xalq tabobati tashxislash va davolash usullari
Page preview (5 pages)
Scroll down 👇
![anadi. ba'zilar uchun ruhiy xotirjamlik jismoniy sog‘liq bilan chambarchas bog‘liq. xalq tabobati va zamonaviy tibbiyot hozirgi vaqtda ko‘p ilmiy tadqiqotlar ayrim xalq usullarining foydaliligini isbotlamoqda. biroq ayrim hollarda xalq tabobati ilmiy asosga ega emas va tibbiy xavf tug‘dirishi mumkin. xalq tabobati (anʼanaviy tibbiyot) — xalq tomonidan toʻplangan, kasalliklarga tashxis qoʻyish va davolashda foydalaniladigan, avloddan-avlodga oʻtib kelayotgan empirik bilimlar yigʻindisi. samaradorligi va xavfsizligi isbotlangan xalq tabobati usullarining bir qismi zamonaviy tibbiyot tomonidan qabul qilingan. xalq tabobati sehr, ezoterizm va muqobil elementlarni ham oʻz ichiga olishi mumkin. uning tarkibiga koʻpincha samarasiz yoki hatto xavfli davolash usullari ham kirgan. xalq tabobati atamasi bir qatorda, anʼanaviy tibbiyot atamasi bilan bir xil maʼnoda uchraydi. jahon sogʻliqni saqlash tashkiloti tomonidan taʼriflangan „anʼanaviy tibbiyot“ atamasi xitoy tibbiyoti, hind ayurvedasi, arab tibbiyoti va mahalliy tibbiyotning boshqa shakllari kabi sohalarga tegishli hisoblanadi. anʼanaviy tibbiyot milliy sogʻliqni saqlash tizimiga kiritilmagan mamlakatlarda koʻpincha „qoʻshimcha tibbiyot“, „muqobil tibbiyot“ deb ham nomlanadi[2]. tarixi[ …](/media/previews/pages/p2_234243.webp "xalq tabobati tashxislash va davolash usullari - Page 2")
![tish xalq tabobati odatda jamoa, oila va shaxslar yig'ilguncha og'zaki ravishda uzatilgan. ma'lum bir madaniyat doirasida mahalliy tibbiyot bilimlari elementlari ko'pchilik tomonidan ma'lum bo'lishi mumkin yoki shoman, doya kabi tabibning o'ziga xos rolida qo'llanilishi ko'zda tutiladi[4]. uchta omil tabibning rolini qonuniylashtiradi - o'z e'tiqodlari, harakatlarining muvaffaqiyati va jamiyatning e'tiqodlari[5]. mahalliy tibbiyotning da'volari madaniyat tomonidan rad etilganda ham, odatda uch tur tarafdorlari undan foydalanadilar - xalq tabobati muhitida tug'ilgan va unda ijtimoiylashgan, doimiy e'tiqod qiluvchilar, inqiroz davrida unga murojaat qiladigan vaqtinchalik foydalanuvchilar va faqat o'ziga xos jihatlarga ishonadiganlar[6]. etnologlar anʼanaviy tibbiyot faoliyati bilan shugʻullanish qarori uchun yana uchta sababni aniqlaydilar[7]: 1. yashash joyi yoki oilaviy aloqalar tufayli xalq tabobati anʼanalarida ishtirok etish. bunday holda, mavjud texnika va koʻnikmalar meros boʻladi, qoʻshimcha taʼlim olish va davlat roʻyxatidan oʻtish koʻpincha kasbiy faoliyatni kengaytirish va uni qonuniylashtirish zarurati bilan bogʻliq; 2. psixologik yoki jismoniy jarohatlar natijasida yuzaga kelgan dunyoqarashning keskin oʻzgarishi, gʻayrioddiy qobiliyatlarning paydo …](/media/previews/pages/p4_234243.webp "xalq tabobati tashxislash va davolash usullari - Page 4")
![aradorligi va sifatini baholashda dalillarga asoslangan yondashuvni aniqlash ustida ishlanmoqda[8]. xavfsizlik 130 dan ortiq mamlakatlarda xalq tabiblari faoliyati va ularning usullari bilan bogʻliq xavf-xatarlarni tartibga soluvchi boʻlimlar mavjud. aholi orasida tabiiy mahsulotlardan tayyorlangan dori-darmonlar xavfsizroq degan fikr keng tarqalgan, ammo bu har doim ham toʻgri emas[9]. bundan tashqari, koʻplab xalq tabobati amaliyotlari samaradorligi isbotlanmagan yoki hatto kasallikni yomonlashtirishi mumkin boʻlgan amaliyotlarni ham oʻz ichiga oladi[10][11] . misol uchun, ayurvedada ishlatiladigan koʻplab dorilar inson salomatligi uchun xavfli boʻlgan ogʻir metallardan tayyorlanadi. baʼzi hollarda xalq tabobati xizmatlarini koʻrsatish jinoiy javobgarlikka ham tortilishi mumkin. yoʻqolib ketish xavfi ostida turgan turlarni yoʻq qilish[ sekin lorilar janubi-sharqiy osiyoda xalq tabobati dori-darmonlarini tayyorlash uchun ishlatiladi baʼzi xalq tabobati amaliyotlarida noyob va yoʻqolib ketish xavfi ostida turgan turlardan tayyorlangan preparatlar qoʻllaniladi. ulardan: sekin lorislar, akulalarning ayrim turlarining qanotlari[12], karkidon shoxlari, amur yoʻlbarslarining tana qismlari va boshqalar dori tayyorlashda ishlatiladi. rivojlanayotgan mamlakatlarda brakonerlik keng tarqalgan boʻlib, ular xalq …](/media/previews/pages/p5_234243.webp "xalq tabobati tashxislash va davolash usullari - Page 5")
About "xalq tabobati tashxislash va davolash usullari"
xalq tabobati tashxislash va davolash usullari xalq tabobati (etnomeditsina) — uzoq yillar davomida xalq orasida shakllangan, an’anaviy tibbiy bilim va amaliy tajribaga asoslangan sog‘lomlashtirish tizimidir. u tarixan rasmiy tibbiyotdan alohida rivojlangan va ko‘p hollarda tabiiy vositalarga asoslangan. tashxislash usullari xalq tabobatida tashxis ko‘yishning an’anaviy usullari mavjud: ko‘z bilan kuzatish: terining rangi, ko‘zlar, lablar, tirnoqlar holatiga qarab tashxislash. eshitish va hid: nafasdagi hid, ter hidi, og‘iz hidi orqali ichki kasalliklarni aniqlash. so‘roq qilish (anamnez yig‘ish): bemorning holati, yegan ovqatlari, xatti-harakati va uyqusi haqida so‘raladi. tana harorati, yurak urishi va tomir urishini aniqlash: bilak tomirini ushlab "nabz" bo‘yicha kasallikni aniqlash (xi...
This file contains 11 pages in DOCX format (73.7 KB). To download "xalq tabobati tashxislash va davolash usullari", click the Telegram button on the left.
DOCX
PPTX
PPTX
PPTX
PPTX
PPTX
DOCX
DOCX
DOCX
DOCX
PPTX