zardushtiylik

PPT 16 pages 2.9 MB Free download

16 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 2.9 MB

File type PPT

Pages 16

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 16

slide 1 zardushtiylik zardushtiylik. miloddan avvalgi 1-mingyillikning birinchi yarimida markaziy osiyoda zardushtiylik dini keng tarqaldi. zardushtiylik o`shanda olov (quyosh)ga, er, suv, oy, yulduzlarga sig`inganlar va ularni muqaddas deb bilganlar. zardushtiylik dinining nomi shu dinning asoschisi zardusht (turli tillarda zaratushtra, zoroastr) ismidan olingan. uning tug`ulgan joyi nima`lum. zardusht miloddan avvalgi 1-mingyillikning birinchi choragida yashagan. zardusht-ajdodlarimizning zadushtiylik deb ataladigan qadimgi dini asoschisidir. zardusht o`z ta`limonitini xorazim yoki baqtriyada targ`ib qilgan. u 77 yoshida zardushtiylik e`tiqodi dushmanlari qo`lida halok bo`lgan. keyinroq evropada bu din targ`ibotchisini zoroastr (yunoncha "astron"-yulduz) deb atashganlar. zardusht vafotidan bir necha asr o`tgacha barcha diniy marosimlar, madhiya va duolar kitob holiga keltirildi. bu zardushtiylar muqaddas kitobi "avesto" edi. "avesto" so`zi "qat`iy qonunlar" ma`nosini bildiradi. zardushtiylik. zardushtiylarning eng muqaddas sanalgan ilohlari ahuramazda, mitra, anaxita bo`lgan. ahuramazda buyuk va mutafakkur iloh, zardo`shtning homiysi bo`lgan. mitra quyosh va yorug`lik xudosi, dehqonlar va chorvadorlar himoyachisi, hosil, ma`murchilik va to`kin-sochinchilikni ta`minlovchi bo`lgan. u ahuramazda bilan …

2 / 16

maxsus idish "ossuariy"-"suyakdon, ostadon" larda saqlanganlar. ular nous deb ataluvchi maxsus binolarga qo`yiladi. zardushtiylik dini diniy marosimlar ibodatxonalar, ochiq maydonlar va dindorlarning uylarida o'tkazilgan. zardushtiylik vujudga kelgan dastlabki davrlarda ommaviy diniy marosimlar ochiq maydonlarda va dindorlarning uylarida o'tkazilgan. dastlab ibodatxonalarning qurilishi ahmoniylar imperiyasi davridan boshlangan. ibodatxonalar «olov uylari» deb atalgan. ularning rejasi bir xil bo'lib, tosh yoki paxsadan qurilgan. binoning ichki va tashqi qismidagi devorlari suvoqlangan. binolarda qimmatbaho bezaklarning yo'qligi sababli ko'rinishi boshqa jamoat binolaridan deyarli farqlanmagan. ibodatxonaning markazida doimo olov yonib turadigan hujra bo'lgan. ahmoniylar davrigacha zardushtiylikda xudolarning tasviri aks ettirilmagan. zardushtiylik ayollarning erkaklar bilan teng huquqligini mustahkamlagan. zardushtiylikka e'tiqod qiluvchilar juda ko'p diniy marosimlarni bajarishgan. diniy marosimlarga esa kohinlar rahbarlik qilgan. marosimlarning ko'pligi kohinlarning moddiy jihatdan muhtojlikni bilmay yashashlariga imkon bergan. kohinlarning jamiyatdagi mavqei juda baland bo'lib, ular alohida tabaqani tashkil etgan. shuning uchun kohinlik otadan farzandga meros bo'lib o'tgan. kohin o'z farzandini yoshligidan bo'lg'usi kasbga tayyorlab borsa-da, …

3 / 16

qidagi kontseptsiyasi bo’lgan. bunga ko’ra, olam ikki turga bo’linadi: ilohiy va moddiy olam. bizning taqvim bo’yicha odamning vujudga kelishi navro’z arfasiga to’g’ri keladi. navro’z arafsida tabiat va odamlar harakatga keladi, olam va odamning harakati uyg’unlashadi, hayotda yangi kun – navro’z boshlanadi. shu kuni birinchi bor olov kashf qilingan va otashgohda olov yoqilgan. diniy e'tiqoddagi xilma-xillik hukmdorlarning muayyan dinni tanlashdagi erkinliklarida ham kuzatilgan. makedoniyalik iskandar va uning vorislari mintaqamizda olimpiya xudolariga sig'inishni qo'llagan bo'lsalar, kushon davlati hukmdorlari buddaviylikni qabul qilib, uni mamlakat hududida keng yoyishga harakat qilganlar. sosoniylar davlati hukmdorlari zardushtiylikni har taraflama qo'llab quvvatlaganlar. butun mamlakat hududida ko'plab olov uylari qurilgan. milodiy viii asrning boshlarida markaziy osiyoning bir qismini bosib olgan arab xalifaligi davlati islomlashtirish siyosatini olib borgan. islomdan tashqari barcha diniy e'tiqodlar taqiqlangan. ko‘pchilik tadqiqotchilar fikriga ko‘ra, a. o’rta osiyoda, xususan, xorazmda mil. av. 1-ming yillikning 1-yarmida vujudga kelgan. a.da keltirilgan geofafik ma’lumotlar ham buni tasdiklaydi. mas., xudo yaratgan …

4 / 16

deb rivoyat qilinadi. u persepolda saqlangan. axomaniylar sulolasininng poytaxti sheroz yaqinidagi taxti jamshidda saqlangan. aleksandr (makedoniyalik iskandar) eronni zabt etganda, bu nusxa kuydirib yuborilgan. arshakiylardan vologes i davri (51-78)da qayta kitob qilingan, lekin u saqlanmagan. sosoniylar shohi xusrav i (531-579) davrida yaxlit kitob holiga keltirilgan. 9-a.da yozilgan "denkart" asari a.ning 21 nask (qism)dan iborat ekanligi haqida ma’lumot beradi. a. hajmi katta kitob bo‘lgani sababli, dindorlar kundalik faoliyatida foydalanish uchun uning ixchamlashtirilgan shakli - "kichik a." (xurdak a.) yaratilgan. arablar eronni fath etgach (7-a.), zardushtiy ruhoniylarining bir qismi hindistonga ko‘chib o‘tgan. ularning avlodlari (parslar) bombay sh.da o‘z jamoalarida hozirgacha a.ning asl nusxasini saqlab keladi. frantsuz tadqiqotchisi anketil dyuperron zardushtiylar jamoasida yashab, a. tilini va yozuvini o‘rganib, uni tarjima qilib nashr etgan (1771). a.ning bu nusxasi 27 jilddan iborat bo‘lib, asarning yettidan bir qismidir. u yasna, vispered, vendidad, gatlar va yashtlar nomi b-n yuritiladigan kitoblarni o‘z ichiga oladi. xulosa sifatida aytish mumkinki, …

5 / 16

sepolis persepolis relief sculpture of mede dignitaries at persepolis main stairway of council hall at persepolis relief sculpture on a doorway at persepolis the gate of all nations, persepolis, fars province, iran griffin protome capital in persepolis bas-relief depicting persian guards with spears and shields antique head of a horse in persepolis, iran ancient place persepolis in iran horse sculpture, persepolis detail of a relief of a lion attacking a bull on the tripylon stairway in persepolis, iran founder of iranian religion zoroaster zoroastrian priest burns sandalwood flame

Want to read more?

Download all 16 pages for free via Telegram.

Download full file

About "zardushtiylik"

slide 1 zardushtiylik zardushtiylik. miloddan avvalgi 1-mingyillikning birinchi yarimida markaziy osiyoda zardushtiylik dini keng tarqaldi. zardushtiylik o`shanda olov (quyosh)ga, er, suv, oy, yulduzlarga sig`inganlar va ularni muqaddas deb bilganlar. zardushtiylik dinining nomi shu dinning asoschisi zardusht (turli tillarda zaratushtra, zoroastr) ismidan olingan. uning tug`ulgan joyi nima`lum. zardusht miloddan avvalgi 1-mingyillikning birinchi choragida yashagan. zardusht-ajdodlarimizning zadushtiylik deb ataladigan qadimgi dini asoschisidir. zardusht o`z ta`limonitini xorazim yoki baqtriyada targ`ib qilgan. u 77 yoshida zardushtiylik e`tiqodi dushmanlari qo`lida halok bo`lgan. keyinroq evropada bu din targ`ibotchisini zoroastr (yunoncha "astron"-yulduz) deb atashganlar. zardusht vafotid...

This file contains 16 pages in PPT format (2.9 MB). To download "zardushtiylik", click the Telegram button on the left.

Tags: zardushtiylik PPT 16 pages Free download Telegram