makorimul-axloq asarida navoiy shaxsiyatiga doir qarashlar

PPTX 30 pages 5.3 MB Free download

30 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 5.3 MB

File type PPTX

Pages 30

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 30

turon unvirsiteti filologiya tillarni o’qitish o’zbek tili yunalishi 2-kurs 4-guruh talabasi norqulova shoiraning navoiyshunoslik fanidan mustaqil ishi turon universiteti filologiya va tillarni o'qitish o'zbek yili yo'nalishi 2-bosqich 023/4-guruh talabasi urolova nozimaning navoiyshunoslik fanidan bajargan mustaqil ishi mavzu:xondamirning “makorimu-l-axloq”asarida navoiy shaxsiyati va ijtimoiy faoliyatiga doir qarashlar. reja: 1)hazrat navoiyning umr yuli. 2)alisherning hazrat navoiy darajasiga yuksalishida otasining o’rni. 3) «makorim ul-axloq»da hikoyatlar. hazrat navoiyning umr yo'lini o'rganishga bag'ishlangan saboqni manbalarda keltirilgan, kitobxon oldin ham necha bor o'qishgan asarlar nomi va yillar sanog'ini keltirishdan iborat qilib qo'ymay, buyuk mutafakkirning shaxsiyatiga xos asl xususiyatlar ochiq aytilgan biografik asarlarda bitilgan ma'lumotlardan foydalangan holda olib borish maqsadga muvofiq bo'ladi. alisher navoiyning hayot yo'li, kitobxon, "makorim ul-axloq" asari, xotira, zamondoshlar fikri, didaktik dostonlar, biografik ma'lumotlar. “makorim ul-axloq” asarining asosiy mazmuni nima? xondamir bu asardan qanday aloqiy fazilatlarni targ’ib qiladi? alisher navoiyning "ikki vafoli yor" hikoyati yoki "farhod va shirin" dostonidagi yuksak insoniy tuyg'ular tasviri tahliliga kirishsa, …

2 / 30

o'ldirib qutulib ketishi mumkin bo'lgani holda ularning jazoga tortilishini o'ylab zindonga qaytib kelishi singari tasvirlarda navoiyning shaxsiga xos xususiyatlar borligini bilgan o'quvchilar endi doston matniga o'zgacha nazar bilan qaraydilar. farhodning komil shaxsligi borasidagi suhbat faqat badiiy tasavvur mahsuli emas, balki muallif shaxsiyatidagi fazilatning estetik qayta ishlangan ko'rinishi o'laroq o'quvchilar qalbiga muhrlanib qoladi bu yo'nalishdagi suhbat samimiy, doston matnidan kelib chiqadigan va uning asl mohiyatini anglashga yo'naltirilganligi bilan o'zgacha didaktik qiymat kasb etadi. alisher navoiyning hayot yo'lini ancha keng miqyosda to'la o'rganish ko'zda tutiladi. ana shu didaktik samarador bo'lishiga erishishda davlatshoh samarqandiyning "shoirlar bo'stoni" kitobining "nizomiddin alisher navoiy" nomli bo'limidan olingan quyidagi parchani o'qib berish hazrat navoiyning shaxsiyatidagi ezgu fazilatlarning manbasi qayerda ekanligini chuqurroq anglab yetishga xizmat qiladi: "bu nomdor va oliy darajali amirning otasi zamonasining mashhur kishilaridan va chig'atoy ulusi ulug'laridandir. sulton abulqosim bobir bahodir hukmronligi davrida mamlakat idorasi va davlatga kafillik uning qo'lida bo'lib, sultonning yaqin kishisi edi. fozilligi …

3 / 30

tashqari, nasablar, martabalar yaqinligiga ham asoslanganini anglatishga xizmat qiladi. ayni vaqtda, alisherning yuksak darajaga ko'tarilishida unib-o'sgan oilaviy muhit bilan birga uning tengsiz iqtidori, tirishqoqligi, mehnatsevarligi ham hal qiluvchi ahamiyatga ega bo'lgani yuqoridagi parchada aks etadiki, bu ma'lumot navoiy hayot va ijod yo'lini o'rganishga bag'ishlangan saboqning qiziqarli va esdan chiqmaydigan bo'lishiga olib keladi. bu borada hazrat navoiyning yosh zamondoshi, shogirdi, uning marhamatidan ko'p bahramand bo'lgan tarixchi g'iyosiddin xondamirning "makorim ul-axloq" (olijanob xulqlar") biografik kitobi juda qiziqarli ma'lumotlar beradi. negaki, ushbu asar to'lig'icha hazrat alisher navoiyning hayot yo'li va shaxslik xususiyatlarini yoritishga bag'ishlangan. asarda mutafakkir shaxsiga xos yuksak insoniy sifatlar uning hayotdagi tutumlari, odam va olam hodisalariga munosabatlari, yurish-turishlari, aytgan gaplari, qabul qilgan qarorlari bevosita shu holga guvoh bo'lgan kishi tomonidan yozilgan. "makorim ul-axloq"ning boshqa bir o'rnida nihoyat hukmdordan hajga ruxsat tekkan vaqtda yurtning oqsoqollari vaziyatning qaltisligi, shunday paytda hazratning uzoq vaqtga ketib qolishi, mamlakatda notinchlik, taloto'p boshlanishi mumkinligi sabab, hajni keyinga …

4 / 30

i. ayni shu jihatlar shoir yaratgan asarlar qahramonlaridagi fidoyilik, o'zdan kechish, olijanoblik fazilatlari qayerdan paydo bo'lgani va nima sababdan ishonarli tasvirlanganini chuqurroq tuyish va tushunish imkonini beradi. xondamir alisher navoiy odamlarga qilgan barcha yaxshiliklarning qanchalik beg'araz va chin yurakdan bo'lgani to'g'risida: "amirning muborak xulq-atvorlari xuddi shunday bo'lib, [ul zotning] cheksiz yaxshiliklari bu borliq olamda shuhrat topish yoki abadiy olamda katta savobga erishish uchun qilingan emasdi. chunki bu dunyo va undagi narsalar ul zotning himmat nazarida bir somon xasichalik qimmatga ega emasdi. ammo cheksiz ochiqqo'llik va saxiylik xislatiga ega bo'lishiga qaramasdan, hyech qachon hyech kimga bir arpa donichalik ham minnat qilmasdi"[4], - deb yozadi. "makorim ul-axloq"da navoiyning cheksiz darajadagi qo'li ochiq va saxiyligi faqat muhtoj odamlargagina emas, balki podshoh saroyi ehtiyojlariga ham davlatini ayamaganini: "shunday holatlar ham ko'plab yuz berganki, sohibqiron sulton saroyi amaldorlari ayrim zaruriy xarajatlar uchun katta miqdordagi pulni (soliqlar sifatida to'lash uchun) xalq zimmasiga yuklashmoqchi bo'lishganida, qalbi dengizday …

5 / 30

zmat qilgan. umrining so'nggi kunlarigacha uning yonida bo'lgan. shuning uchun so'z mulkining sultoni haqidagi voqealarni, biron bir olim-u fuzalo u kabi aniq yozib qoldirmagan. bu hol alisher navoiy shaxsiyati va ijod yo'lini o'rganishga qaratilgan adabiyot saboqlarida "makorim ul-axloq" asaridan keng foydalanishni taqozo qiladi. “makorim ul- axloq” asarida ota onaga bo’lgan hurmat qanday ifodalaniladi? xondamir qaysi tarixiy shaxslar misolida axloqiy ibratlar keltiradi? xondamirning “makorim ul- axloq” asari qanday mavzuga bag’ishlangan? asarda til va so’zga ehtiyotkorlik haqida qanday fikr bildirilgan? xondamir shoir asarlarining shuhrati haqida shunday yozadi: «g‘oyatda ochiq va yengilligi, ajoyib ma'nolar bilan bezalishi, so‘z boyligi va betakallufligi, zo‘rakilikning yo‘qligi orqasida, oz muddatda bu badiiy baytlar va to‘la ziynatli nazmlarning latiflik va noziklik shuhrati shunday darajaga yetdiki, dunyo tevaragidagi mamlakatlarning podshohlari ataylab hirot poytaxtiga suxandon elchilar yuborib, san'atning nishonli kulliyotlarini talab qiladilar. yuqoridagi asarlar bilan birga, shoirning «majolisun - nafois» asarida shohrux mirzo podsholigi davridan o‘z zamonasiga qadar yetakchi shoirlar va …

Want to read more?

Download all 30 pages for free via Telegram.

Download full file

About "makorimul-axloq asarida navoiy shaxsiyatiga doir qarashlar"

turon unvirsiteti filologiya tillarni o’qitish o’zbek tili yunalishi 2-kurs 4-guruh talabasi norqulova shoiraning navoiyshunoslik fanidan mustaqil ishi turon universiteti filologiya va tillarni o'qitish o'zbek yili yo'nalishi 2-bosqich 023/4-guruh talabasi urolova nozimaning navoiyshunoslik fanidan bajargan mustaqil ishi mavzu:xondamirning “makorimu-l-axloq”asarida navoiy shaxsiyati va ijtimoiy faoliyatiga doir qarashlar. reja: 1)hazrat navoiyning umr yuli. 2)alisherning hazrat navoiy darajasiga yuksalishida otasining o’rni. 3) «makorim ul-axloq»da hikoyatlar. hazrat navoiyning umr yo'lini o'rganishga bag'ishlangan saboqni manbalarda keltirilgan, kitobxon oldin ham necha bor o'qishgan asarlar nomi va yillar sanog'ini keltirishdan iborat qilib qo'ymay, buyuk mutafakkirning shaxsiyatiga xos ...

This file contains 30 pages in PPTX format (5.3 MB). To download "makorimul-axloq asarida navoiy shaxsiyatiga doir qarashlar", click the Telegram button on the left.

Tags: makorimul-axloq asarida navoiy … PPTX 30 pages Free download Telegram

makorimul-axloq asarida navoiy shaxsiyatiga doir qarashlar

Page preview (5 pages)

Want to read more?

About "makorimul-axloq asarida navoiy shaxsiyatiga doir qarashlar"

Similar files