makroiqtisodiy modellarning qiyosiy tahlili

PPTX 15 pages 1.1 MB Free download

15 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.1 MB

File type PPTX

Pages 15

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 15

asosiy makroiqtisodiy modellarning qiyosiy tahlili asosiy makroiqtisodiy modellarning qiyosiy tahlili reja: 1.1 makroiqtisodiy tahlil: maqsadi, vazifalari va asosiy modellari. 1.2 makroiqtisodiy tahlil va asosiy modellari. 2.1 makroiqtisodiy modellashtirish va tahlil: o'zbekistondagi tatbiqi, usullari va tamoyillari. 2.2 makroiqtisodiy modellashtirish va tahlil: o'zbekistondagi tatbiqi, usullari va tamoyillari 1.1 makroiqtisodiy tahlil: maqsadi, vazifalari va asosiy modellari. hozirgi kunda jahon hamjamiyatida yuz berayotgan jarayonlar — globallashuv, raqamli iqtisodiyotning rivojlanishi, yashil transformatsiya, hamda o‘tish iqtisodiyotiga ega bo‘lgan mamlakatlarda bozor munosabatlarining chuqurlashuvi milliy iqtisodiyotni tartibga solishda muvofiqlashtirilgan va ilmiy asoslangan qarorlar qabul qilish zaruratini kuchaytirmoqda. shu sababli, makroiqtisodiy tahlil usullari zamonaviy iqtisodiy siyosatni shakllantirishda hal qiluvchi ahamiyat kasb etmoqda. makroiqtisodiy tahlilning predmeti sifatida milliy iqtisodiy jarayonlarning o‘ziga xos xususiyatlari, iqtisodiyot tarmoqlari o‘rtasidagi ko‘p darajali o‘zaro bog‘liqliklar, iqtisodiy siyosatning turli vositalari orqali amal qiluvchi sabab–oqibat mexanizmlari, shuningdek, ichki iqtisodiyot bilan tashqi iqtisodiy muhit o‘rtasidagi o‘zaro ta’sir ishtirok etadi. so‘nggi yillarda, xususan covid-19 pandemiyasi, rossiya–ukraina mojarosi, global logistika …

2 / 15

‘sish ko‘rsatdi, inflyatsiya esa bosqichma-bosqich 14% dan 8% gacha pasaydi. • normativ tarkibiy qism esa “qanday bo‘lishi kerak?” degan savolga javob beradi va iqtisodiy siyosatni takomillashtirish yo‘llarini belgilaydi. shu orqali davlat fiskal, monetar va investitsiya siyosatlari orqali iqtisodiy barqarorlikni ta’minlashga harakat qiladi. bu ikki yondashuv uyg‘unlashgan holda har qanday mamlakatning iqtisodiy ahvolini tahlil qilish imkonini beradi. masalan, o‘zbekiston respublikasi 2022–2026-yillarga mo‘ljallangan taraqqiyot strategiyasi doirasida iqtisodiy o‘sishni rag‘batlantirish, xususiy sektor ulushini oshirish, kambag‘allikni qisqartirish va soliq-budjet siyosatini liberallashtirish bo‘yicha chora-tadbirlar amalga oshirilmoqda. makroiqtisodiy tahlilning asosiy yo‘nalishlari quyidagilarni o‘z ichiga oladi: • iqtisodiy holatni doimiy monitoring qilish, • iqtisodiyotda amal qiluvchi sabab–oqibat mexanizmlarini aniqlash, • moliyaviy oqimlar va sektoral bog‘liqliklarni tahlil qilish, • iqtisodiy siyosat va yangi strategik yo‘nalishlarni ishlab chiqish, • tashqi savdo balansi, inflyatsiya, bandlik va pul-kredit siyosati bo‘yicha kompleks baho berish. “makroiqtisodiy tahlil” fanining o‘qitilishidan maqsad – talabalarga bozor iqtisodiyoti sharoitida milliy iqtisodiyotni tahlil qilish uchun zarur nazariy va …

3 / 15

dolzarb tus oldi, chunki pandemiya, energiya inqirozi va global logistika zanjirlaridagi uzilishlar sharoitida har bir mamlakat resurslardan foydalanishda eng optimal yo‘lni tanlashga majbur bo‘ldi. iqtisodiy subyektlar ratsional harakat qilish tamoyiliga ko‘ra o‘z maqsadlariga erishish uchun xo‘jalik faoliyatida faol qatnashadilar. bu shuni anglatadiki, ular mavjud resurslardan foydalanish orqali natijalarni maksimallashtiradi yoki belgilangan natijalarni olish uchun xarajatlarni minimallashtiradi. makroiqtisodiyotda ad–as modeli (yalpi talab – yalpi taklif modeli) juda muhim ahamiyatga ega bo‘lib, yalpi talab — bu milliy iqtisodiyotdagi barcha yakuniy iste’molchilarning (aholi, korxonalar, davlat va xorijiy xaridorlar) tovar va xizmatlar sotib olishga qiladigan xarajatlarining umumiy miqdorini ifodalaydi. yalpi taklif esa davlat va xususiy sektor tomonidan milliy iqtisodiyot darajasida ishlab chiqarilib, sotuvga taklif qilinadigan barcha tovar va xizmatlarning umumiy hajmini bildiradi. 2020–2024 yillarda o‘zbekiston va jahon iqtisodiyotida ad–as modelining ahamiyati yanada ortdi, chunki pandemiya, ta’minot zanjirlaridagi uzilishlar, inflyatsiya bosimi va energetika narxlarining o‘zgarishi natijasida yalpi talab va yalpi taklif o‘rtasidagi muvozanat sezilarli siljishga …

4 / 15

chiqaruvchilar ma’lum miqdordagi mahsulotni ishlab chiqarish va sotishga, xaridorlar esa uni sotib olishga tayyor bo‘ladi. bu holat milliy ishlab chiqarishning muvozanatli real hajmi deb yuritiladi. ad–as modelida bu jarayon yalpi talab va taklif egri chiziqlarining kesishgan nuqtasi orqali grafik tarzda ifodalanadi. is–lm modeli qisqa muddatli davrda tovarlar bozori va pul bozorida bir vaqtning o‘zida muvozanat o‘rnatilishini ifodalaydi. tovar bozori deganda ham iste’mol, ham investitsion tovarlar bozori tushuniladi. makroiqtisodiy miqyosda milliy ishlab chiqarish hajmining o‘zgarishi bilan narxlar darajasining tebranishi o‘rtasidagi bog‘liqlikni o‘rganish, nima sababdan ayrim davrlarda iqtisodiyot barqaror o‘sadi, ba’zi paytlarda esa pasayish kuzatiladi — bularni izohlash uchun ad–as modeli ham qo‘llaniladi. bu modelda yalpi talab va yalpi taklif, narxlar darajasi kabi agregat ko‘rsatkichlardan foydalaniladi. 2020–2024 yillar davomida global iqtisodiyotda kuzatilgan pandemiya, moliyaviy cheklovlar, energetika inqirozi va inflyatsiya bosimi sharoitida ad–as va is–lm modellari davlat siyosatini tahlil qilishda amaliy vositaga aylandi. 2.1 makroiqtisodiy modellashtirish va tahlil: o'zbekistondagi tatbiqi, usullari va tamoyillari. …

5 / 15

lar iqtisodiyotini tahlil qilishda ham keng qo‘llanadi. ammo shuni ta’kidlash lozimki, har bir mamlakat iqtisodiy tizimining o‘ziga xos xususiyatlari mavjud bo‘lib, empirik koeffitsientlar, bozor mexanizmlari va davlat siyosati farqli bo‘ladi. shu sababli model natijalari har bir mamlakat sharoitiga moslab talqin etilishi zarur. har qanday makroiqtisodiy modelda, u qanchalik mukammal bo‘lmasin, ma’lum darajada mavhumlik (abstraktsiya) mavjud bo‘ladi. masalan, ba’zi modellar yopiq iqtisodiyot (tashqi savdo yo‘q deb faraz qilinadigan tizim) sharoitida tahlil qilinadi. amalda esa barcha mamlakatlar ochiq iqtisodiyotga ega bo‘lib, tashqi savdo, valyuta kurslari va kapital oqimlari iqtisodiy jarayonlarga bevosita ta’sir qiladi. shunga qaramay, makroiqtisodiy modellar iqtisodiy siyosat yuritishda qaror qabul qilishni ilmiy asoslash, iqtisodiy jarayonlarni oldindan prognozlash, hamda iqtisodiy o‘sishning barqaror yo‘nalishlarini aniqlash uchun muhim ahamiyat kasb etadi. makroiqtisodiy modellar odatda ekzogen va endogen o‘zgaruvchilardan tashkil topadi. ekzogen o‘zgaruvchilar — bu modelda oldindan belgilangan, tashqi omillarga bog‘liq ko‘rsatkichlar; endogen o‘zgaruvchilar esa model yechimi natijasida aniqlanadigan ichki ko‘rsatkichlardir. bir model uchun …

Want to read more?

Download all 15 pages for free via Telegram.

Download full file

About "makroiqtisodiy modellarning qiyosiy tahlili"

asosiy makroiqtisodiy modellarning qiyosiy tahlili asosiy makroiqtisodiy modellarning qiyosiy tahlili reja: 1.1 makroiqtisodiy tahlil: maqsadi, vazifalari va asosiy modellari. 1.2 makroiqtisodiy tahlil va asosiy modellari. 2.1 makroiqtisodiy modellashtirish va tahlil: o'zbekistondagi tatbiqi, usullari va tamoyillari. 2.2 makroiqtisodiy modellashtirish va tahlil: o'zbekistondagi tatbiqi, usullari va tamoyillari 1.1 makroiqtisodiy tahlil: maqsadi, vazifalari va asosiy modellari. hozirgi kunda jahon hamjamiyatida yuz berayotgan jarayonlar — globallashuv, raqamli iqtisodiyotning rivojlanishi, yashil transformatsiya, hamda o‘tish iqtisodiyotiga ega bo‘lgan mamlakatlarda bozor munosabatlarining chuqurlashuvi milliy iqtisodiyotni tartibga solishda muvofiqlashtirilgan va ilmiy asoslangan qarorlar ...

This file contains 15 pages in PPTX format (1.1 MB). To download "makroiqtisodiy modellarning qiyosiy tahlili", click the Telegram button on the left.

Tags: makroiqtisodiy modellarning qiy… PPTX 15 pages Free download Telegram