xavfli ishlab chiqarish ob’ektlarida avariya halokatidan lokalizasiya va bartaraf etishga tayyorgarlikda sanoat xavfsizligi talablari

DOC 12 pages 117.5 KB Free download

12 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 117.5 KB

File type DOC

Pages 12

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 12

«tasdiqlayman» xavfli ishlab chiqarish ob’ektlarida avariya halokatidan lokalizasiya va bartaraf etishga tayyorgarlikda sanoat xavfsizligi talablari ishlab chiqarish korxonalarida ishlab chiqarishning sifatli va unumdor bo’lishi ishchilarning sog’lom, kasb kasalliklariga uchramagan holatda bo’lishlari bilan tavsiflanadi. buning uchun korxonada ishchilar salomatligiga salbiy ta’sir ko’rsatishi mumkin bo’lgan zararli va zaharli hamda xavfli omillar hisobga olinadi. insonga uzoq vaqt ta’sir etishi natijasida uning salomatligiga salbiy ta’sir ko’rsatib, biror kasbiy kasallik keltirib chiqarishi mumkin bo’lgan omillar zararli omillar deyiladi. zararli omil – bu insonga bo’ladigan ta’sir bo’lib, buning natijasida aniq mehnat sharoitida insonning biror kasallikka yo’liqishi yoki uning mehnat qobiliyati pasayishi kuzatiladi. zararli omillarga quyidagilar kiradi: -chang; -turli zararli va zaharli gazlar; -titrash; -shovqin; -radioaktiv nurlanishlar; -issiqlikdan nurlanishlar; -elektromagnit to’lqinlar va hokazo. zararli omillar tabiiy, texnogen, ekologik turlarda hosil bo’lib, moddiy va moddiy bo’lmagan ko’rinishda bo’ladi. masalan, chang, tutun, gaz kabilar moddiy ko’rinishdagi zararli omillar turiga kiradi. shovqin, titrash, kuchli yorug’lik, issiq, sovuq kabilar moddiy bo’lmagan …

2 / 12

a rahbar xodimning birinchi vazifasi sanaladi. takrorlash uchun savollar: 1. zararli omillar deb nimaga aytiladi? 2. zaharli omillar deb nimaga aytiladi? 3. zararli omillarning qanday turlari bor? §6. xavfli omillar va ularning zararli omillardan farqi ishlab chiqarish korxonalarida ishchilar uchun qulay mehnat sharoitlarini yaratishning boshlanishi korxonada yuzaga keladigan zararli va xavfli omillarni bilish va ularga qarshi kurashish chora-tadbirlarini belgilashdan boshlanadi. chunki bunday omillarni me’rlashtirish uchun ham ularning tavsifi, insonga, uning organizmiga ko’rsatadigan ta’sirlarini bilish lozim. xavf - bu insonga biror jarohat yoki noxushlik keltirishi mumkin bo’lgan tashqi ta’sirdir. insonning tavsifiga (xarakteriga) mavjud omillarning mos kelmasligi natijasida xavf yuzaga keladi. «inson-muhit» tizimining gomogen (bir tur) holda bo’lmasligi xavfning ob’ektiv asosi bo’lib hisoblanadi. xavfli va zararli omillarning moddiy tashuvchilari, mehnat jarayonlarining ob’ektlari hisoblanadi va bularga: mehnat predmetlari; mehnat vositalari – mashina, dastgoh, instrumentlar, mehnat qurollari, bino, yer, yo’l, kanallar, energiya va boshqalar; mehnat mahsulotlari; texnologiya, operatsiya, harakat; tabiiy-iqlimiy muhit – chaqmoq, suv …

3 / 12

muman olganda xavfli va zararli omillar o’rtasida qat’iy farq yo’q. mehnat xavfsizligining standartlar tizimi bo’yicha xavfli va zararli omillar bir-biridan farq qilinadi, lekin ularni alohida guruhlarga bo’linmaydi. har ikkala omillar o’zining ta’sir doirasi kattaligiga qarab, xavfli yoki zararli omil deb yuritiladi. ta’sir etgandan so’ng bir smena ish vaqtida o’zining zararli ta’sirini ko’rsatib, ishchining me’yoriy faoliyatini buzib, salomatligini yo’qolishiga olib keluvchi omillar zaharli omillar, agar uzoq ta’sir etib, sekin-asta ish faoliyatiga va salomatligiga ta’sir etuvchi omillar bo’lsa, zararli omillar deb yuritiladi. masalan: turli zaharli va toksik jihatdan kuchli ta’sir etuvchi moddalar zaharli omillar, shovqin, titrash, chang, kuchsiz ta’sir etuvchi modda yoki omillar zararli omillarga misol bo’la oladi. xavfli va zararli omillarning aniqlangan belgilariga quyidagilar kiradi: inson organizmiga bevosita salbiy ta’sir ko’rsatadi; inson organlarining me’yorida harakatlanishi qiyinlashadi; ishlab chiqarish elementlarining me’yoriy holatda bo’lmasligi kuzatiladi. avariya, portlash, yong’in, natijasida xavfli omillar yuzaga kelishi mumkin. aynan ana shularga binoan xavfli omillar oldindan o’rganiladi va …

4 / 12

rat bo’ladi: 1. kelib chiqishi bo’yicha xavflar tabiiy, texnik, ekologik, aralash bo’ladi. 2. rasmiy standartga asoslanib xavflar xili bo’yicha fizik, kimyoviy, biologik va ruhiy (psixologik) larga bo’linadi. 3. salbiy oqibatlarning ro’y berish vaqti bo’yicha xavflar impulsiv (beixtiyor harakat) va kumulyativ (to’satdan keluvchi) larga bo’linadi. 4. xavflarning tarqalishiga yo’l qo’ymaslik bo’yicha (lokalizatsiya) – litosfera, gidrosfera, atmosfera va koinot bilan bog’lik bo’ladi. 5. xavflar kelib chiqadigan oqibatlari bo’yicha – charchash, kasallanish, jarohatlanish, halokatlar, yong’inlar va o’limga olib boradigan sabablar. 6. xavflar keltiradigan zarari bo’yicha – ijtimoiy, texnik, ekologik va h.k. 7. xavfni namoyon bo’ladigan muhiti bo’yicha – maishiy, sportli, yo’l transport, ishlab chiqarish va harbiy. 8. odamga ta’siri bo’yicha xavf - o’ta ta’sirchan va sust(aktiv va passiv) bo’ladi. passiv deganda odamning o`zi sababchi bo’ladi: bu o’tkir narsalar, kesadigan, ko’tarilishda va tushishda hamda ishqalanishda namoyon bo`ladi. xavflar ro’yxati: bu aniq bir tartiblar bo’yicha qo’yilgan (alfavit) nomlar, atamalar, ro’yxati (o’zgaruvchan harorat, havo tezligi, bosim, …

5 / 12

r. xavflar kvantifikatsiyasining asosiy ma’nosi – mavjud xavflarni turkumlash, ya’ni, xavflilik darajasi, yuzaga kelish ehtimolligi, tavsifi va tasnifiga ko’ra guruhlash(yoki alohida qilib to’plash). tenglashtirish jarayonida aniq bir masalani hal qilish xavflar ro’yxati, fazodan tashqariga chiqarmaslik (jamlash) mumkin bo’lgan zarar va boshqa omillar aniqlanadi. xavflar yuzaga kelishi yoki ularning inson organizmiga ko’rsatadigan ta’siriga qarab xavfli, yuqori xavfli va juda yuqori xavfli turlarni aniq farqlash maqsadida korxonadagi xavflar yuzaga keladigan ish joylarining o’zida ular turlarga ajratib qo’yiladi. buning asosiy sababi bu ish joyida ishlovchi o’zining salomatligini saqlashda bunday ogohlantirish tariqasidagi tushunchalar muhim hisoblanadi. takrorlash uchun savollar: 1. ishlab chiqarishga salbiy ta’sir etuvchi omillar qanday bo’ladi? 2. xavflar kvantifikatsiyasi deb nimaga aytiladi? 3. xavflar kvantifikatsiyasi qaerda tuziladi? §7. ishlab chiqarish muhiti, undagi zararli va xavfli omillar, ularni me’yorlash prinsiplari korxonalarda ishchilarning me’riy holatda ishlashlari uchun ish joyida qulay mehnat sharoitlari yaratilgan bo’lishini avvalgi mavzularda ko’rsatib o’tildi. qulay mehnat sharoitining asosini ishlab chiqarish muhiti …

Want to read more?

Download all 12 pages for free via Telegram.

Download full file

About "xavfli ishlab chiqarish ob’ektlarida avariya halokatidan lokalizasiya va bartaraf etishga tayyorgarlikda sanoat xavfsizligi talablari"

«tasdiqlayman» xavfli ishlab chiqarish ob’ektlarida avariya halokatidan lokalizasiya va bartaraf etishga tayyorgarlikda sanoat xavfsizligi talablari ishlab chiqarish korxonalarida ishlab chiqarishning sifatli va unumdor bo’lishi ishchilarning sog’lom, kasb kasalliklariga uchramagan holatda bo’lishlari bilan tavsiflanadi. buning uchun korxonada ishchilar salomatligiga salbiy ta’sir ko’rsatishi mumkin bo’lgan zararli va zaharli hamda xavfli omillar hisobga olinadi. insonga uzoq vaqt ta’sir etishi natijasida uning salomatligiga salbiy ta’sir ko’rsatib, biror kasbiy kasallik keltirib chiqarishi mumkin bo’lgan omillar zararli omillar deyiladi. zararli omil – bu insonga bo’ladigan ta’sir bo’lib, buning natijasida aniq mehnat sharoitida insonning biror kasallikka yo’liqishi yoki uning mehnat qobi...

This file contains 12 pages in DOC format (117.5 KB). To download "xavfli ishlab chiqarish ob’ektlarida avariya halokatidan lokalizasiya va bartaraf etishga tayyorgarlikda sanoat xavfsizligi talablari", click the Telegram button on the left.

Tags: xavfli ishlab chiqarish ob’ektl… DOC 12 pages Free download Telegram