rikketsiozlar

PPTX 16 pages 15.1 MB Free download

16 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 15.1 MB

File type PPTX

Pages 16

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 16

rikketsiozlar. etiologiya, epidemiologiya, klinikasi, diognostika, davolash rikketsiozlar. etiologiya, epidemiologiya, klinikasi, diognostika, davolash bajardi: 021-65a guruh talabasi mustafoyev yahyo tekshirdi: raxmatov jamshid qarshi davlat universiteti tibbiyot fakulteti rikketsiyalar rikketsiyalar - alohida guruh polimorf bakteriyalardir. ular hujayra ichidagi parazitlar bo’lib, mayda bakteriyasimon, grammanfiy mikroorganizmlar . rickettsiaceae oilasiga kiradi. rickettsiaceae oilasiga odam organizmida kasallik keltirib chiqaradigan 3 ta urug’: ricketsia, rocha limae, coxiella kiradi rikketsiyani birinchi bo’lib, amerikalik olim xovard rikkets aniqlagan va uning o’zi shu kasallikdan o’lgan. 1913-yili chex olimi provatsek toshmali tif bilan og’rigan bemor qonida rikketsiyalarga o’xshash mikroblarni aniqlagan. u ham toshmali tifdan o’lgan. 1916-yilda braziliyalik olim enrike da rosha- lima o’zining uzoq vaqt tekshiruvlari natijasida meksika va yevropa toshmali tif kasalliklarining qo’zg’atuvchisi ham rikkets aniq- lagan mikroblarning bir turi ekanligini isbotladi. shuning uchun rikketsiyalarga rikkets nomi berildi. xovard rikkets enrike da rosha- lima rikketsiyalar keltirib chiqaradigan kasalliklarga rikketsiozlar deyiladi. p.f. zdrodovskiy rikketsiyalarni besh guruhga bo’ladi: 1. toshmali tif rikketsioz …

2 / 16

asalliklar qo‘zg‘atuvchilari — rikketsiyalarning farqli xususiyatlari ularning sun’iy oziq muhitlarida o‘smasligidir, ya’ni ular viruslar singari hujayra ichida parazitlik qiladi. bunda qon kapillarlari endoteliysida xarakterli o‘zgarishlar kuzatiladi. epidemik toshmali tif qo’zg’atuvchisi ricketsia prowazekii hisoblanadi. morfologiyasi. polimorf, sharsimon, gantelsimon, ipsimon shakl- larda uchraydi. zdrodovskiy usulida bo’yalganda qizil rangga bo’yaladi. toshmali tif qo‘zg‘atuvchilari — provaseka rikketsiyalari bo‘lib, ular qon kapillarlari endoteliy hujayralarida parazitlik qiladi. ular kokksimon, ba’zan esa gantellar, tayoqcha shakllarida uchraydi. to‘qimalar kulturasi va tovuq embrionida o‘sadi. gemolizin va endotoksinga ega. qizdirish va dezinfeksiyalovchi moddalar ta’siriga sezgir, past harorat va quritishga chidamli epidemiologiyasi infeksiya manbai – kasallik bilan kasallangan odam infeksiya tashuvchanlik isbotlanmagan. infeksiya bevosita bemor odamdan sog‘lom odamga o‘tmaydi. qo‘zg‘atuvchi bemor odamdan kasal bitlar orqali o‘tadi. bitlar qon so‘rganidan 2—5 kundan keyin rikketsiyalarni ajrata boshlaydi va butun umr davomida (20—40 kun) rikketsiyalarni ajratib yuradi. zararlangan bitlarning ichak epiteliylari hujayralari 5 kundan keyin provaseka rikketsiyalari bilan to‘ladi, natijada ular parchalanadi va toshmali …

3 / 16

kuzatiladi bu bosh miyada miya shishi ko’rinishida namoyon bo’ladi klinikasi toshmali tifning yashirin davri 6 kundan 25 kungacha (o‘rtacha 12—14 kun) davom etadi. kasallik odatda o‘tkir boshlanadi. ba’zan 1—2 kun davomida bosh og‘rig‘i, et uvushishi va badan qaqshashi kuzatiladi. shundan keyin tana harorati 39—40°c gacha ko‘tariladi. tana harorati ko‘tarilishi bilan bir qatorda, boshqa intoksikatsiya belgilari ham rivojlanadi (kuchli bosh og‘rig‘i, ayrim paytlarda bosh aylanishi, ko‘ngil aynishi, holsizlik, uyqu buzilishi kabilar). bemorda qo‘zg‘alish (ko‘p gapirish, harakatchanlik) kuzatiladi. bemorning tashqi ko‘rinishi, ya’ni yuzining shishganligi va qizarganligi, ko‘zlarining yarqirab turishi, sklera inyeksiyasi («quyon ko‘z», «qizil yuzda qizil ko‘zlar»), lablar qurishi, teri issiqligi va quruqlashishi kasallikning xarakterli belgilaridandir klinikasi halqumda diffuz (tarqalgan) giperemiya, yumshoq tanglayda mayda qon quyilishlar kuzatiladi. 3—4-kuni konyunktivalarda mayda qon quyilishlar (petexiyalar) aniqlanadi. bu ayniqsa ko‘zga 1—2 tomchi adrenalin (1:1000) eritmasidan tomizilganda yanada yaqqolroq ko‘rinadi. bu tashxis belgisi kiari-avsin simptomi deb yuritiladi. kaft terisi ba’zida sariq tusda bo‘ladi. nafas olish odatda …

4 / 16

dikda oqsil bo‘lishi mumkin (bu kuchli intoksikatsiya natijasidir). tashxisni tasdiqlashning asosiy usullari — serologik reaksiyalar • komlementni bog‘lash reaksiyasi (kbr), • bilvosita gemagglutinatsiya reaksiyasi (bgar) • provaseka rikketsiyalari yordamida qo‘yiladigan agglutinatsiya reaksiyasi (ar) brill kasalligi bilan dif-diognostika qilinadi brill kasalligida dastlab igg hosil boladi. toshmalik tifda dastlab igm so’ngra igg hosil bo’ladi davolash bemorni shifoxonaga yotqizish shart. bemor choyshablari va kiyimlarini tez-tez almashtirib turish zarur. chunki bu nafaqat unga qulaylik yaratadi, balki yotoq yaralarining oldini olishda eng asosiy omillardan hisoblanadi. toshmali bemorlarni davolash uchun tetrasiklin guruhi preparatlari qo‘llanadi. ular 0,3—0,4 g dan kuniga 4 mahal tayinlanadi. levomitsetin (0,5 g dan kuniga 4 mahal) ham ishlatish mumkin. antibiotiklar tana harorati tushguncha va yana 2 kun davomida shu miqdorda tayinlanadi. 15 dezintoksikatsiya uchun 5% li glukoza yoki natriy xloridning izotonik eritmasi venaga tomchilab yuboriladi. kuchli qo‘zg‘alishda barbituratlar va xloralgidrat buyuriladi. yiringli asoratlarda penitsillin va boshqa antibiotiklar qo‘llanadi. image1.jpeg image2.tiff image3.png image4.png image5.png …

5 / 16

tini 250 atm 20 kancyn ahtmbmotk figg (tem neni siri grndex betamakc cynbnupyg 50 mr 30 taonetok, noxppitbix mnehoyhon obonoukok betaman — cynenipng sd 4 tagnerva, norpuran nehosho obonoskoi, copepit 50. ur cynbnipnga. conepxsr naxrosy no peyemy. nowwers no hashayehiio spaua. xpatite b cyxom mecte np temneparype we be 25°c. kp hh wou ya nel et tee no resem 708 ropwoctit oy no ape np yr, koy 5s para, i

Want to read more?

Download all 16 pages for free via Telegram.

Download full file

About "rikketsiozlar"

rikketsiozlar. etiologiya, epidemiologiya, klinikasi, diognostika, davolash rikketsiozlar. etiologiya, epidemiologiya, klinikasi, diognostika, davolash bajardi: 021-65a guruh talabasi mustafoyev yahyo tekshirdi: raxmatov jamshid qarshi davlat universiteti tibbiyot fakulteti rikketsiyalar rikketsiyalar - alohida guruh polimorf bakteriyalardir. ular hujayra ichidagi parazitlar bo’lib, mayda bakteriyasimon, grammanfiy mikroorganizmlar . rickettsiaceae oilasiga kiradi. rickettsiaceae oilasiga odam organizmida kasallik keltirib chiqaradigan 3 ta urug’: ricketsia, rocha limae, coxiella kiradi rikketsiyani birinchi bo’lib, amerikalik olim xovard rikkets aniqlagan va uning o’zi shu kasallikdan o’lgan. 1913-yili chex olimi provatsek toshmali tif bilan og’rigan bemor qonida rikketsiyalarga o’xshash ...

This file contains 16 pages in PPTX format (15.1 MB). To download "rikketsiozlar", click the Telegram button on the left.

Tags: rikketsiozlar PPTX 16 pages Free download Telegram