yassichuvalchanglar

PPTX 31 pages 8.3 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 31
odamda parazitlik qiluvchi so’rg’ichlilar (jigar qurti va mushuk ikki so’rg’ichlisi ) 1 yassi chuvalchanglar tipi (plathelminthes) yassi chuvalchanglar dengiz va chuchuk suvlarda, tuproqda yashaydi. ulaming ko’pgina turlari parazit ravishda hayot kechirishga moslashgan. yassi chuvalchanglar tipining tavsifi. yassi chuvalchanglar tipi uchun quyidagi xarakterli belgilar xos: 1. to'qima va a'zolari uchta embrional qavatdan: ekto, ento va mezoderma qavatlardan rivojlanadi. 2. tanasi ikki yoqlama (bilaterial) simmetrik tuzilishga ega. 3. teri mushak xaltasiga ega. 4. tana bo'shlig'iga ega emas - tana bo'shlig'i parenxima deb nomlanadigan g'ovaksimon biriktiruvchi to'qima hujayralaridan iborat. 5. ovqat hazm qilish, ayirish, nerv, jinsiy organlar tizimiga ega. 6. jinsiy jihatdan germofrodit - bir organizmning o'zida ham erkak, ham urg'ochi jinsiy a'zolar bo'ladi. 2 yassi chuvalchanglar tipiga 3 ta sinf kiradi . 1. kiprikli chuvalchanglar - turbellaria; 2. so'rg'ichlilar- trematodes; 3. tasmasimon chuvalchanglar - ceslodes. 3 kipriklilar - turbellaria so’rg’ichlilar- trematodes tasmasimonlar-ceslodes so'rg'ichlilar sinfi (trematodes) so'rg'ichlilar sinfi parazit holda hayot kechiradigan yassi …
2 / 31
. tegumentning yuqori qatlamida mayda kutikulyar o'simtalar bo'lib, ular parazitning xo'jayin a'zolariga mustahkamroq yopishishiga yordam beradi. 8 ichki organlari teri-mushak xaltachada joylashgan. tana bo'shlig'i bo'lmaydi. parenxima yaxshi taraqqiy etgan. hazm tizimi og'izdan boshlanib, mushakli halqumgacha davom etadi. og'zi tananing oldingi qismida joylashgan bo'lib, og'iz so'rg'ichi bilan o'ralgan. halqum ingichka qizilo'ngachga o'tadi. o'rta ichak tananing ikki yonidan cho'zilib borgan ikkita shoxdan iborat. ichakning ikkala shoxining oxirgi qismi berk holda tugaydi, hazm bo'lmagan ozuqa moddalar yana og'iz orqali tashqariga chiqarilib yuboriladi. yirik so'rg'ichlilarda ichagi shoxlangan bo'ladi. siydik ajratish tizimi protonefridiy tipida. yirik ayiruv kanali bitta bo'lib, tanasining orqa qismida maxsus teshik hosil qilib, tashqariga ochiladi. asab tizimi bir juft nerv tugunlari va uch juft nerv ustunlaridan iborat, eng yiriklari - yon nerv ustunlaridir. asab ustunlari bir-biri bilan ko'ndalang nerv tolalari bilan birikadi. asab ustunlaridan periferik nervlar boshlanadi. sezgi organlari juda sust rivojlangan. jinsiy tizimi germafrodit tipda tuzilgan. taraqqiyot sikli xo'jayinlar almashtirish bilan …
3 / 31
an ikkita ichak davom etadi. hazm tizimining bu qismi o'rta ichak deb nomlanadi. har bir ichakning o'zi ham shoxlanib ketgan bo'lib, uchi berk holda tugaydi ayirish organlari (siydik ajratish tizimi) protortefridial tipda tuzilgan. asab tizimi markazlashgan bo'lib, bir juft halqum oldi nerv tugunlaridan iborat. bulardan bir qancha nerv ustunlari chiqadi, asosiylari bir juft yon shoxlari bo'lib, uzunasiga joylashgan. yon shoxlaridan periferik nervlar boshlanadi. sezgi organlari terida tarqalgan sezgi nerv uchlaridan (retseptorlar) iborat. so'rg'ichlarda retseptorlar ko'p bo'ladi. jigar qurtining qon aylanish va nafas olish tizimlari rivojlanmagan. voyaga yetgan davri anaerobdir, lekin lichinkasining rivojlanishi uchun kislorod zarur. jigar qurti germafroditdir. tanasining o'rta qismida o'ta shoxlangan ikkita urug'don joylashgan. har bir urug'dondan urug' yo'li chiqib, tananing old tomoniga o'tadi. urug' yo'llari birlashib, urug' otuvchi kanalni hosil qiladi. urug' otuvchi kanal sirrus xalta- chasiga ochiladi. sirrus xaltachasi kopulyativ organ vazifasini o'taydi. urg'ochi jinsiy organlarga tuxumdon, sarig'donlar, ootip, melis tanachasi hamda qin kiradi. yetilgan jigar …
4 / 31
r taraqqiyot davrini kechiradi qin naysimon bo'lib, bir uchi bilan ootipga va ikkinchi uchi bilan sirrus xaltachasiga ochiladi rivojlangan tuxum sirrus xaltachasining teshigi orqali tashqariga chiqadi. 16 rivojlanish sikli. parazitning taraqqiyoti xo'jayinlarni almashtirish bilan boradi jigar qurtimng asosiy, definitiv xo'jayini - qo'y, echki, sigir, ot, tuya va boshqa o'txo'r hayvonlar, kamdan-kam hollardagina odamdir (262-rasm). yetilgan chuvalchang jigar ning o't yo'llanda yashab, tuxum qo'yadi. jigar qurtining tuxumlari xo'jayinlar jigaridan o't yo'llariga o'tib, so'ng ichakka tushadi va axlat bilan birga tashqariga chiqadi tuxumlarning taraqqiy etishi uchun tashqi muhitda ma'lum sharoit bo'lishi zarur. avvalambor, tuxumlar suvga tushishi va bunda suvning harorati +25+30°c bo'lishi kerak. bundan tashqari, yorug'lik ham muhim ahamiyatga ega. qorong'ilikda lichinka tuxumdan chiqmaydi, lekin tuxum yorug'likka ko'chirilsa, 15-30 daqiqa o'tishi bilan undan kiprikli lichinka - miratsidiy chiqadi.. embrional taraqqiyot 25-30 kun davom etadi. miratsidiy suvda erkin suzib yuradi. unda yorug'likni sezadigan ko'zchasi va oraliq xo jayin tanasmi tesha oladigan parmalovchi apparati …
5 / 31
g harakat organi - dumi bor. jinsiy organlari rivojlanmagan. serkariyalar taraqqiy etish uchun suvga tushishi lozim bo'ladi. serkariyalar oraliq xo'jayinning tanasidan chiqib, suv o'simliklariga birikib, dumini tashlab, pardaga o'raladi. uning bunday lichinka davri adoleskariya deb ataladi 20 kelgusi taraqqiyoti faqat doimiy (asosiy) xo'jayin organizmida kechadi. adoleskariyalar xo'jayiniga passiv holda o'tadi (passiv invaz'iya). o'txo'r hayvonlar ko'l va ko'lmak suvlarni ichganda yoki ko'l bo'yidagi adoleskariyalar o'tirib qolgan o'simliklarni yeganda, ular hayvon oshqozoniga tushadi. oshqozon shirasi ta'sirida adoleskariyalarning ustidagi pardasi eriydi va ichidan lichinka chiqadi. lichinka jigarga o'tib, bu yerda rivojlanadi, voyaga yetadi. tashxisi. parazitologik tashxisi axlatni mikroskopik tekshirishdan iborat. bunda bemor axlatida jigar qurti tuxumlari aniqlanadi. agar sog'lom odam fastsiolez bilan og'rigan mol jigarini yesa, uning axlatidan parazit tuxumlarini topish mumkin. bu holda parazit tuxumlari rivojlanmasdan to'g'ridan-to'g'ri odamning hazm kanalidan chiqib ketadi (tranzit tuxumlar). odam uchun parazitning invazion bosqichi - adoleskariyalar- dir. profilaktikasi. shaxsiy profilaktika: ko'lmak suvlami qaynatmasdan ichmaslik, sabzavot va ko'katlami …

Want to read more?

Download all 31 pages for free via Telegram.

Download full file

About "yassichuvalchanglar"

odamda parazitlik qiluvchi so’rg’ichlilar (jigar qurti va mushuk ikki so’rg’ichlisi ) 1 yassi chuvalchanglar tipi (plathelminthes) yassi chuvalchanglar dengiz va chuchuk suvlarda, tuproqda yashaydi. ulaming ko’pgina turlari parazit ravishda hayot kechirishga moslashgan. yassi chuvalchanglar tipining tavsifi. yassi chuvalchanglar tipi uchun quyidagi xarakterli belgilar xos: 1. to'qima va a'zolari uchta embrional qavatdan: ekto, ento va mezoderma qavatlardan rivojlanadi. 2. tanasi ikki yoqlama (bilaterial) simmetrik tuzilishga ega. 3. teri mushak xaltasiga ega. 4. tana bo'shlig'iga ega emas - tana bo'shlig'i parenxima deb nomlanadigan g'ovaksimon biriktiruvchi to'qima hujayralaridan iborat. 5. ovqat hazm qilish, ayirish, nerv, jinsiy organlar tizimiga ega. 6. jinsiy jihatdan germofrodit - bi...

This file contains 31 pages in PPTX format (8.3 MB). To download "yassichuvalchanglar", click the Telegram button on the left.

Tags: yassichuvalchanglar PPTX 31 pages Free download Telegram