lipidlar va ularning vazifalari

PPT 22 pages 4.3 MB Free download

22 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 4.3 MB

File type PPT

Pages 22

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 22

o'zbekiston respublikasi sog'liqni saqlash vazirligi toshkent tibbiyot akademiyasi tibbiy va biologik kimyo kafedrasi fundamental tibbiy distsiplina kafedrasi amaliy mashg'ulot №8 «lipidlar va ularning vazifalari . lipidlarning xazmlanishi , uning boshkarilishi » toshkent xalqaro kimyo instituti kimyo international university in tashkent texnologik model amaliy mashg'ulot davomiyligi: 3 soat guruxda talabalar soni: 10-12 ta mashg'ulot o'tkazish joyi: tibbiy va biologik kimyo kafedrasining o'quv auditoriyalari laboratoriya xonasi. o'quv mashg'ulotining tuziligi/ amaliy mashg'ulot rejasi: ovkat tarkibidagi inson organizmdagi lipidlarning tasnifi . yoglar xazmlanishi va surilishi, ularning bolalar organizmdagi uziga xosligi . o't kislotalarining xazmlanishi va surilishdagi axamiyati . yog'larniing ichak devoridagi resintezi . xilomikronlarning xosil bulishi va tashilishi 6. kon lipoproteinlari , lipoproteinlipaza axamiyati . kirish. nazariy qism. analitik qism. o'rgatuvchi-nazorat qiluvchi o'yinlar mavzuning maqsadi ovqat va organizmdagi lipidlar, ularning vazifalari va axamiyati to'g'risida fikr yuritish; lipidlar xazmlanishi va so'rilishi, bu jarayonlarni buzilishini tushuntirib berish; o't kislotalar sintezi va ularni lipidlar xazmlanishi va so'rilishidagi …

2 / 22

'lajak umum amaliyot shifokorlari faoliyatida bemorlarga tashxis qo'yish va ularni davolashda zarurdir fanlararo va fan ichidagi bog'liqlik yog'larning hazmlanishi, so'rilishi va ularning lipoproteidlar tarkibida tashilishini bilish talabalarning bioorganik kimyo, anatomiya, fiziologiya, gistologiya bo'yicha egallagan bilimlariga asoslanadi. ushbu bilimlar patologik fiziologiya, patologik anatomiya, farmakologiya, terapiya, xirurgiya, kardiologiya yo'nalishlarida kerak bo'ladi. o'rgatuvchi uslub birgalikda urganamiz 3-4ta talabadan iborat gurux bilan ishlash o'rgatuvchi manba o'quv qo'llanma, o'quv materiallari, przentatsiya slaydlari, tarqatma materiallar usul va manbaning qayta bog'liqligi nazorat, yaqindan savol javob, test sinovi, prezentatsiya, baxolash. ko'rib chiqiladigan savollar ovqat tarkibidagi va inson organizmdagi lipidlar tasnifi, qurilishi va ularni organizmdagi ahamiyati. yog'larning hazmlanishi va so'rilishi, ularni bolalar organizmidagi o'ziga xosligi. o't kislotalari, ularning yog'larni hazmlanish va so'rilishidagi ahamiyati. yog'larni ichak devoridagi resintezi. xilomikronlarning hosil bo'lishi va tashilishi. qon lipoproteinlari, lipoproteinlipazaning ahamiyati. kirish. ovkat va organizmdagi lipidlar tasnifi va vazifalari lipidlar – suvda erimaydigan, ammo organik erituvchilarda eruvchan, kimyoviy tuzilishi jihatidan xilma-xil bo'lgan birikmalardir. lipidlar …

3 / 22

bo'linadi: - protoplazmatik lipidlar - rezerv lipidlar sog'lom odamda lipidlarning umumiy miqdori tana og'irligining 10-20% tashkil qiladi. adipotsitlarda – 70% nevr to'qimasida 50% jigarda 10-13% yoglarning tuzilishi lipidlarning xazmlanishi sutkasiga 70-100 g yog'lar ist'emol qilinadi 2/3 qismi – xayvon, 1/3 qismi – o'simlik yog'lari. yog'lar bilan birga yog'da eruvchi vitaminlar xam qabul qilinadi. 40-50% yog'lar to'liq parchalanadi, 3-10% yog'lar parchalanmasdan so'rilishi mumkin. bu jarayonda bikarbonatlar, o't kislotalar, lipaza, kolipaza (polipeptid) ishtirok etadi. lipaza 1-chi va 3-chi glitserin ugleroddagi murakkab efir bog'larini uzadi. uning maksimal faollanishi uchun kolipaza kerak. u tripsin ta'sirida faollashadi. kolipaza gidrofob domeni bilan emulgirlangan yog'lar bilan biriksa, ikkinchi qismi esa lipazaning konformatsiyasini o'zgartiradi va substrat bilan birikishini tezlashtiradi. yog'larning parchalanishi go'daklarda yog'larni xazmlanishi go'daklar oshqozonida (rn 4,5-5,0) ona sutidagi yuqori emulgirlangan yog'larni xazmlanadi. tilning orka qismi emish vaqtida lipazani sekretsiyalaydi va oshqozonda uning ta'sirida yog'lar parchalanadi. yog'lar hazm bo'lishiga o't kislotalarning ta'siri o't kislotalar xolan kislotasining hosilasidir. …

4 / 22

ntezi ichak devorida ro'y beradi. yog'lar hazmlanishidan hosil bo'lgan yog' kislota va glitserin o't kislotalar bilan mitsellalar hosil qilib pinotsitoz yo'li yoki diffuz yo'li bilan enterotsitlarga so'riladi. ichak devorida so'rilgan glitserin va yog' kislotalaridan qayta triglitseridlar sintezlanadi va bu reaktsiya ketma-ketligi resintez deb nomlanadi. ichak epiteliy hujayralarida yog'ning resintezi asosan quyidagicha bo'ladi: dastlab yog' kislota faollashib atsil-koaga aylanadi, glitserin 3-fosfoglitseringa aylanadi. ulardan dastlab monoglitserid, so'ng di- va triglitseridlar hosil bo'ladi. r-cooh + atf + hs-koa → r-co-s-koa + amf + n4r2o7 glitserin + atf → glitserol-3-fosfat +adf glitserol-3-fosfat +2r-co-s-koa → →fosfatidnaya kislota + 2hs-koa fosfatidnaya kislota → diglitserid +rn diglitserid + r-co-s-koa → triatsilglitserol + hs-koa lipoproteinlarning hosil bo'lishi va tashilishi yog'lar suvda va organizm suyuqliklarida erimasligi sababli, ularning transporti uchun mexanizm zarur. bu vazifani esa lipoproteinlar bajaradi. odam qoni lipoproteinlarining tarkibi (%) lipoproteinlar ichak shilliq qabati xujayralarida (xilomikronlar va zjpl), gepatotsitlarda (zjpl va zyul), qon plazmasida (zpl va zyul) …

5 / 22

minlovchi fermentdir. tomir endoteliysida joylashgan lp-lipaza qondagi xm bilan birikib, ularni glitserin va yog' kislotalargacha gidrolizlaydi va xujayralarga kirishini ta'minlaydi. so'ngra, periferik organlarda energetik substrat sifatida ishlatiladi (yog' kislotalar -oksidlanishi). qoldiq xilomikronlar (remnantlar) gepatotsitlarga borib, qon o'zanidan tezda chiqib ketadi: ovqat ist'emol qilinganidan bir-necha soatdan so'ng, ular qon plazmasida topilmaydi. lipoproteinlipaza axamiyati xilomikronlar bilan zjpl bir kecha-kunduzda 70-150 g ekzogen (ovqat bilan birga tushadigan) va endogen (jigarda sintezlanadigan) yog'larni organ va to'qimalarga taqsimlab beradi. turli organlar kapillyarlarining endoteliysida lipoproteinlar yog'larini gidrolizlaydigan lipoproteinlipaza fermenti bor. lipoproteinlipaza kapillyarlar ichki yuzasining glikozaminoglikanlari bilan birikkan va bevosita qonga tashilib turadi. lipoproteinlipazaning biriktirish markazi va yog'lar gidrolizi uchun katalitik markazi bor. gidroliz mahsulotlari xujayraga tushadi, u erda oksidlanishi yoki boshqa metabolizm reaktsiyalarida ishtirok etish mumkin. xilomikronlar va zjpl asta-sekin triatsilglitserinlardan ajralib borib, zplga, shuningdek, ajab emaski zyul ga ham aylanadi. qondagi xilomikronlar bilan zjpl ning yarim umri 5 soat atrofida. zpl va zyul jigar, ichak, …

Want to read more?

Download all 22 pages for free via Telegram.

Download full file

About "lipidlar va ularning vazifalari"

o'zbekiston respublikasi sog'liqni saqlash vazirligi toshkent tibbiyot akademiyasi tibbiy va biologik kimyo kafedrasi fundamental tibbiy distsiplina kafedrasi amaliy mashg'ulot №8 «lipidlar va ularning vazifalari . lipidlarning xazmlanishi , uning boshkarilishi » toshkent xalqaro kimyo instituti kimyo international university in tashkent texnologik model amaliy mashg'ulot davomiyligi: 3 soat guruxda talabalar soni: 10-12 ta mashg'ulot o'tkazish joyi: tibbiy va biologik kimyo kafedrasining o'quv auditoriyalari laboratoriya xonasi. o'quv mashg'ulotining tuziligi/ amaliy mashg'ulot rejasi: ovkat tarkibidagi inson organizmdagi lipidlarning tasnifi . yoglar xazmlanishi va surilishi, ularning bolalar organizmdagi uziga xosligi . o't kislotalarining xazmlanishi va surilishdagi axamiyati . yog'lar...

This file contains 22 pages in PPT format (4.3 MB). To download "lipidlar va ularning vazifalari", click the Telegram button on the left.

Tags: lipidlar va ularning vazifalari PPT 22 pages Free download Telegram