xattotlik

DOCX 2 pages 16.8 KB Free download

2 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 16.8 KB

File type DOCX

Pages 2

Updated Dec 2025

Page preview (2 pages)

Scroll down 👇

1 / 2

xattotlik (arab. – husnixat yozuvchi), kalligrafiya – yozuv (xat) sanʼati, kitob koʻchirish hamda meʼmoriy inshootlar, badiiy buyumlarning kitobalirini yaratish kasbi. yozuvning paydo boʻlishi natijasida yuzaga keldi. ayniqsa, arab yozuvining keng tarqalishi tufayli xattotlikning rivojlanishi jadallashdi. sharqda, jumladan, oʻrta osiyoda kitob bosish vujudga kelguniga qadar qoʻlyozma kitob tayyorlash, ularning nusxalarini koʻpaytirish (matn koʻchirish) bilan xattotlar shugʻullangan (qarang kitobat sanʼati). xattotlar saroylarda, ayrim amaddorlar huzurida guruh boʻlib ishlagan. jumladan, temuriy shahzoda boysungʻur mirzo (1397—1433) hirotda tashkil qilgan kutubxonada musavvir, naqqosh va boshqa ustalar bilan bir qatorda 40 dan ortiq xattotlar qoʻlyozma kitoblar tayyorlash, yaroqsiz holga kelganlarini taʼmirlash bilan mashgʻul boʻlgan. xattotlik sanʼatiga bagʻishlangan koʻplab risolalar 10 xil asosiy xat uslublari (nasx, kufiy, muxakkak, nastaʼlik, suls, tavqe, taʼliq, devoniy, riko, rikʼiy) mavjudligi haqida darak beradi. oʻrta osiyoda arab yozuvlari tarqalguniga qadar turli yozuv usullari boʻlgan [mas, sugʻdiy, urxunenisey (qad. turkiy xoqon yozuvlar) va boshqa]. qad. yozuvlardan boʻlgan kufiy yozuvi koʻpgina meʼmoriy va boshqa …

2 / 2

rik sanʼatkorlar (sultonali mashhadiy, abduljamil kotib, darvesh muhammad toqiy va boshqalar) xattotlikda samarali ijod qilgan. „xattotlar sultoni“ sultonali mashhadiy, mir ali tabriziy va boshqa nastaʼliq xatini sanʼat darajasiga koʻtargan. temuriy shahzodalar (ibrohim bin shohruh, boysungʻur mirzo, badiuzzamon mirzo va boshqalar) ham x.ka homiylik qilish bilan birga oʻzlari bu sanʼat turi bilan shugʻullangan; zahiriddin muhammad bobur esa yangi xat va alifbo „xammu boburiy“ ixtirochisidir. kitobat sanʼati bilan bir qatorda binolarning kitobalari, qabrtoshlardagi bitiklar va buyumlarda xattotlik keng qoʻllanilgan. shayboniylardan muhammad shayboniyxon va ubaydullaxon xattotlik bilan shaxsan shugʻullangan va nasx xatida yuksak mahorat bilan yozgan. 16-asr movarounnaxr xattotlik maktabini yuzaga kelishida mir ali hiraviynnsh hayoti va ijodi alohida oʻrin tutadi. bosmaxona paydo boʻlguniga qadar kotib, xattotlar mehnati kitob tayyorlashda muhim oʻrin tutgan. bu borada boysungʻur mirzo, alisher navoiy, muhammad rahimxon ii (feruz) va boshqalarning faoliyatlari diqqatga sazovor. 20-asrda yirik kutubxonalarda xattotlar qoʻlyozma kitoblar nusxasini koʻpaytirish bilan shugullandilar. mas, navoiy kutubxonasi (oʻzbekiston milliy …

Want to read more?

Download all 2 pages for free via Telegram.

Download full file

About "xattotlik"

xattotlik (arab. – husnixat yozuvchi), kalligrafiya – yozuv (xat) sanʼati, kitob koʻchirish hamda meʼmoriy inshootlar, badiiy buyumlarning kitobalirini yaratish kasbi. yozuvning paydo boʻlishi natijasida yuzaga keldi. ayniqsa, arab yozuvining keng tarqalishi tufayli xattotlikning rivojlanishi jadallashdi. sharqda, jumladan, oʻrta osiyoda kitob bosish vujudga kelguniga qadar qoʻlyozma kitob tayyorlash, ularning nusxalarini koʻpaytirish (matn koʻchirish) bilan xattotlar shugʻullangan (qarang kitobat sanʼati). xattotlar saroylarda, ayrim amaddorlar huzurida guruh boʻlib ishlagan. jumladan, temuriy shahzoda boysungʻur mirzo (1397—1433) hirotda tashkil qilgan kutubxonada musavvir, naqqosh va boshqa ustalar bilan bir qatorda 40 dan ortiq xattotlar qoʻlyozma kitoblar tayyorlash, yaroqsiz holga ke...

This file contains 2 pages in DOCX format (16.8 KB). To download "xattotlik", click the Telegram button on the left.

Tags: xattotlik DOCX 2 pages Free download Telegram