qimmatli kogʻozlar bozori va uning turlari

DOCX 16 pages 27.8 KB Free download

16 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 27.8 KB

File type DOCX

Pages 16

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 16

qimmatli kogʻozlar bozori va uning turlari. reja. 1. qimmatli kogʻozlar bozori moliya bozorining bir qismi sifatida. 2. oʻzbekistonga qimmatli kogʻozlar bozorining kirib kelishi va uning rivojlanishi. 3. qimmatli kogʻozlar bozorining turlari. 4. qimmatli kogʻozlar bozorida savdo qilishning asosiy usullari. 1. qimmatli kogʻozlar bozori moliya bozorining bir qismi sifatida. «moliya bozori» atamasi juda keng tushunchadir. u xakikatan keng ma'noli va murakkab iktisodiy toifani tashkil kiladi xamda muayyan moliya muassasalari orkali uzaro ta'sirda buladigan mulk egalari bilan sarmoya, karz oluvchilari urtasidagi munosabatni tasvirlaydi. xozirgi zamon iktisodiyoti uchun moliya bozori uziga xos «asab markazi» xisoblanadi, uning rivojlanish darajasiga karab mamlakat iktisodiyotining «axvoli» xakida fikr yuritish mumkin, chunki moliya bozoriga ta'mir kursatib jamiyatning iktisodiy faolligini boshkarish mumkin. iktisodiyot normal rivojlanayotgan sharoitda, yukorida kayad etganimizdek, tabiiy savol tugiladi: doimo paydo buladigan jamgarmalardan kanday kilib samaralirok foydalanish mumkin? insoniyat tarixida ulardan foydalanishning eng keng tarkalgan ikki usuli ma'lum, nakd pul saklash yoki qimmatli kogʻozlar sotib olish. …

2 / 16

lay (aksiyaga) berilishi mumkin. shu bilan birga, moliya bozorlari pul mablaglari jamgarmalarning egalaridan karz oluvchilarga boradigan mablag kuplab turli-tuman yullar bilan ta'minlanib turadi. iktisodiy adabiyotlarda ular ikki asosiy guruxga ajratiladi. birinchi guruxga pul mablaglari bevosita jamgarmalarining egalaridan oluvchilarga boradigan mablag bilan bevosita moliyalash yullari kiradi. ular uz navbatida ikki turga bulnadi: kapital moliyalash – unga muvofik tadbirkor mablagni mulkning bir qismiga almashtirish xisobiga oladi (oddiy aksiyalar) va karz olish yuli bilan moliyalar – unga muvofik firma mablagini oldindan kelishilgan foiz buyicha keyin tulash va firmaga egalik qilish xukukini olmaslik xakidagi sharti bilan oladi (obligasiyalar). bu barcha qimmatli kogʻozlar qimmatli kogʻozlar bozorini rivojlanishi va faoliyat kursatishini belgilaydi. bevosita mablag bilan ta'minlashga omonatchilarning mablaglarini moliya muassasalariga: tijorat banklari, sugurta va trast kompaniyalari, pensiya fondlari va xokazolarga kuyishga doir barcha operasiyalar kiradi. masalan, moliya muassasalari mayda va yirik omonatchilarning mablaglaridan foydalanib, turli-tuman loyixalarni mablag bilan ta'minlaydi. mablag bilan ta'minlashning «bilvositaligi» shundaki, omonatchilarning uzlari …

3 / 16

h ob'ekti xisoblanadi. 2. oʻzbekistonga qimmatli kogʻozlar bozorining kirib kelishi va uning rivojlanishi. qimmatli kogʻozlar bozori savdo kapitalining rivojlanish busagasida paydo bulgan va kupchilik /arb mamlakatlarida u xujalik mexanizmining eng barkaror va yulga kuyilgan qismlaridan biri xisoblanadi. u allakachon birja va birjadan tashkari savdo tizimiga singib ketgan, uning uz akidalari va ana'analari mavjud, ba'zi koidalar va an'analar asriy tarixga ega. qimmatli kogʻozlar urta asrlarda paydo buldi va ma'lum edi. usha davrlarda yirik kashfiyotlar natijasida xalkaro savdo xajmlari ancha kupaydi va tadbirkorlarga uz savdo-sotik imkoniyatlarini kengaytirish uchun sarmoya mablaglari zarur buldi. usha vaktlarda londonlik brokerlar shundokkina kuchaning uzida yoki kichik restoranlarda qimmatli kogʻozlarga doir bitimlar tuzardilar. «kucha» bozori degan nom usha paytlardan kolgan bulib, bizlargacha etib kelgan. bizning respublikada xozirgi davrda qimmatli kogʻozlar bozori xali shakllanish boskichida. oʻzbekistonda qimmatli kogʻozlar bozorining paydo bulishi davlat korxonalarini xususiylashtirish va aksionerlik korxonalariga aylantirish jarayonlari bilan boglik. bu bozor boshka barcha bozorlardan eng avvalo unda …

4 / 16

larga ancha kup mikdordagi pul mablaglarini amalda istalgan muddatga xamda bank kreditiga nisbatan foydalirok shartlarda jalb qilishga imkon beradi. bu bozor boshka bozorlar kabi, talab va taklif duch keladigan oldi-sotdiga doir iktisodiy munosabatalar tizimidan iborat. talabni, investisiyalarni pul bilan ta'minlash uchun uzlarining daromadlari etmaydigan korxonalar, korporasiyalar va davlat vujudga keltiradi. biznes va xukumat odatda qimmatli kogʻozlar bozorida sof karz oluvchilar (karz berishga nisbatan kuprok karz oladilar), sifatida namoyon buladi, sof kreditlar axoli, xususiy tarmoklardir, xar xil sabablarga kura, bularning daromadlari kundalik iste'mol va moddiy aktivlarga (asosan turar joyga) investisiyaga kiladigan xarajatlari summasidan ortik buladi. qimmatli kogʻozlar bozorining vazifasi – ikkala tomonni xam koniktiradigan narxlarda jamgarmalarning iloji boricha tulik va tez investisiyaga utishini ta'minlash. qimmatli kogʻozlar bozori deganda jismoniy va yuridik shaxslarning qimmatli kogʻozlar chikarishi, ularning muomalada bulishi va xakini tulash bilan boglik amallarning bajarilishini ta'minlovchi bozor tushuniladi. qimmatli kogʻozlar bozori savdo kapitali bagrida paydo bulgan, kupgina garb mamlakatlarida xujalik mexanizmining …

5 / 16

am boshka bozorlarga uxshab talab va taklifga binoan amal kiladi. bu erda talab asosan ikki yunalishda buladi: - investisiyani moliyalashtirish maksadida korxona, korporasiya va davlat tomonidan kredit olish; - uy-joy kuzgalmas mulk egasi bulish maksadida axoli va shaxsiy sektor tomonidan qimmatli kogʻozlarni kreditor (karz beruvchi) sifatida sotib olish. 3.qimmatli kogʻozlar bozorining turlari. qimmatli kogʻozlar bozori tashkiliy jarayon nuktai nazaridan kuyidagi turlarga bulinadi: - birlamchi bozorlarga; - ikkilamchi bozorlarga; shaklan esa : -birjaviy bozorlarga: -nobirjaviy bozorlarga. qimmatli kogʻozlarning birlamchi bozori deganda qimmatli kogʻozlarni dastlabki egalari (investorlar)ga, ya'ni yuridik va jismoniy shaxslarga sotish maksadida ularni birlamchi va takror (ikkilamchi va x.k.) emissiya qilish va muomalaga chikarish tushuniladi. bu bozor qimmatli kogʻozlarni joylashtirishni tashkil kiluvchi va ta'minlovchi bozordir. boshkacha kilib aytganda, birlamchi bozor - bu birlamchi va takror emissiya kilingan qimmatli kogʻozlarni dastlabki egalariga joylashtiruvchi bozordir. bu bozorda davlat va munisipial obligasiyalar, shuningdek, turli aksioner jamiyatlarning aksiyalari va obligasiyalari emissiya kilinadi. birlamchi bozorda …

Want to read more?

Download all 16 pages for free via Telegram.

Download full file

About "qimmatli kogʻozlar bozori va uning turlari"

qimmatli kogʻozlar bozori va uning turlari. reja. 1. qimmatli kogʻozlar bozori moliya bozorining bir qismi sifatida. 2. oʻzbekistonga qimmatli kogʻozlar bozorining kirib kelishi va uning rivojlanishi. 3. qimmatli kogʻozlar bozorining turlari. 4. qimmatli kogʻozlar bozorida savdo qilishning asosiy usullari. 1. qimmatli kogʻozlar bozori moliya bozorining bir qismi sifatida. «moliya bozori» atamasi juda keng tushunchadir. u xakikatan keng ma'noli va murakkab iktisodiy toifani tashkil kiladi xamda muayyan moliya muassasalari orkali uzaro ta'sirda buladigan mulk egalari bilan sarmoya, karz oluvchilari urtasidagi munosabatni tasvirlaydi. xozirgi zamon iktisodiyoti uchun moliya bozori uziga xos «asab markazi» xisoblanadi, uning rivojlanish darajasiga karab mamlakat iktisodiyotining «axvoli» xakid...

This file contains 16 pages in DOCX format (27.8 KB). To download "qimmatli kogʻozlar bozori va uning turlari", click the Telegram button on the left.

Tags: qimmatli kogʻozlar bozori va un… DOCX 16 pages Free download Telegram