genetik informatsiyalar banki

DOCX 37 pages 54.8 KB Free download

37 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 54.8 KB

File type DOCX

Pages 37

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 37

termiz davlat universityeti tabiiy fanlar fakulteti zoologiya kafedrasi 60510100 biologiya (turlar bo‘yicha) ta’lim yo’nalishi “genetika va genomika” fanidan kurs ishi mavzu: genetik informatsiyalar banki o’qtuvchi : abdujalilova maftuna bajardi: xoliqova nigora. termiz-2025 m u n d a r i j a kirish: birinchi bob. genetik informatsiya bankining vazifalari va xususiyatlari 1.1 inson genetik banklari 1.2 o‘simlik va hayvon genetik resurslari banklari 1.3 mikroorganizmlar genetik banklari ikkinchi bob. genetik banklardan foydalanish imkoniyatlari va istiqbollari 2.1 tibbiyot va farmakologiya sohasida genetik banklar. 2.2 qishloq xo‘jaligi va seleksiya jarayonlarida genetik ma’lumotlar. 2.3 ekologiya va biotexnologiya sohasida qo‘llanilishi. uchinchi bob. genetik banklarning huquqiy va axloqiy jihatlari. 3.1 genetik ma’lumotlardan foydalanishdagi huquqiy me’yorlar . 3.2 biotexnologik tadqiqotlar va etika muammolar. 3.3 shaxsiy genetik ma’lumotlarning maxfiyligi va uning muhofazasi. xulosa. foydalanilgan adabiyotlar va manbalar ro‘yxati. kirish zamonaviy biologiya va genetika sohalarining rivojlanishi natijasida organizmlarning genetik tuzilishini o‘rganish va ulardan samarali foydalanish imkoniyatlari ortib bormoqda. shu jarayonda …

2 / 37

ati hamda huquqiy va axloqiy jihatlari atroflicha tahlil qilinadi. mavzuning dolzarbligi: genetik informatsiyalar banki bugungi kunda biologiya, tibbiyot, qishloq xo‘jaligi va ekologiya sohalarida dolzarb mavzulardan biri hisoblanadi. zamonaviy texnologiyalar rivojlanishi bilan inson genomi va boshqa organizmlarning genetik tuzilishini o‘rganish imkoniyatlari kengayib, ushbu bilimlardan tibbiyotda irsiy kasalliklarni oldindan aniqlash va davolashda, qishloq xo‘jaligida esa hosildorlikni oshirish va yangi seleksiya usullarini yaratishda foydalanilmoqda. bundan tashqari, iqlim o‘zgarishi va biologik xilma-xillikning kamayishi fonida noyob genetik resurslarni saqlab qolish global muammoga aylanmoqda. genetik informatsiyalar bankiga hissa qo’shgan olimlar jeyms uotson (james watson) va frensis krik (francis crick). yo‘qolib ketish xavfi ostidagi turlarni genetik jihatdan qayta tiklash, ekologik muvozanatni saqlash va kelajak avlodlar uchun biologik resurslarni himoya qilishda genetik informatsiyalar bankining o‘rni beqiyosdir. genetik ma’lumotlarni to‘plash, kodlash va ulardan foydalanish masalalari nafaqat ilmiy, balki huquqiy va axloqiy jihatdan ham e’tibor talab qiladi. shaxsiy genetik ma’lumotlarning maxfiyligi, ularning noqonuniy ishlatilishi yoki tijoratlashuvi inson huquqlariga ta’sir qilishi …

3 / 37

va ekologiyadagi ahamiyatini tahlil qilish · genetik ma’lumotlardan foydalanish bilan bog‘liq huquqiy va axloqiy muammolarni yoritish · genetik informatsiyalar banklarini rivojlantirish istiqbollarini aniqlash va tahlil qilish mazkur kurs ishi orqali genetik informatsiyalar banklarining ahamiyati ularning ilmiy va amaliy jihatlari hamda kelajakda rivojlanish yo‘nalishlari haqida chuqur bilimga ega bo‘lish maqsad qilingan. kurs ishining vazifalari 1. genetik informatsiyalar banki tushunchasini ilmiy jihatdan asoslash 2. genetik ma’lumotlarni yig‘ish saqlash va qayta ishlash usullarini tahlil qilish 3. genetik banklarning tibbiyot qishloq xo‘jaligi va ekologiya sohalaridagi ahamiyatini o‘rganish 4. genetik ma’lumotlardan foydalanish bilan bog‘liq huquqiy va axloqiy masalalarni tahlil qilish 5. genetik informatsiyalar banklarini rivojlantirish istiqbollarini aniqlash va takliflar berish kurs ishining manbalari 1. genetika va biotexnologiya sohasidagi ilmiy adabiyotlar darsliklar va monografiyalar 2. ilmiy maqolalar dissertatsiyalar va konferensiya materiallari 3. genetik informatsiyalar banklari bo‘yicha xalqaro tashkilotlar va institutlarning rasmiy ma’lumotlari 4. o‘zbekiston va xorijiy mamlakatlarning genetik axborotlarni saqlash va ulardan foydalanish bilan bog‘liq qonunlari …

4 / 37

saqlash va tahlil qilish usullari shuningdek ularning tibbiyot qishloq xo‘jaligi va ekologiya sohalarida qo‘llanilishi o‘rganiladi i-bob. genetik informatsiya bankining vazifalari va xususiyatlari 1.1 inson genetik banklari genlar banki — donor organizmdan ajratib olingan, maqsadga muvofiq genetik axborotga ega dnk yoki uning qismlari majmui. g. b.ni hosil qilish uchun dnk restriktaza fermenti taʼsirida parchalanadi, keyin vujudga kelgan barcha qismlarni aralashmada vektor molekula (xoʻjayin hujayrada mustaqil qayta tiklana olish xususiyatiga ega dnk molekulasi)ga ligaza fermenti yordamida qoʻshiladi. natijada organizm barcha genlarini oʻzida saqlovchi duragay plazmidalar (yoki bakteriofaglar) aralashmasi hosil boʻladi. agar bunday duragay plazmidalar yoki bakteriofaglarni bakterial hujayra yoki fag boʻlaklari ichiga kiritilsa, alohida klonlar (bularning har birida organizmning qaysidir geni bilan birga rekombinat dnk boʻladi) kolleksiyasi vujudga keladi. bu klonlar (umumiy boshlangʻich avlodning jinssiz koʻpayishidan vujudga kelgan hujayra yoki individlar majmui) hammasi birgalikda organizm barcha genomini tashkil etadi. bakterial yoki faglar klonining bunday kolleksiyasini cheksiz koʻpaytirish hamda boshqa tashkilotlarga berish va …

5 / 37

day tizimni anglatadi.[footnoteref:1] ko'p turli xil gen banklari turli maqsadlar uchun yaratilgan. ehtimol, eng ko'p gen banklari mikrob banklari deb nomlanuvchi o'simlik urug'laridan iborat bo'lganlardir. [1: national human genome research institute. human genetic data banks and their role in biomedical research. [elektron resurs] – rejim kirish: https://www.genome.gov] gen bankini tashkil etishning asosiy maqsadi yo'qolib ketish yoki yo'qolib ketish xavfi ostida turgan turlarning namunalarini saqlab qolishdir . har yili ko'p sonli o'simlik va hayvon turlari tabiiy jarayonlar va ko'pincha inson faoliyati natijasida yo'q bo'lib ketadi. ushbu turlar yo'qolib ketganidan keyin ularning genofondi abadiy yo'qoladi. olimlar bu genofondlarni bir qancha sabablarga ko‘ra saqlab qolishni istashadi. masalan, qishloq xo‘jaligi so‘nggi yarim asrda dunyoning ko‘plab mamlakatlarida keskin inqilobni boshdan kechirmoqda. olimlar fermerlarga kattaroq o'sadigan, ko'proq meva beradigan, kasalliklarga chidamli va boshqa kerakli xususiyatlarga ega o'simliklarni taqdim etishdi. bu o'simliklar qo'shma shtatlar va boshqa mamlakatlarda qishloq xo'jaligi tadqiqotlari natijasida ishlab chiqarilgan . bunday o'simliklar fermerlar …

Want to read more?

Download all 37 pages for free via Telegram.

Download full file

About "genetik informatsiyalar banki"

termiz davlat universityeti tabiiy fanlar fakulteti zoologiya kafedrasi 60510100 biologiya (turlar bo‘yicha) ta’lim yo’nalishi “genetika va genomika” fanidan kurs ishi mavzu: genetik informatsiyalar banki o’qtuvchi : abdujalilova maftuna bajardi: xoliqova nigora. termiz-2025 m u n d a r i j a kirish: birinchi bob. genetik informatsiya bankining vazifalari va xususiyatlari 1.1 inson genetik banklari 1.2 o‘simlik va hayvon genetik resurslari banklari 1.3 mikroorganizmlar genetik banklari ikkinchi bob. genetik banklardan foydalanish imkoniyatlari va istiqbollari 2.1 tibbiyot va farmakologiya sohasida genetik banklar. 2.2 qishloq xo‘jaligi va seleksiya jarayonlarida genetik ma’lumotlar. 2.3 ekologiya va biotexnologiya sohasida qo‘llanilishi. uchinchi bob. genetik banklarning huquqiy va axloqiy...

This file contains 37 pages in DOCX format (54.8 KB). To download "genetik informatsiyalar banki", click the Telegram button on the left.

Tags: genetik informatsiyalar banki DOCX 37 pages Free download Telegram