xristianlik dini

DOCX 1 стр. 54,6 КБ Бесплатная загрузка

1 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 54,6 КБ

Тип файла DOCX

Страницы 1

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 1

5-mavzu. xristianlik dini reja: 1. xristianlikning vujudga kelishi, ta’limoti 2. xristianlikdagi asosiy oqimlar 1. xristianlik jahon dinlaridan biri bo‘lib, eramiz 1-asrining 2-yarmida rim imperiyasining sharqiy viloyatlarida ko‘p xudolik dinlari o‘rniga qullar va mazlum elatlarning dini sifatida yakka xudolik (monoteistik) tarzda shakllangan. xristianlik falastin va o‘rta yer dengizi yahudiylari dinlari doirasida vujudga kelgan va o‘nlab yillardan keyin esa boshqa, asosan geografik jihatdan qaralganda rim imperiyasi bilan bog‘liq yoki uning siyosiy va madaniy ta’sirida bo‘lgan xalqlar orasida tarqalgan. yangi va eng yangi tarix davrlarida u mustamlakachilik siyosati va missionerlik natijasida yevropadan tashqariga ham tarqalgan. xristianlik yevropa, amerika, avstraliya hamda qisman afrika va osiyo qit’alariga tarqalib dunyo xalqlarining deyarli uchdan birini tashkil etadi. xristianlik vujudga kelishini bibliyaning xabar berishicha, iisus xristos faoliyati bilan bog‘lab tushuntiriladi. hozirgi kunda jahonda bu dinga 2,38 milliard kishi e’tiqod qiladi. xristianlik nomi, uning asoschisi iyso masix, yunoncha iisus xristos nomidan olingan. uning aqidalari, diniy ta’limotlari bibliya tarkibiga kiruvchi …

2 / 1

n» so‘zidan iborat bo‘lib, nasroniylikda «evangelie» deb yuritiladi. ma’nosi «ilohiy xabar», «xushxabar», «ezgu xabar» demakdir. bu dinni islomda nasroniylik deyilishi iso masixning tug‘ilgan yeri nosira nomi bilan bog‘liq. bu shahar ahli iso masixni nosiriy deb atar edilar. unga ergashgan kishini esa, nasroniy deb yuritganlar. iso masix 30 yoshidan boshlab, 3 yil davomida payg‘ambarlik faoliyatini olib borgan. isoning yangi dinni targ‘ib qilishdagi muvaffaqiyatlaridan darg‘azab bo‘lgan quddus kohinlari va ruxoniylari uni sudga berishga qaror qiladilar. ushlab olingan iso o‘lim jazosiga xukm etiladi. quddus ahli isoni e’tirof etmay, uni toshbo‘ron qiladilar. iso galgofa tog‘ida qiynab o‘ldiriladi. uni juda katta yog‘och xoch (sanam)ga tiriklayin mixlab tashlaydilar. rivoyat kilinishicha, o‘limining uchinchi kuni iso tirilib, birmuncha vaqt davomida o‘z shogirdlari bilan birga bo‘ladi. shundan so‘ng u ularning ko‘z o‘ngida osmonga chiqib ketadi. u kelajakda, ya’ni oxirat kuni tiriklar va o‘liklar ustidan xukm chiqarish uchun yerga qaytib kelishiga xristian diniga e’tiqod qiluvchilar ishonadilar. xristianlikdagi odam-xudo to‘g‘risidagi tushunchani …

3 / 1

y shahrida xristianlarning birinchi jahon yig‘ilishi bo‘lgan. yig‘ilish xristian dinining qonun-qoidalarini ishlab chiqqan va xudoni uch shaxsning ota xudo, o‘g‘il xudo, rux xudoning birlikda ifodalanishidir deb uqtirgan. 381 yili xristianlarning konstantinopolda bo‘lib o‘tgan ikkinchi jahon yig‘ilishida cho‘qinish va tirilish haqidagi yangi aqida qabul qilingan. shundan buyon, davrlar o‘tishi bilan xristianlik butun yevropa, shimoliy va janubiy amerika, afrika, avstraliya qit’alariga yoyilgan. keyinchalik markaziy osiyo respublikalari xududlariga ham qisman yetib kelgan jahon dinidir. xristianlikning muqaddas diniy yozuvi - bibliyaning ikkinchi qismi - "yangi ahdnoma" bo‘lib, u eramizning i-ii asrlarida grek tilida yaratilgan. bibliyaning xristianlik paydo bo‘lmasdan avval yaratilgan birinchi qismi "qadimiy ahdnoma" deb atalib, u iudaizmning muqaddas yozuvi hisoblanadi. bibliyaning ikkinchi qismi - "yanga ahdnoma" deb atalib, u xristianlikning muqaddas yozuvi deb hisoblanadi. "yangi ahdnoma" 27 kitob (bob) dan tashkil topgan. uning tarkibiga 4 ta "injil" (evangilie, ya’ni xushxabar), havoriylarning (iso shogirdlari, xristianlikning dastlabki tartibotlari) amallari, 21 risola va ioanning "vaqiynomasi" kiritilgan. …

4 / 1

i yuvish", ya’ni isoning o‘zini ixtiyoriy tarzda qurbon qilishi" haqidagi ta’limot bilan mustahkamlangan. xristianlik muqaddas ruh - ota xudo, o‘g‘il xudo va muqaddas ruh - uch yuzli xudo to‘g‘risidagi ta’limoti, targ‘iboti, tashkilotchiligi, jannat va do‘zax, oxirat ya’ni dunyoning oxiri borligi, isoning qayta tirilishi haqidagi va boshqa aqidalarni o‘z ichiga oladi. ota xudo tabiat, odam va farishtalarni yaratgan, deb hisoblanadi. iso o‘g‘il xudo hisoblangan. xudoning gavdalanishi aqidasiga ko‘ra, iso xudoligicha qolgan holda mariya ismli qizdan tug‘ilgan. butga parchalangan xudo iso tortgan azoblari va o‘limi bilan o‘zini odamlarning gunohlari uchun ota xudoga qurbon qilgan va shu bilan gunohini yuvgan. ushbu aqidaga ko‘ra, iso odamzodga gunohlardan xalos bo‘lish yo‘lini ko‘rsatib bergan. isoning tirilishi aqidasi kelgusida hamma odamlar tirilishining garovi, deb e’lon qilingan. u tirilgandan so‘ng osmonga - ota xudo huzuriga chiqqanligi, ya’ni osmonga chiqib tushishi (islomda me’roj) aqidasi bu dunyodagi xayot oxiratdagi mangulikka nisbatan hech narsaga arzimaydi, deb uqtiradi. xristianlikda iymon kalimasi "yagona, …

5 / 1

ruhoniylikka fotiha berish, soborlashtirish, ya’ni bemorni muqaddaslashtirilgan zaytun moyi - yelega bo‘yash kabilar kiradi. xristianlikning bosh ibodati liturgiya bo‘lib, u har xil afsungarliklar, muzika chalish, ashula aytish, "muqaddas" yozuvlarni o‘qish, qad bukib ta’zim bajo keltirish, sham va chiroqlarni yondirish, xushbo‘y narsalarni chekish bilan qo‘shib olib boriladigan diniy amallardan iborat. "muqaddas uchlik"ning har biri, orqali bibi maryamni ulug‘lash "xudoga xush kelgan avliyolarga", xudo yarlaqaganlarga sig‘inish vujudga kelgan. xristianlikda butga cho‘qinish ham muhim o‘rin egallaydi. unda pasxa (isoning tirilishi), tariqa, rojdestvo (isoning tug‘ilishi) va boshqa bayramlarga katta o‘rin berilgan. 2. xristianlikdagi yo‘nalishlar. xristianlikning shakllanib turli mamlakatlarga yoyilishi, ijtimoiy hayotda yuzaga kelgan siyosiy, iqtisodiy, madaniy, ma’naviy siljishlarga ham duch kela boshlagan. boshqa jaxon dinlari kabi unda ham turli yo‘nalishlar, mazhablar, sektalarga bo‘linish jarayoni sodir bo‘lgan. eng birinchi ajralish xristianlikda iv-v asrlarda ro‘y bergan, ya’ni iso masihni[footnoteref:1] talqin qilishda farqlanadigan ikkita diniy-aqidaviy yo‘nalishlar - monofizitlar va nestorianlar yuzaga kelgan. [1: iso nomiga qo'shilgan «masix» …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 1 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "xristianlik dini"

5-mavzu. xristianlik dini reja: 1. xristianlikning vujudga kelishi, ta’limoti 2. xristianlikdagi asosiy oqimlar 1. xristianlik jahon dinlaridan biri bo‘lib, eramiz 1-asrining 2-yarmida rim imperiyasining sharqiy viloyatlarida ko‘p xudolik dinlari o‘rniga qullar va mazlum elatlarning dini sifatida yakka xudolik (monoteistik) tarzda shakllangan. xristianlik falastin va o‘rta yer dengizi yahudiylari dinlari doirasida vujudga kelgan va o‘nlab yillardan keyin esa boshqa, asosan geografik jihatdan qaralganda rim imperiyasi bilan bog‘liq yoki uning siyosiy va madaniy ta’sirida bo‘lgan xalqlar orasida tarqalgan. yangi va eng yangi tarix davrlarida u mustamlakachilik siyosati va missionerlik natijasida yevropadan tashqariga ham tarqalgan. xristianlik yevropa, amerika, avstraliya hamda qisman afrika...

Этот файл содержит 1 стр. в формате DOCX (54,6 КБ). Чтобы скачать "xristianlik dini", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: xristianlik dini DOCX 1 стр. Бесплатная загрузка Telegram