xalq og'zaki ijodi

DOCX 3 sahifa 16,1 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (3 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1 / 3
xalq og'zaki ijodi – bu xalqning ko‘p asrlar davomida to‘plangan, og‘zaki ravishda asrdan-asrga o‘tib kelgan ijodiy merosi bo‘lib, xalqning dunyoqarashi, hayoti va madaniyatini aks ettiradi. bu ijodiy asarlarning muhim xususiyati shundaki, ular yozma shaklda emas, balki og‘zaki tarzda saqlangan va bir avloddan ikkinchi avlodga og‘zaki ravishda o‘tib kelgan. xalq og‘zaki ijodining asosiy janrlari quyidagilardir: 1. **qo‘shiqlar** – xalq hayotidagi quvonch va qayg‘uni, ishqiy his-tuyg‘ular va hayotiy hodisalarni ifoda etuvchi qo‘shiqlar. 2. **dostonlar** – xalqning tarixiy voqealari, qahramonlar, urushlar haqida hikoya qiluvchi keng ko‘lamli she’riy asarlar. 3. **ertaklar** – ko‘pincha sehrli, qiziqarli voqealarni o‘z ichiga olgan hikoyalar bo‘lib, ular axloqiy saboq beradi. 4. **matallar va maqollar** – qisqa va lo‘nda shaklda xalqning hayotiy tajribalarini, donoliklarini ifodalaydi. 5. **askiya va latifalar** – xalqning ijtimoiy hayotida yuz bergan kulgili va saboq beruvchi voqealarni ifodalovchi qisqa hajmdagi hikoyalar. xalq og‘zaki ijodi nafaqat san’atning bir qismi, balki milliy o‘zlik va qadriyatlarni ifodalovchi boy merosdir. bu …
2 / 3
ik badiiy tafakkurining turli shakllarini oʻz ichiga olgan bu sinkretik ijod namunalari ibtidoiy inson maishati va faoliyatining barcha jihatlari bilan mahkam bogʻlangan boʻlib, qad. odamlarning diniyeʼtiqodiy va mifologik qarashlarini, boshlangʻich ilmiy (empirik) bilimlarini, tabiat va jamiyat haqidagi tasavvurlarini aks ettirgan. biroqqad. folklorning bunday namunalari bizgacha yetib kelmagan, balki ularning izlari va ayrim qismlari xalqning yashash va turmush tarzi bilan bogʻliq turlituman tasavvur va qarashlarida, xalq urfodatlari, udumlari, marosimlari, bayramlari tarkibida, baʼzi bir yozma manbalarda, keyingi davrlarda yozib olingan folklor asarlarida qoldiq holidagina saqlanib qolgan. yozuvning yuzaga kelishi natijasida xalq ogʻzaki badiiy ijodi bilan tarixan bogʻliq adabiyot xam paydo boʻldi. badiiy matnning ayrim ijodiy (yozuvchi, shoir, dramaturg) faoliyat bilan bogʻlanishi, muayyan ijodiy harakat sifatida yozuv bilan mustahkamlanishi adabiyotning asosiy xususiyati boʻlib, insoniyat badiiy tafakkuri taraqqiyotidagi oʻziga xos burilish nuqtasidir. adabiyot oʻzining taraqqiyoti davomida folklordan barcha estetik tushunchalar va badiiy shakllarni olganligiga qaramay, oʻziga xos badiyat qonuniyatlari asosida mustaqil ravishda rivojlana bordi. …
3 / 3
turlituman ijrochi va ijodkorlar faoliyati bilan bogʻliq. isteʼdodli ijodkorlar folklor namunalarini saqlab qolish va keng ommalashtirish bilan birga ogʻzaki anʼanalar doirasida uni yanada mukammallashtiradilar, baʼzan yangilarini ham yarata oladilar. biroq bunda barkarorlashgan va qatʼiylashgan jamoaviylik anʼanalari yetakchilik qiladi. ayrim janrlar (mas, topishmoq, maqol kabi) ommaviy xarakterga ega boʻlsa, yaʼni ularning namunalaridan har bir kishi ozmikoʻpmi ayta olsa, boshqalarining (mas, doston, ogʻzaki drama singari) ijrosi muayyan tayyorgarlikni talab qilgan. shu tariqa xalq ogʻzaki badiiy ijodi namunalarini yaratish va ijro etishda oʻziga xos kasbiy ijodkorlik yuzaga kelgan. oʻzbek folklorida ijodkor va ijrochilarning kasbiylashuvi nihoyatda rivojlangan. baxshilar, ertakchilar, askiyabozlar, qiziqchilar, dorbozlar ijrochiligi professional sanʼat boʻlib, uni egallash uchun boʻlgʻuvchi ijodkor maxsus tayyorgarlik koʻrishi va muayyan ustozdan taʼlim olishi zarur boʻlgan. afsona, rivoyat, lof, latifa, maqol, topishmoq, ertak, doston, qoʻshiq, assiya, ogʻzaki drama va boshqalarlar xalq ogʻzaki badiiy ijodining asosiy janrlari boʻlib, ular soʻz sanʼati namunalari boʻlish bilan birga muayyan ijtimoiymaishiy funksiyalarni ham ado …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 3 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"xalq og'zaki ijodi" haqida

xalq og'zaki ijodi – bu xalqning ko‘p asrlar davomida to‘plangan, og‘zaki ravishda asrdan-asrga o‘tib kelgan ijodiy merosi bo‘lib, xalqning dunyoqarashi, hayoti va madaniyatini aks ettiradi. bu ijodiy asarlarning muhim xususiyati shundaki, ular yozma shaklda emas, balki og‘zaki tarzda saqlangan va bir avloddan ikkinchi avlodga og‘zaki ravishda o‘tib kelgan. xalq og‘zaki ijodining asosiy janrlari quyidagilardir: 1. **qo‘shiqlar** – xalq hayotidagi quvonch va qayg‘uni, ishqiy his-tuyg‘ular va hayotiy hodisalarni ifoda etuvchi qo‘shiqlar. 2. **dostonlar** – xalqning tarixiy voqealari, qahramonlar, urushlar haqida hikoya qiluvchi keng ko‘lamli she’riy asarlar. 3. **ertaklar** – ko‘pincha sehrli, qiziqarli voqealarni o‘z ichiga olgan hikoyalar bo‘lib, ular axloqiy saboq beradi. 4. **matallar va...

Bu fayl DOCX formatida 3 sahifadan iborat (16,1 KB). "xalq og'zaki ijodi"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: xalq og'zaki ijodi DOCX 3 sahifa Bepul yuklash Telegram