ochiq iqtisodiyotda makro iqtisodiy siyosat va mandell fleming modeli

DOCX 19 pages 157.5 KB Free download

19 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 157.5 KB

File type DOCX

Pages 19

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 19

16-mavzu. ochiq iqtisodiyotda makroiqtisodiy siyosat va mandell fleming modeli. reja: 16.1. ochiq iqtisodiyot tushunchasi va uning ko‘rinishlari. 16.2 mandell flemingning ochiq iqtisodiyot modeli. 16.3 qayd etilgan valuta kursi sharoitida pul-kredit va fiskal siyosat. 16.4 erkin suzib yuruvchi valuta kursi sharoitida makroiqtisodiy siyosat. ochiq iqtisodiyot tushunchasi va uning ko‘rinishlari. bundan oldingi boblarda ko‘rdikki, dunyoning hech bir mamlakati tashqi iqtisodiy aloqalar va munosabatlardan uzilgan holatda emas. shu sababli to‘liq makroiqtisodiy model o‘zida ham ichki, ham tashqi bozorlarda amalga oshirilayotgan operatsiyalarni majassam etishi lozim. to‘liq makroiqtisodiy model-ochiq iqtisodiyot modelidir. ochiq iqtisodiyot- shunday iqtisodiyotki, u: a) mamlakat ishlab chiqarayotgan tovarlari va xizmatlarining ma’lum bir qismini eksport va import qilishini; b) mamlakat jahon moliya bozorlarida kredit olishi va kredit berishini anglatadi. agar yopiq iqtisodiyot sharoitida barcha ishlab chiqarilgan tovarlar va xizmatlar ushbu mamlakat ichkarisida sotilsa va barcha xarajatlar uch qismga: iste’mol, investitsiya va davlat xarajatlariga bo‘linsa, ochiq iqtisodiyotda ishlab chiqarilgan mahsulotning sezilarli qismi chet elga …

2 / 19

da kichik miqdorini tashkil etganligi sababli jahon moliyaviy bozorlaridagi shart- sharoitlarga ko‘ra belgilangan jahon foiz stavkasi bu iqtisodiyotda belgilab berilgan (ekzogen) ko‘rsatkich sifatida qabul qilinadi. katta ochiq iqtisodiyot-ko‘lami yirikligi sababli foiz stavkasi mamlakatning ichida ro‘y berayotgan jarayonlarning jiddiy ta’sirida shakllanadigan iqtisodiyotdir. katta ochiq iqtisodiyot- jahon jamg‘armalari va investitsiyalarining katta qismiga egalik qilayotan yirik mamlakat (aqsh, xxr, germaniya, yaponiya, rossiya va boshq.) iqtisodiyotidir. bunday mamlakatlar jahon moliya stavkasiga ta’sir ko‘rsata oladi. ochiq iqtisodiyotning asosiy ko‘rsatkichlari quyidagilardir: a) yaimdagi tashqi savdo kvotasi; b) ishlab chiqarish hajmidagi eksport ulushi; g) iste’mol tarkibidagi importning ulushi; d) investitsiyalar hajmidani xorijiy investitsiyalarning ulushi. iqtisodiyotning ochiqligi darajasi odatda mamlakatning tashqi savdosi hajmiga yoki hukumatning siyosiy liniyasiga bog‘liq bo‘ladi. masalan, buyuk britaniya iqtisodiyoti nisbatan ochiq hisoblanadi, chunki u tashqi savdoga juda bog‘langan. aqsh iqtisodiyoti esa nisbatan yopiqdir, chunki tashqi savdo uning rivojlanishi uchun hal etuvchi rol o‘ynamaydi. ochiq iqtisodiyot xalqaro hisob-kitoblarda xorijiy valutadan foydalanishni ko‘zda tutadi. u to‘lov …

3 / 19

l qismga bo‘linadi: a) joriy operatsiyalar balansining belgilangan holatini ta’minlab turish; b) valuta zahiralarining aniq belgilangan miqdorini saqlab turish. tashqi va ichki muvozanatni ta’minlab turish usullari bir xil: budjet- soliq va pul-kredit siyosati. ayrim hollarda mustaqil usul sifatida almashinuv kursi siyosati ham ajratib ko‘rsatiladi. tashqi muvozanatni ta’minlash kapital harakatining mobilligi (mamlakatlararo kapital quyilishi jarayonining ichki foiz stavkasining jahon foiz stavkasiga nisbatan o‘zgarishiga javoban keskinlashuvi) sababli murakkablashadi. ichki va tashqi muvozanatni ta’minlash muammosi tovar, pul va valuta bozorlarining amal qilishiga ta’luqlidir. ichki va tashqi muvozanatni ta’minlash makroiqtisodiy tartibga solishning muhim muammosi sifatida yuzaga chiqadi, chunki u ichki va tashqi o‘zgaruvchilarning bir-biriga o‘zaro ta’sirini va qayta ta’sirini ko‘zda tutishni talab etadi. ochiq iqtisodiyotda iqtisodiy siyosat tahlili mandell-fleming modeliga asoslangan holda amalga oshiriladi. bu model qisqa muddatda iqtisodiyotni muvozanatlashtirishni ifodalaydi va kichik ochiq iqtisodiyot uchun is-lm modelining modifikatsiya qilingan shakli hisoblanadi. ikkala model ham baholarning o‘zgarmasligini nazarda tutadi va yalpi talab hajmining o‘zgarishi …

4 / 19

ish mexanizmi 20.1- rasmda koordinata o‘qlarida ichki va tashqi muvozanatga erishishni ta’minlashni ko‘zda tutuvchi siyosatning ikki instrumenti- davlat xarajatlari darajasi (g) va foiz stavkasi (r) berilgan. bb egri chizig‘i davlat xarajatlari(g) va foiz stavkasi (r)ning tashqi balans (bp=0)ni ta’minlovchi turli kombinatsiyalarini aks ettiradi. bb egri chizig‘i ijobiy egilishga ega bo‘lib, bu quyidagilar bilan izohlanadi: aytaylik, e nuqtasida ichki va tashqi muvozanat ta’minlangan bo‘lsin. davlat xarajatlari e nuqtadan s nuqtaga qadar o‘sishi daromadlar va importning oshishini keltirib chiqaradi. natijada savdo balansi taqchilligi (bp<0)ro‘y beradi. to‘lov balansining taqchilligini bartaraf etish uchun davlat cheklovchi pul-kredit siyosati vositasida kapital harakati balansining ijobiy qoldig‘ini ta’minlash choralarini ko‘radi. masalan, foiz stavkasining oshirilishi mamlakatga kapital harakati balansining (joriy operatsiyalar balansining manfiy qoldig‘ini qoplaydigan hajmdagi) ijobiy qoldig‘ini ta’minlashga etarli hajmda xorijiy kapitalning oqib kelishini rag‘batlantiradi. natijada to‘lov balansi qoldig‘i (bb egri chizig‘ining s nuqtasida) 0ga tenglashadi. aynan tashqi balansga erishish maqsadida g va r o‘zgarishlarining ana shunday kombinatsiyasi …

5 / 19

qadar ko‘payadi. daromad muvozanat (e) nuqtasidan ortiqcha talab holatiga (a) o‘sishi natijasida ortiqcha daromad inflatsion bosimni yuzaga keltiradi. ichki muvozanatni tiklash uchun talabni kamaytirish maqsadida foiz stavkasi r ni ko‘tarish orqali pul massasini kamaytirish talab etiladi. 20.2.-rasmda bu holat a nuqtadan d nuqtaga qadar siljishi ko‘rinishida aks etadi. bu nuqtada daromad resurslarning to‘liq bandliligiga mos keladi, ichki muvozanat esa tiklanadi. o‘z navbatid, g va r ning ichki muvozanatni ta’minlovchi kombinatsiyalari ijobiy egilishga ega yy egri chizig‘ini yuzaga keltiradi. yy egri chizig‘idan o‘ngda va quyida joylashgan nuqtalar ortiqcha talabni aks ettiradi. yy egri chiziqdan chapda va yuqorida joylashgan nuqtalar ortiqcha taklifni aks ettiradi. bu nuqtalarda talab kamayadi va foiz stavkasi o‘sadi. 20.2- rasmdan ko‘rinib turibdiki bb egri chizig‘i yy egri chizig‘iga nisbatan yotiqroq. bb egri chizig‘ining tikligi kapital mobilligi bilan belgilanadi. kapital qanchalik harakatchan bo‘lsa joriy operatsiyalar schyotininng taqchilligini moliyalashtirish uchun zarur bo‘lgan kapitalning oqib kelishini rag‘batlantiruvchi foiz stavkasi r shunchalik …

Want to read more?

Download all 19 pages for free via Telegram.

Download full file

About "ochiq iqtisodiyotda makro iqtisodiy siyosat va mandell fleming modeli"

16-mavzu. ochiq iqtisodiyotda makroiqtisodiy siyosat va mandell fleming modeli. reja: 16.1. ochiq iqtisodiyot tushunchasi va uning ko‘rinishlari. 16.2 mandell flemingning ochiq iqtisodiyot modeli. 16.3 qayd etilgan valuta kursi sharoitida pul-kredit va fiskal siyosat. 16.4 erkin suzib yuruvchi valuta kursi sharoitida makroiqtisodiy siyosat. ochiq iqtisodiyot tushunchasi va uning ko‘rinishlari. bundan oldingi boblarda ko‘rdikki, dunyoning hech bir mamlakati tashqi iqtisodiy aloqalar va munosabatlardan uzilgan holatda emas. shu sababli to‘liq makroiqtisodiy model o‘zida ham ichki, ham tashqi bozorlarda amalga oshirilayotgan operatsiyalarni majassam etishi lozim. to‘liq makroiqtisodiy model-ochiq iqtisodiyot modelidir. ochiq iqtisodiyot- shunday iqtisodiyotki, u: a) mamlakat ishlab chiqarayot...

This file contains 19 pages in DOCX format (157.5 KB). To download "ochiq iqtisodiyotda makro iqtisodiy siyosat va mandell fleming modeli", click the Telegram button on the left.

Tags: ochiq iqtisodiyotda makro iqtis… DOCX 19 pages Free download Telegram