino (980-1037)ning asarlarida ko‘rish mumkin. u hayotning to‘qqizta omili: yer, havo, olov, insonning asab tizimi, «hayot sharbati», tana qismlari, qalb, kuch, aqliy faoliyatni …
5 / 36
rivojlantirishdagi hissasi juda kattadir. u o‘zining 1370 yilda yozilgan «kitob-ul-ibar» («ibratli misollar kitobi») asarida dunyoda birinchi bo‘lib tovarning ikki xil xususiyatini - iste’mol qiymati va qiymat tushunchalarini, oddiy va murakkab mehnatni, zaruriy va qo‘shimcha mehnat hamda zaruriy va qo‘shimcha mahsulot tushunchalarini ajrata bildi. antuan monkreten siyosiy iqtisod grekcha so‘zdan olingan bo‘lib «politikos» - ijtimoiy, «oykos» - uy, uy xo‘jaligi, «nomos» - qonun degani. ya’ni uy yoki ijtimoiy xo‘jalik qonunlari ma’nosini beradi. 1575-1621 yillarda yashab, ijod qilgan fransuz iqtisodchisi antuan monkreten birinchi marta 1615 yilda «siyosiy iqtisod traktati» nomli kichik ilmiy asar yozib, bu fanni mamlakat miqyosida iqtisodiyotni boshqarish fani sifatida asosladi. iqtisodiy fanlarning shakllanishida asosiy g’oyaviy oqimlar merkantlizmning angliyadagi asosiy nazariyachisi tomas men (1571-1641) hisoblanib, shu oqim nuqtai nazdida davlatning ichki va tashqi siyosati asoslanadi. merkantalizm konsepsiyasi asosan proteksionizm siyosatiga tayanadi, ya’ni davlatning iqtisodiyotni boshqarishda qatnashishi, eksportning importdan yuqori bo‘lishi va boylikni ko‘paytirishni ta’minlashi zarurligiga e’tibor qaratadi. tomas mann (1571 …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 36 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "ekonomik sfaniga kirish"

1- mavzu. iqtisodiyot nazariyasi faniga kirish 1- mavzu. ekonomiks faniga kirish reja 1. iqtisodiyot tushunchasi va uning qamrov jihatidan turlari. 2. ehtiyojlarning mazmuni va ularning turkumlanishi 3.iqtisodiyotga oid bilimlarning shakllanishi va rivojlanishi. 4.ekonomiks fanining predmeti va vazifalari. 5.iqtisodiy qonunlar va kategoriyalar. iqtisodiy qonunlarning turkumlanishi. iqtisodiyot fani va uning qonun-qoidalarini bilish uchun, eng avvalo, iqtisodiyot va uning vazifalari to’g`risida tasavvurga ega bo’lish lozim. insoniyat hayoti va uning taraqqiyoti juda murakkab, ko’p qirrali va g`oyat chigal muammolarga boydir. bu muammolar kishilarning moddiy ne’matlar ishlab chiqarish, xizmatlar ko’rsatish, fan, madaniyat, siyosat, mafkura, axloq, davlatni boshqarish sohalaridagi va nihoyat,...

Этот файл содержит 36 стр. в формате PPTX (5,3 МБ). Чтобы скачать "ekonomik sfaniga kirish", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: ekonomik sfaniga kirish PPTX 36 стр. Бесплатная загрузка Telegram