kordaitkabilar-cordaitidae

PPTX 17 стр. 341,4 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 17
qaraqaysimonlar-pinopsida sinf (ajdod)i qaraqaysimonlar-pinopsida sinf (ajdod)i kordaitkabilar-cordaitidae qaraqaykabilar-pinidae kordaitkabilar-cordaitidae sinfchasi karbon davridan permning oxirigacha o’sib, keyinchalik qirilib ketgan. ular bitta qabila kordaitnamolar (cordaitales) dan iborat. kordaitlar yirik daraxt bo’lib, ularning balandligi 20 metrdan to 30 metrgacha etgan. barglari bir necha sm dan to 1 m gacha uzunlikda va 1-2 sm kenlikda bo’lib, ular qalami, nashtarsimon, ellipsimon, teskari tuxumsimon shakllarga ega bo’lgan. evolyutsion nuqtai nazadan qaraganda kordaitlar ochiq urug’larning eng keyingi vakillaridan bo’lib, urug’liqirqquloqlar bilan bir qatorda turgan. lekin, mustaqil bo’lmay rivojlangan. barglarining oralig’ida joylashagan qubbalarining uzunligi 30 sm gacha etgan. kordaitlarga har xil sporali qirqquloqlardan kelib chiqqan deb qaraladi. qarag’aykabilar-pinidae sinfchasi - sinfchasiga 7 ta qabila, 7 ta oila va 55 turkumga mansub, 560 dan ziyod turni birlashtiradi. ilmiy manbalarda keltirilgan 7 qabiladan 2 tasi bizgacha etib kelmagan 1.araukariyanamolar - araucariales qabilasi 2 ta turkum 35 ta turdan iborat. ulrga janubiy yarim shardagi tropik hududlarda tarqalgan daraxtlar kiradi. 1 2.qarag’aynamolar-pinales …
2 / 17
and bo’yli, ayrimlari esa gigant daraxtlardan iborat . masalan kaliforniyada o’suvchi doim yashil sekvoyya (sequoia sempervirens). bu daraxtga indeyslarning yo’lboshlovchisi sekvoyya sharafiga, uning nomi berilgan. balandligi 110 m gacha, poyasining diametri esa 10 m gacha etgan. meksika taksodiumi-taxodium muronatum poyasining diametri 16 m. parklarda eng manzarali daraxt hisoblanadi. mamont daraxti-sequoidendron gigantium poyasining yo’g’onligi esa 12 m ga etgan. mamont daraxtlaridan ayrim turlarining 3000-5000 dan ziyod yoshda ekanligi aniqlangan. qaraqaykabilar orasida yoshi jihatidan eng kattasi shimoliy amerika qarag’ayi (pinus congaeva) sanaladi. nevida sharqida topilgan daraxtning yoshi taxminan 4900 yoshga teng deb aniqlangan. sinfcha vakillarining barglari asosan ignasimon yoki tangachasimon. eng yirik ignasimon barg shimoliy amerikada o’suvchi botqoq qarag’ayi (pinus palustris) niki bo’lib, uning uzunligi 45 sm ga etadi. qarag’aykabilar asosan shamol yordamida changlanuvchi o’simliklar bo’lganligi sababli erkaklik (changchi) qubbalarida hosil bo’lgan changlar havo oqimi bilan urg’ochi (urug’chi) urug’ kurtagining chang yo’li orqali chang kamerasiga borib tushadi. changlanishdan so’ng ma'lum vaqt o’tgandan …
3 / 17
hiqqan yon novda uchida hosil bo’ladi. erkaklik (changchi) qubbasida bitta o’q bo’lib, ularga tangacha shaklidagi mikrosporangiy (changdon) joylashgan va ularning ichida mikrospora yoki changlar rivojlanadi. har bir mikrospora 2 qavat: tashqi (ekzina) va ichki (intina) po’st bilan o’ralgan. tashqi po’stining 2 yon tomonida havo bilan to’lgan 2 ta pufak hosil bo’ladi. bu moslamalar mikrosporalarni osongina olib keladi. mikrosporalar mikrosporangiy ichida una boshlaydi. har bir mikrospora o’z qobiqiga ega. qobiq ichida dastlab 2 ta protallial hujayra hosil bo’ladi, lekin ular tez orada yo’qolib ketadi. ma'lum vaqt o’tgach yana 2 ta yangi anteridial va vegetativ hujayralar vujudga keladi. shu vaqtda mikrosporangiy devori yoriladi va mikrosporalar shamol yordamida onalik qubbalariga kelib tushadi. onalik qubbalari bahor oyida o’sib chiqqan yosh uzun novdalarning uchlarida bitta yoki ikkitadan hosil bo’ladi. . bularda ham xuddi otalik qubbalaridek o’rtasidan o’q o’tadi. bu o’qga tangachalar birikkan.tangachalar ikki xil: biri kichkina yoki qoplovchi tangacha bo’lib, to’qridan -to’qri o’qda turadi. qoplovchi …
4 / 17
lda pishib yetiladi. changlanish iyun oyida bo’lib o’tadi va nutsellusga yopishgan chang kelgusi yilgacha qolib ketadi. kelgusi yili yozda chang unadi keyin otalanish hodisasi ro’y berib, murtak va urug’ rivojlanadi. shu bilan birga qubba o’sadi va kuzga kelib, urug’lar tingandan keyin yashil rangini yo’qolib qo’n’g’ir yoki jiggarang tusga kirib qoladi. uning tangchalari bir - biridan ajralib, urug’lar sochiladi. qaraqay pinus l.turkumi. qaraqay turkumiga 100 ga yaqin turga ega tabiiy sharoitda azarbayjon bilan gruziyada o’suvchi (eldar qaraqayi) qurg’oqchillikka chidamliligi uchun o’zbekistonning ko’pchilik shaharlarida manazarali daraxt sifatida o’stiriladi. qaraqay doimo yashil daraxt. subtropik iqlim mintaqalarida qarag’ay turlari tog’li o’lkalarda o’sadi va o’z arealida aralash yoki sof o’rmonlarni hosil qiladi. bu turkumning oddiy qarag’ay -pinus selvestris, sibir qarag’ayi-p.sibirica kabi turlari keng tarqalgan. oddiy qarag’ay - pinus silvestris:1,2 - erkak qubbali shoxchasi, 3- bargli shoxchasi, 4- urug’kurtakli tangacha, 5-urug’i, 6-bargi, 7, 8-urg’ochi qubbalari. qaraqaydoshlarning tabiatdagi va halq xo’jaligidagi ahamiyati beqiyos katta. ulardan qurilish uchun …
5 / 17
mon yoki tangachasimon novdada qarama -qarshi yoki halqasimon o’rnashgan. erkaklik (changchi) qubbalari yakka holda bo’lib, mikrosporafillari qalqonsimon, mikrosporangiylari 2-6 ta. erkaklik gametofiti reduktsiyalangan. urg’ochi (urug’chi) qubbasida qoplag’ich tangacha barg va urug’ tangachasi qo’shilib o’sib, bittaga aylangan, qoplag’ich tangacha bargi yog’ochlangan yoki yumshoq etli (archalar)dir sarv-(kiparis)- cupressus turkumi 15-20 ta turga ega, balandligi 30-50 m, bir uyli daraxt va buta o’simlik. o’rta yer dengizining atrofida, ximolay, janubiy xitoy va amerikada tarqalgan. qrim, qora dengiz qirg’oqlarida ayrim turlari o’zbekistonda ham manzarali o’simlik sifatida o’stiriladi. doimiy yashil sarv - 30 m.li, 2000 yilgacha umr ko’radi. o’zbekistonda piramidasimon sarv toshkent, samarqand, farqona vodiysida uchraydi. tuya-thuja turkumi bir uyli daraxt va butalardan iborat bo’lib, 6 turga ega. shulardan g’arb tuyasi (thuja occidentales) asosan xitoyda tarqalgan. manbalarda ko’rsatilishicha sharq tuyasi sarv o’rta osiyoda muqaddas daraxt sifatida o’stirilgan. archa -juniperus turkumiga 14 ta tur kiradi. sng florasida 21 turi uchraydi. shundan 3 ta turi zarafshon archasi-jynipyerus zeravschanica …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 17 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "kordaitkabilar-cordaitidae"

qaraqaysimonlar-pinopsida sinf (ajdod)i qaraqaysimonlar-pinopsida sinf (ajdod)i kordaitkabilar-cordaitidae qaraqaykabilar-pinidae kordaitkabilar-cordaitidae sinfchasi karbon davridan permning oxirigacha o’sib, keyinchalik qirilib ketgan. ular bitta qabila kordaitnamolar (cordaitales) dan iborat. kordaitlar yirik daraxt bo’lib, ularning balandligi 20 metrdan to 30 metrgacha etgan. barglari bir necha sm dan to 1 m gacha uzunlikda va 1-2 sm kenlikda bo’lib, ular qalami, nashtarsimon, ellipsimon, teskari tuxumsimon shakllarga ega bo’lgan. evolyutsion nuqtai nazadan qaraganda kordaitlar ochiq urug’larning eng keyingi vakillaridan bo’lib, urug’liqirqquloqlar bilan bir qatorda turgan. lekin, mustaqil bo’lmay rivojlangan. barglarining oralig’ida joylashagan qubbalarining uzunligi 30 sm gacha etgan...

Этот файл содержит 17 стр. в формате PPTX (341,4 КБ). Чтобы скачать "kordaitkabilar-cordaitidae", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: kordaitkabilar-cordaitidae PPTX 17 стр. Бесплатная загрузка Telegram