idrokning murakkab turlari

DOCX 27 pages 35.8 KB Free download

27 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 35.8 KB

File type DOCX

Pages 27

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 27

idrokning murakkab turlari reja kirish....................................................................................................3 1-bob. idrokning murakkab turlari nazariy asoslari.........5 1.1. idrokning umumiy psixologik mohiyati..........................................5 1.2. murakkab idrok turlarining umumiy ko‘rinishi..............................15 2-bob. .murakkab idrok turlarining tasnifi..........................20 2.1. murakkab idrok va kasbiy faoliyat................................................20 2.2. murakkab idrok turlarining strukturasi........................................25 xulosa................................................................................................28 foydalaniladigan adabiyotlar ................................................30 kirish 1. mavzuning dolzarbligi inson ongining rivojlanishi va tashqi dunyoni anglash jarayoni, eng avvalo, sezgi va idrok orqali amalga oshadi. idrok – bu tashqi olamdagi ob’yekt va hodisalarni bevosita aks ettirish, ularni anglab yetish jarayonidir. har qanday faoliyat – mehnat, ta’lim, muloqot, ijod – bevosita idrok jarayonlariga tayanadi. shu boisdan idrok psixologiya fanining markaziy yo‘nalishlaridan biri bo‘lib qolmoqda. so‘nggi yillarda psixologik tadqiqotlarda idrokning murakkab turlariga bo‘lgan e’tibor kuchaydi. bu jarayonlar insonning intellektual, estetik, ijtimoiy va sensor-motor funksiyalari bilan chambarchas bog‘liqdir. idrokning murakkab turlari – bu oddiy sezgi darajasidan yuqori bo‘lgan, ongli faoliyatga asoslangan idrok shakllaridir. ular orasida estetik, ijtimoiy, vaqt va fazoviy idrok, harakatni idrok qilish, nutqni anglash …

2 / 27

ydalanish dolzarb masalalardan biridir. 2. tadqiqotning maqsadi va vazifalari kurs ishining asosiy maqsadi – idrokning murakkab turlarini nazariy va amaliy jihatdan chuqur o‘rganish, ularning tasnifi, mexanizmlari, rivojlanishi va amaliy ahamiyatini yoritib berishdan iborat. kurs ishining vazifalari: 1. idrok tushunchasi va uning psixologik asoslarini aniqlash; 2. idrokning murakkab turlarini tasniflash va har birining o‘ziga xos xususiyatlarini ochib berish; 3. estetik, ijtimoiy, fazoviy, vaqt va harakat idrokining psixologik mexanizmlarini tahlil qilish; 4. nutq va til orqali idrok jarayonlarini o‘rganish;5. yosh davrlar kesimida idrokning rivojlanish dinamikasini ko‘rsatish; 6. idrokning murakkab turlarini o‘rganish usullarini bayon qilish; 7. mazkur idrok shakllarining amaliyotdagi ahamiyatini aniqlash;b8. tadqiqot natijalari asosida xulosa va takliflar berish. 3. tadqiqot obyekti va predmeti obyekt: inson idroki, ayniqsa, uning murakkab turlari.predmet: idrokning murakkab turlari – estetik, ijtimoiy, fazoviy, vaqt va harakat idrokining psixologik xususiyatlari va ularning faoliyatdagi aks etishi. 4. tadqiqot metodlari kurs ishida quyidagi psixologik metodlar qo‘llaniladi: ilmiy-nazariy tahlil (adabiyotlar sharhi, nazariy …

3 / 27

sixologik asosda loyihalash;kasbga yo‘naltirishda shaxsning idrok xususiyatlarini inobatga olish; estetik va san’at ta’limi samaradorligini oshirish; muloqot va ijtimoiy munosabatlarda idrokning rolini tahlil qilish; psixologik diagnostika va korreksiya ishlarida qo‘llanilishi mkn. 1-bob. idrokning murakkab turlari nazariy asoslari 1.1. idrokning umumiy psixologik mohiyati idrok – bu sezgi organlari orqali ongda aks etuvchi, tashqi dunyo haqidagi obrazlarni shakllantiruvchi psixik jarayondir. u shunchaki his-tuyg‘ular jamlanmasi emas, balki yaxlit, maqsadli, tanqidiy ong faoliyatining mahsulidir. psixologiyada idrok, sezgi bilan tafakkur o‘rtasida oraliq bo‘g‘in sifatida qaraladi. idrok orqali inson ob’ektning shakli, hajmi, rangi, holati, joylashuvi, harakati kabi xususiyatlarini bir vaqtning o‘zida idrok qiladi.oddiy idrok turlari – masalan, vizual (ko‘rish), eshitish, hid, ta’m va teginish sezgilari oddiy sezgi a’zolari vositasida amalga oshiriladi. murakkab idrok turlari esa kognitiv jarayonlarning ishtirokini talab qiladi. ular tushunish, muloqot qilish, baholash, taqqoslash, tahlil qilish kabi aqliy faoliyatlar bilan chambarchas bog‘liqdir. murakkab idrok turlarining quyidagi xususiyatlarini ajratish mumkin: integrativ xarakter – bir nechta sezgi …

4 / 27

k" (gestalt) tamoyiliga asoslangan deb bilishgan. bunda inson tashqi stimullarni alohida qismlar emas, balki yaxlit strukturaviy birliklar sifatida qabul qiladi.bu yondashuv murakkab idrok – ayniqsa, estetik va fazoviy idrok turlarini tushunishda muhim nazariy asos bo‘lib xizmat qiladi. masalan, musiqa asarining go‘zalligini anglashda har bir nota emas, balki ularning uyg‘unligi, ritmi va dinamikasi butun obrazni hosil qiladi.kognitiv psixologiyada murakkab idrok kognitiv psixologiya vakillari (j. bruner, u. nayser, a. paivio va boshqalar) idrokni bilimlar tizimi, modeli, semantik tarmoqlar asosida tashkil topadi deb hisoblashadi. kognitiv yondashuvga ko‘ra, idrok nafaqat tashqi axborotni qabul qilish, balki uni kodlash, saqlash, taqqoslash va tushunish jarayonlari bilan bog‘liqdir. murakkab idrok turlarida bu jarayonlar ayniqsa chuqur ifodalanadi. misol uchun: ijtimoiy idrok – shaxslar o‘rtasidagi xatti-harakatni tushunish, emotsiyalarni talqin qilish; til orqali idrok – semantik (ma’no) va sintaktik (tuzilma) bilimlarga asoslanadi; vaqt va fazoni idrok qilish – shaxsiy tajriba, xotira va prognoz asosida amalga oshadi. psixoanalitik yondashuv zigmund freyd va …

5 / 27

ydi.estetik did, ijtimoiy obrazlar, vaqtni anglash kabi idrok shakllari aynan madaniy-tarixiy jarayonlar asosida shakllanadi.zamonaviy neyropsixologiya va neyrofiziologiya idrokning murakkab turlarini miya faoliyati bilan bog‘liq holda izohlaydi. a. r. luriya, o. temirgaliyev, v. m. allakhverdovlarning tadqiqotlari shuni ko‘rsatadiki, idrok frontal, parietal va occipital sohalardagi murakkab neyron tarmoqlarning integratsiyasi orqali shakllanadi.masalan: fazoviy idrok – parietal soha bilan; vaqtni idrok qilish – prefrontal korteks bilan; harakatni idrok qilish – motor markazlari va serebellum bilan bog‘liq. shuningdek, fmri va eeg tadqiqotlari murakkab idrok turlari paytida faollashadigan miya markazlarini aniqlab bermoqda. so‘nggi o‘n yilliklarda idrokni modellashtirish, sun’iy neyron tarmoqlar yordamida murakkab idrok turlarini sintez qilish bo‘yicha tadqiqotlar olib borilmoqda. kognitiv fanlar, sun’iy intellekt va neyronetika birlashgan holda inson idrokini kompyuter modellarida ifodalashga harakat qilmoqda. murakkab idrok modellarida quyidagilar hisobga olinadi: axborot oqimining kodlanishi; kontekstga mos ravishda filtrlanishi; o‘tmishdagi tajribaga asoslangan xulosa chiqarish; emotsional va motivinga asoslangan baholash. bu esa inson idrokining murakkabligidan dalolat beradi.mazkur komponentlar …

Want to read more?

Download all 27 pages for free via Telegram.

Download full file

About "idrokning murakkab turlari"

idrokning murakkab turlari reja kirish....................................................................................................3 1-bob. idrokning murakkab turlari nazariy asoslari.........5 1.1. idrokning umumiy psixologik mohiyati..........................................5 1.2. murakkab idrok turlarining umumiy ko‘rinishi..............................15 2-bob. .murakkab idrok turlarining tasnifi..........................20 2.1. murakkab idrok va kasbiy faoliyat................................................20 2.2. murakkab idrok turlarining strukturasi........................................25 xulosa................................................................................................28 foydalaniladigan adabiyotlar ................................................30 k...

This file contains 27 pages in DOCX format (35.8 KB). To download "idrokning murakkab turlari", click the Telegram button on the left.

Tags: idrokning murakkab turlari DOCX 27 pages Free download Telegram