estetika

PPTX 11 pages 2.6 MB Free download

11 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 2.6 MB

File type PPTX

Pages 11

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 11

mavzu:”estetika” fanining obekti va falsafiy mohiyati mavzu:”estetika” fanining obekti va falsafiy mohiyati reja 1-estetika fanining tarixi 2-estetikaning mohiyati entered text estetika fanining obekti va falsafiy mohiyati estetika tarixi-estetika yoxud nafosat falsafasi eng qadimgi fanlardan biri. uning tarixi ikki yarim-uch ming yillik vaqtni o'z ichiga oladi. biroq u o'zining hozirgi nomini xyill asrda olgan. ungacha bu fanning asosiy muammosi bolmish go'zallik va san'at haqidagi mulohazalar har xil san'at turlariga bag'ishlangan risolalarda, falsafa hamda ilohiyot borasidagi asarlarda o'z aksini topgan edi. «estetika» atamasini birinchi bo'lib buyuk olmon faylasufi aleksandr baumgarten (1714-1762) ilmiy muomalaga kiritgan. bunda u boshqa bir ulug' olmon faylasufi g. laybnits (1646-1716) ta'limotidan kelib chiqqan holda munosabat bildirgan edi. laybnits inson ma'naviy olamini uch sohaga: aql - idrok, iroda-ixtiyor, his-tuyg'uga bo'ladi va ularning har birini alohida falsafiy jihatdan o'rganish lozimligini ta'kidlaydi. baumgartengacha aql - idrokni organadigan fan - mantiq, iroda – ixtiyorni esa – axloqshunoslik (etika)ning falsafada ko'pdan buyon o'z …

2 / 11

salarning go'zal bolishini, har qadamda nafosatni his etishni istaydi: biz taqib yurgan soat, biz kiygan kiyim, biz haydayotgan mashina, biz uchadigan samolyot, biz yashayotgan uy, biz mehnat qiladigan ishxona, biz yurgizayotgan dastgoh, biz yozayotgan qalam, biz dam oladigan tomoshaboglar - hammasidan nafis bir ruh ufurib turishi lozim. go'zallik, ko'rganimizdek, nafosatning bosh, etakchi xususiyatihisoblanadi. shu bois u estetikaning mezoniy tushunchalaridan biri sifatida tadqiq va talqin etiladi. zero go'zallikning ishtirokisiz yuqoridagi xususiyatlarning birortasiestetik tabiatiga ega bo'lolmaydi. masalan, ulug'vorlikni olaylik. u asosan hajmga, hajmga, miqyosga miqdorga asoslanadi: buxorodagi arslonxon minorasi yoxud minorai kalon ulug'vorligi bilan kishini hayratga soladi. unga tikilar ekansiz, qalbingizni nafosat zavqi qamrab oladi. lekin xuddi shunday balandlikdagi kimyoviy korxona mo'risidan zavqlanolmaysiz. yoki yonbag'irdan turib, toqqa tikilsangiz, estetik zavq tuyasiz, ammo xuddi shunday balandlikdagi shahar chetida o'sib chiqqan axlat «tog'i»ga qarab zavqlanmaysiz. chunki arslonxon minorasi me'morlik san'ati asari sifatida go'zallik qonuniyatlari asosida bunyod etilgan; tog' esa tabiat yaratgan ulug'vor go'zallikdir. individual …

3 / 11

a ko'ringar ma'qul va ta'sirli asarlar yaratadilar 01 02 03 estetikaning ijtimoiy fanlar bilan aloqadorligi. etika va este- tika fanlari shu gadar bir-biriga yaginki, hatto bazi davrlarda ular yetarli darajada o'zaro chegaralanmagan. chunki insonning xatti-harakati va niyati ko' pincha ham axloqiylikka, ham nafo- satga tegishli bo ladi, ya'ni muayyan ijobiy faoliyat ham ezgulik, ham nafosat xususiyatlarini o'zida birvarakay mujassam qiladi. shu sababli suqrot, aflotun, forobiy singari qadimgi faylasuflar ta'limotlarida axloqiylikni - ichki go'zallik, nafosatni – tashqi go'zallik tarzida talqin etganlar. darhagiqat, axloqiylik faqat insonning xatti-harakati, gilmishi orqali yuzaga keladi; odam toki harakatsiz ekan, biz uning na yashiligini, na yomonligini bilamiz. muayyan xatti-harakat sodir qilinganidan keyingina biz uni yo ezgulik, yo yovuzlik, yo yashilik, yomonlik sifatida baholaymiz. go'zallik esa, o'zini harakatsiz ham namoyon etaveradi. olaylik, ko'kaldosh mad-rasasi. u hech qachon harakat gilmaydi, lekin go'zallik sifati-da mavjud, harakatsizligidan uning go'zalligiga putur yetmaydi.bundan tashgari, axloqning gonun-goidalari, nasihatlar, hikmat-lar umumiylikka, barchaga bir xilda taalluqlilik …

4 / 11

5 / 11

Want to read more?

Download all 11 pages for free via Telegram.

Download full file

About "estetika"

mavzu:”estetika” fanining obekti va falsafiy mohiyati mavzu:”estetika” fanining obekti va falsafiy mohiyati reja 1-estetika fanining tarixi 2-estetikaning mohiyati entered text estetika fanining obekti va falsafiy mohiyati estetika tarixi-estetika yoxud nafosat falsafasi eng qadimgi fanlardan biri. uning tarixi ikki yarim-uch ming yillik vaqtni o'z ichiga oladi. biroq u o'zining hozirgi nomini xyill asrda olgan. ungacha bu fanning asosiy muammosi bolmish go'zallik va san'at haqidagi mulohazalar har xil san'at turlariga bag'ishlangan risolalarda, falsafa hamda ilohiyot borasidagi asarlarda o'z aksini topgan edi. «estetika» atamasini birinchi bo'lib buyuk olmon faylasufi aleksandr baumgarten (1714-1762) ilmiy muomalaga kiritgan. bunda u boshqa bir ulug' olmon faylasufi g. laybnits (1646-1716...

This file contains 11 pages in PPTX format (2.6 MB). To download "estetika", click the Telegram button on the left.

Tags: estetika PPTX 11 pages Free download Telegram