kartografik proyeksiyalarni tasnifi

PPTX 22 pages 345.9 KB Free download

22 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 345.9 KB

File type PPTX

Pages 22

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 22

powerpoint presentation kartografik proyeksiyalarni tasnifi. proyeksiyalarni mazmuni tolibov bobur 1. proyeksiyalarning mazmuni 2. proyeksiyalarning qoʻllanilishi 3. xaritografik proyeksiyalarning tasnifi reja: konik proyeksiyalar: xususiyatlari va qo'llanilishi ushbu proyeksiyalarda masofa, shakl yoki maydon buzilishlari bo'lishi mumkin, lekin odatda o'rta kengliklardagi 30 gradus va 60 gradus orasidagi hududlar uchun minimallashtiriladi. konik proyeksiyalar navigatsiya xaritalari, aeronavigatsiya xaritalari va o'rta kenglikdagi mamlakatlar yoki mintaqalar uchun mo'ljallangan katta va o'rta masshtabli xaritalar uchun keng qo'llaniladi. konik proyeksiyalar meridianlarni to'g'ri chiziqlar, parallellarni esa konsentrik yoylar sifatida aks ettiradi, bu esa ularni 0 gradus kenglikdan uzoqda qo'llashga imkon beradi. ekvivalyutli proyeksiyalar: maydonni saqlash ekvivalent proyeksiyalar yuzalarni saqlaydi, shuning uchun xaritaning bir qismidagi 100 km² yer boshqa qismida ham 100 km²ni tashkil etadi. bu proyeksiyalarda masshtab bir nuqtada o'zgarishi mumkin, lekin xaritadagi har bir maydonning nisbati yer yuzasidagi haqiqiy nisbatga teng bo'ladi. ekvivalent proyeksiyalar qit'alarning haqiqiy maydonini taqqoslash uchun ideal, lekin shakllar buzilishi 20-30% gacha yetishi mumkin. ekvidistant proyeksiyalar: …

2 / 22

burchaklarni saqlaydi, kichik hududlarning shaklini saqlaydi, lekin maydonlarni buzadi. meridian va parallellar 90 gradus burchak ostida kesishadi, bu navigatsiya uchun muhim. ekvivalent proyeksiyalar maydonlarni saqlaydi, lekin shakllar va burchaklarni buzadi. masalan, 100 kv.km hudud xaritada ham 100 kv.km bo'lib aks etadi, lekin shakli o'zgarishi mumkin. ekvidistant proyeksiyalar xaritadagi nuqtadan boshqa nuqtalargacha bo'lgan masofani saqlaydi, lekin faqat bir yo'nalishda yoki bir necha tanlangan yo'nalishlarda. ularda masshtab 1:1000000 kabi saqlanadi. xulosa xulosa kartografik proektsiya tanlash vazifaga bog'liq bo'lib, geografik axborot tizimlari (gis) va navigatsiya kabi sohalarda 99% aniqlik talab etilishini ko'rsatadi. xulosa kartografik proektsiyalarning asosiy xususiyatlarini, buzilish turlarini va ularning turli maqsadlarda qo'llanilishini qamrab oladi, 187 raqamli ma'lumotlarga asosan. yakuniy xulosada proektsiyalar maydon (ekvivalent), burchak (konformal) yoki masofa (ekvidistant) kabi xususiyatlarni saqlashga qaratilganligi, 360 graduslik xaritada muhimligi ta'kidlanadi. proyeksiyani tanlash omillari xaritada aks ettiriladigan hududning shakli va o'lchami proyeksiya tanlashda katta rol o'ynaydi. kichikroq hududlar uchun distortion kamroq bo'lgan proyeksiyalar, katta hududlar …

3 / 22

atalar tizimini (masalan, geografik kenglik va uzunlikni) tekislik koordinatalariga (x va y) oʻzgartiradi, 1:1000000 kabi masshtablarni saqlaydi. proyektsiyalar har doim buzilishlarga olib keladi, chunki sferani tekislikka choʻzmasdan tasvirlashning iloji yoʻq; masofa, burchak va shakl oʻzgarishi kuzatiladi. turli proyeksiyalarning afzalliklari va kamchiliklari azimutal proyeksiyalarda markazdan masofalar aniq, lekin shakllar va maydonlar markazdan uzoqlashganda buziladi, aniqlik darajasi 10 gradus ichida saqlanadi. silindrik proyeksiyalar, masalan, mercator, shakllarni saqlab qoladi (konformal), lekin maydonlarni qattiq buzadi, qutblar hududini 500% dan ortiq oshirib ko'rsatadi. konik proyeksiyalarda masofalar va shakllar faqat standart parallel bo'ylab aniq, boshqa joylarda esa buzilishlar mavjud, bu esa 20% gacha xatolikka olib kelishi mumkin. maxsus proyeksiyalar ba'zi maxsus proyeksiyalar navigatsiya yoki kartografiya kabi ma'lum bir maqsadga qaratilgan bo'lib, masofani, yo'nalishni yoki shaklni aniq ko'rsatishga qaratilgan 0.9996 o'lchov bilan ishlaydi. maxsus proyeksiyalar muayyan hududlarni, masalan, bir davlatni yoki qit'ani tasvirlash uchun mo'ljallangan, ularning buzilish darajasi boshqa hududlarga nisbatan kamroq bo'ladi. maxsus proyeksiyalarda, masalan, gal-peters …

4 / 22

yeksiyalash tekisligiga urinadigan globusga teginish nuqtasida quriladi, masofalar 1 nuqtadan to'g'ri ko'rsatiladi. ushbu proyeksiyalash usuli qutbli hududlar uchun juda mos keladi, chunki meridianlar radial chiziqlar sifatida tasvirlanadi, kengliklar esa konsentrik aylanalar hosil qiladi. azimutal proyeksiyalar navigatsiya, aviatsiya va harbiy maqsadlarda keng qo'llaniladi, chunki ular markaziy nuqtaga nisbatan yo'nalishlarni aniq ko'rsatadi. proyeksiyalarni klassifikatsiya qilish mezonlari proyeksiyalarni klassifikatsiyalashda asosiy mezonlardan biri bu saqlash xususiyatlaridir: masofa, burchak, maydon yoki shaklni saqlaydigan konformal, ekvivalent va ekvidistant proyeksiyalar mavjud. tasviriy tekislikka nisbatan proyeksiyalarning joylashuvi normal (ekvatorial), ko'ndalang (meridianal) va qiyshiq bo'lishi mumkin, bu kartaning markaziy nuqtasiga bog'liq. yuzaning holatiga ko'ra proyeksiyalar uch turga bo'linadi: silindrik, konusli va azimutal. har bir tur yer sharini turli geometrik shakllarga proyeksiyalash usulini ifodalaydi. kirish kirishda xarita proyeksiyalari kontentiga e'tibor qaratiladi, bunda geografik obyektlar (daryolar, tog'lar, aholi punktlari) va tematik ma'lumotlar (iqtisodiy ko'rsatkichlar, iqlim zonlari) aks ettirilish usullari ko'rsatiladi. kirishda xarita proyeksiyalarining klassifikatsiyasi, ya'ni saqlanib qoladigan xususiyatlariga ko'ra (masofa, burchak, …

5 / 22

ib, ular 0 gradus greenwich meridianidan boshlab gradus, minut va sekundlarda joylashishni aniqlaydi. geografik tarmoq kartadagi meridianlar va parallellarning tizimi bo‘lib, ular 0 gradus greenwich meridianidan boshlab gradus, minut va sekundlarda joylashishni aniqlaydi. konform proyeksiyalar: burchaklarni saqlash bu proyeksiyalarda meridianlar va parallellar oʻzaro perpendikulyar kesishadi, bu esa kartadagi har qanday nuqtada yoʻnalishlarni aniq oʻlchash imkonini beradi. konform proyeksiyalar navigatsiya uchun juda muhim, chunki ular loxodrom chiziqlarini (doimiy burchak ostida kesishuvchi yoʻnalishlar) toʻgʻri tasvirlaydi. konform proyeksiyalar 1:1 masshtabdagi kichik shakllarni saqlaydi, yaʼni 90 graduslik burchaklar mahalliy darajada buzilmaydi, global miqyosda esa shakllar oʻzgarishi mumkin. silindrik proyeksiyalar: xususiyatlari va qo'llanilishi silindrik proyeksiyalarda meridianlar va parallellar to'g'ri chiziqlar bo'lib, meridianlar bir xilda joylashgan, parallellar esa ekvatorga nisbatan masofa bilan belgilanadi. bu proyeksiyalar dengiz navigatsiyasi uchun ideal, chunki loksodrom (doimiy yo'nalishli chiziq) to'g'ri chiziq sifatida aks etadi, bu esa kursni osongina chizish imkonini beradi. ekvator atrofidagi maydonlar shakli va maydoni deyarli buzilmaydi, lekin qutblarga …

Want to read more?

Download all 22 pages for free via Telegram.

Download full file

About "kartografik proyeksiyalarni tasnifi"

powerpoint presentation kartografik proyeksiyalarni tasnifi. proyeksiyalarni mazmuni tolibov bobur 1. proyeksiyalarning mazmuni 2. proyeksiyalarning qoʻllanilishi 3. xaritografik proyeksiyalarning tasnifi reja: konik proyeksiyalar: xususiyatlari va qo'llanilishi ushbu proyeksiyalarda masofa, shakl yoki maydon buzilishlari bo'lishi mumkin, lekin odatda o'rta kengliklardagi 30 gradus va 60 gradus orasidagi hududlar uchun minimallashtiriladi. konik proyeksiyalar navigatsiya xaritalari, aeronavigatsiya xaritalari va o'rta kenglikdagi mamlakatlar yoki mintaqalar uchun mo'ljallangan katta va o'rta masshtabli xaritalar uchun keng qo'llaniladi. konik proyeksiyalar meridianlarni to'g'ri chiziqlar, parallellarni esa konsentrik yoylar sifatida aks ettiradi, bu esa ularni 0 gradus kenglikdan uzoqda qo...

This file contains 22 pages in PPTX format (345.9 KB). To download "kartografik proyeksiyalarni tasnifi", click the Telegram button on the left.

Tags: kartografik proyeksiyalarni tas… PPTX 22 pages Free download Telegram