abdulla avloniy

PPTX 10 pages 10.4 MB Free download

10 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 10.4 MB

File type PPTX

Pages 10

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 10

abdulla avloniy turkiston matbuot va teatrining taraqqiyotidagi ulkan o‘rni ushbu taqdimotda biz buyuk ma’rifatparvar, jadidchilik harakatining yetakchisi abdulla avloniyning turkiston matbuoti va teatri rivojiga qo‘shgan beqiyos hissasini atroflicha ko‘rib chiqamiz. uning faoliyati milliy uyg‘onish davrining eng muhim sahifalaridan biridir. 1 abdulla avloniy kim edi? hayot yo‘li abdulla avloniy 1878-yilda toshkentda tug‘ilgan va 1934-yilda vafot etgan. u o‘zining qisqa, ammo mazmunli hayotini turkiston xalqining ma’rifati va madaniyatiga bag‘ishladi. uning ijodi jadid adabiyotining eng yorqin namunalaridan hisoblanadi. ijodiy qirralari u o‘zbek milliy madaniyatining yorqin namoyandasi bo‘lib, shoir, dramaturg, jurnalist, adabiyotshunos va olim sifatida tanilgan. avloniyning har bir asari xalqni zulmatdan nurga chorlashga qaratilgan edi. jadidchilik peshqadami jadidchilik harakatining faol ishtirokchisi sifatida, u milliy uyg‘onish g‘oyalarini yoyishda matbuot va maktablarni asosiy vosita deb bildi. u zamonaviy ta’lim va taraqqiyot tarafdori bo‘lgan. avloniyning maqsadi turkiston xalqini zamonaviy bilimlar bilan qurollantirish va milliy o‘zlikni anglashga erishtirish edi. 2 matbuotdagi inqilobchi: "taraqqiy" va "shuhrat" abdulla avloniy …

2 / 10

ukumat tomonidan tazyiqlar kuchayganiga qaramay, avloniy yashirin "osiyo" gazetasini tashkil etdi. ushbu jasoratli harakat uning ma’rifat uchun qanchalik fidoyi ekanligini ko‘rsatadi. afsuski, bu nashr ham uzoq yashamadi. 4 o‘zbek tilida fanlarni o‘qitish avloniy o‘zbek tilida kimyo, geografiya, fizika va astronomiya kabi dunyoviy fanlarni maktablarda o‘qitishni birinchi bo‘lib taklif qilgan. bu ta’limdagi tub islohotlarning boshlanishi edi. 3 matbuot merosi: avloniyning ko‘zgusi abdulla avloniyning faoliyati jadid matbuotining eng yorqin sahifalarini tashkil etadi. u gazetalarni faqat xabar tarqatish vositasi emas, balki xalqni uyg‘otish va yangi g‘oyalarni yoyish platformasi sifatida ko‘rdi. uning "shuhrat" gazetasidagi maqolalari o‘sha davrning ijtimoiy-siyosiy vaziyatini, ta’lim va madaniyat sohasidagi achchiq haqiqatlarni jasorat bilan yoritgan. u milliy tilni rivojlantirish va uning maqomini oshirish uchun tinmay kurashdi. avloniyning matbuotdagi g‘oyalari turkiston xalqining ma’rifiy darajasini oshirishga, eskicha turmush tarzidan voz kechib, yangi, zamonaviy hayotga qadam qo‘yishga undadi. 4 teatr san’ati orqali milliy uyg‘onish matbuot singari, teatr ham avloniy uchun xalqni tarbiyalashning muhim vositasi …

3 / 10

ngini yuksaltirishga xizmat qildi. har bir spektakl nafaqat ko‘ngilochar, balki tarbiyaviy ahamiyatga ega bo‘lib, tomoshabinni fikrlashga undadi. teatr jadid g‘oyalarining jonli targ‘ibotchisi edi. 5 abdulla avloniyning maktab va ta’limdagi roli avloniy matbuot va teatr bilan bir qatorda, ta’lim tizimini tubdan o‘zgartirishga harakat qildi. uning o‘zi yetuk muallim va darsliklar muallifi edi. miroboddagi yangi usul maktab 1908-yilda toshkentning mirobod mahallasida yangi uslubdagi maktab ochdi. bu maktabda zamonaviy fanlar, ona tili va adabiyot darslari o‘qitilib, eski maktab tizimidan farq qilar edi. degrez mahallasidagi dunyoviy maktab 1912-yilda degrez mahallasida ikki sinfli, dunyoviy fanlar o‘qitiladigan yanada mukammal maktabni tashkil etdi. bu maktablar o‘zbek xalqi uchun ilm-ma’rifat markazlari bo‘ldi. darsliklar muallifi avloniy o‘zining noyob darsliklarini yaratdi. jumladan, "birinchi muallim" va "ikkinchi muallim" kabi kitoblar o‘zbek maktablarida uzoq yillar davomida asosiy qo‘llanma bo‘lib xizmat qildi, o‘quvchilarga nafaqat savod, balki yangi dunyoqarashni ham berdi. avloniyning ta’limdagi shiori – ilmsiz taraqqiyot yo‘q. u zamonaviy, dunyoviy bilimlarni egallash millatning …

4 / 10

lini rivojlantirish, uning imkoniyatlarini kengaytirish va xalqni yangi bilimlar bilan tanishtirishga katta hissa qo‘shdi. uning asarlari tilning boyishi va stilistik jihatdan takomillashuviga yordam berdi. 7 "turkiston" truppasi sahnada: g‘oya va ijro teatr jadidlar uchun targ‘ibotning eng ta’sirchan shakli edi. sahnadagi har bir harakat, har bir so‘z xalq qalbida chuqur aks sado berar edi. teatrning ta’sir kuchi avloniy va uning truppasi ijro etgan spektakllar shunchaki o‘yin-kulgi emas, balki ijtimoiy muammolarga yechim izlash, qoloqlikni tanqid qilish va zamonaviy g‘oyalarni targ‘ib qilish vositasi edi. teatr xalqni bir joyga to‘plab, umumiy fikr doirasini shakllantirishga xizmat qildi. aktyorlar va tomoshabinlar "turkiston" truppasining aktyorlari asosan havaskor yoshlardan iborat bo‘lib, ular milliy ruh va g‘ayrat bilan ishlagan. tomoshabinlar esa yangi dunyoqarash va o‘zgarishlarga chanqoq bo‘lgan turkiston xalqi edi. teatr sahnasi milliy o‘zlikni anglash makoniga aylandi. 8 abdulla avloniy ijodining zamonaviy ahamiyati avloniyning merosi va g‘oyalari bugungi kunda ham o‘z qadrini yo‘qotmagan. uning faoliyati o‘zbekiston mustaqilligining ma’naviy asoslarini …

5 / 10

va teatr sohasidagi faoliyati turkiston xalqining milliy uyg‘onishida hal qiluvchi ahamiyatga ega bo‘ldi. u o‘zining har bir asari va harakatida xalqni ilm, ma’rifat va taraqqiyot yo‘liga chorladi. 1 matbuot — minbar u gazetalarni jamiyatni ogoh etuvchi qudratli minbarga aylantirdi. 2 teatr — tarbiya teatr san’ati orqali xalqning ma’naviy ongini yuksaltirishga erishdi. 3 ta’lim — kelajak yangi uslubdagi maktablar ochib, kelajak avlod uchun zamin yaratdi. uning merosi bugungi kunda ham o‘zbek madaniyati va ta’limida jonli davom etmoqda. biz avloniydan o‘rganib, milliy madaniyatimizni yanada rivojlantirishga intilishimiz kerak. uning g‘oyalari doimo yashaydi va bizni buyuk maqsadlarga yetaklaydi. 10 image-1002-1.png image-1-1.png image-1003-1.png image-2-1.png image-2-2.png image-2-3.png image-1004-1.png image-1005-1.png image-4-1.png image-4-2.png image-1006-1.png image-1007-1.png image-6-1.png image-6-2.png image-6-3.png image-6-4.png image-1008-1.png image-7-1.png image-7-2.png image-7-3.png image-7-4.png image-7-5.png image-1009-1.png image-8-1.png image-8-2.png image-1010-1.png image-9-1.png image-9-2.png image-9-3.png image-9-4.png image-9-5.png image-9-6.png image-9-7.png image-9-8.png image-1011-1.png image-10-1.png

Want to read more?

Download all 10 pages for free via Telegram.

Download full file

About "abdulla avloniy"

abdulla avloniy turkiston matbuot va teatrining taraqqiyotidagi ulkan o‘rni ushbu taqdimotda biz buyuk ma’rifatparvar, jadidchilik harakatining yetakchisi abdulla avloniyning turkiston matbuoti va teatri rivojiga qo‘shgan beqiyos hissasini atroflicha ko‘rib chiqamiz. uning faoliyati milliy uyg‘onish davrining eng muhim sahifalaridan biridir. 1 abdulla avloniy kim edi? hayot yo‘li abdulla avloniy 1878-yilda toshkentda tug‘ilgan va 1934-yilda vafot etgan. u o‘zining qisqa, ammo mazmunli hayotini turkiston xalqining ma’rifati va madaniyatiga bag‘ishladi. uning ijodi jadid adabiyotining eng yorqin namunalaridan hisoblanadi. ijodiy qirralari u o‘zbek milliy madaniyatining yorqin namoyandasi bo‘lib, shoir, dramaturg, jurnalist, adabiyotshunos va olim sifatida tanilgan. avloniyning har bir asari ...

This file contains 10 pages in PPTX format (10.4 MB). To download "abdulla avloniy", click the Telegram button on the left.

Tags: abdulla avloniy PPTX 10 pages Free download Telegram