boburnomaning o'zbek adabiyoti va madaniyatini o'rganishdagi ahamiyati

DOCX 34 pages 47.8 KB Free download

34 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 47.8 KB

File type DOCX

Pages 34

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 34

mavzu: boburnomaning o’zbek adabiyoti va madaniyatini o’rganishdagi ahamiyati m u n d a r i j a: kirish . …………………………………………………………………………. asosiy qism ………………………………………………………………….. i bob hayot faoliyati, adabiy merosi……………………………………………… 1.1.’’ boburnoma’’ haqida………………………………………………………… 1.2 turkiy xalqlar adabiyotida bobur ijodi………………………………………… 1.3.’’ boburnoma”asarining tarbiyaviy ahamiyati…………………………………. ii bob. ‘’boburnoma “ asarining tarixiy va ilmiy ahamiyati……………………….. 2.1 asrlarni boʻylagan bobur……………………………………………………….. 2.2 ‘’boburnoma"dagi buyuk allomalar…………………………………………… xulosa . .......................................................................................................... ... foydalanilgan adabiyotlar ro‘yxati ........................................34 kirish i.bob. vatandoshimiz zahiriddin muhammad bobur (1483-1530) oʻrta asr sharq madaniyati, adabiyoti va sheʼriyatida oʻziga xos oʻrin egallagan adib, shoir, olim boʻlish bilan birga, yirik davlat arbobi va sarkarda hamdir. bobur keng dunyoqarashi va mukammal aql-zakovati bilan hindistonda boburiylar sulolasiga asos solib, bu mamlakat tarixida davlat arbobi sifatida nomi qolgan boʻlsa, serjilo oʻzbek tilida yozilgan “boburnoma” asari bilan jahonning mashhur tarixnavis olimlari qatoridan mustahkam oʻrin oldi. uning nafis gʻazal va ruboiylari turkiy sheʼriyatining eng nodir durdonalari boʻlib, “mubayyin” (“bayon etilgan”), «xatgi boburiy», “harb …

2 / 34

ida, agra shahrida vafot etdi va keyinroq uning vasiyatiga koʻra farzandlari uning xokini kobulga keltirib dafn etdilar. boburning davlat ishlaridagi xizmati nimada? avvalo, u hindistonda siyosiy muhitni barqarorlashtirish, mamlakat yerlarini birlashtirish, shaharlarni obodonlashtirish, savdo-sotiq masalalarini toʻgʻri yoʻlga qoʻyish bogʻ-rogʻlar yaratish ishlariga shaxsan oʻzi homiylik qildi. hozirgacha mashhur boʻlgan meʼmoriy yodgorliklar, bogʻlar, kutubxonalar, karvonsaroylar qurdirish, ayniqsa, uning oʻgʻillari va avlodlari davrida kengaydi, deyish mumkin. hindiston sanʼati va meʼmorchiligiga markaziy osiyo uslubining kirib kelishi sezila boshladi. bobur va uning hukmdor avlodlari huzurida oʻsha davrning ilgʻor va zehni oʻtkir olimlari, shoirlari, musiqashunoslari va davlat arboblarini mujassam etgan mukammal bir maʼnaviy-ruhiy muhit vujudga kelgandi. boburiylar davlatidagi madaniy muhitning hindiston uchun ahamiyati haqida hind xalqining mashhur arbobi javoharlaʼl neru shunday yozgan edi: “bobur hindistonga kelgandan keyin katga siljishlar yuz berdi va yangi ragʻbatlantirishlar hayotga, sanʼatga, arxitekturaga toza havo baxsh etdi, madaniyatning boshqa sohalari esa bir-birlariga tutashib ketdi”. bobur hindistonda katta hajmdagi adolatli davlat ishlari bilan …

3 / 34

al bayon qilinar ekan, oʻz yurti fargʻona viloyatining siyosiy-iqtisodiy ahvoli, uning poytaxti andijon shahri, markaziy osiyoning yirik shaharlari: samarqand, buxoro, qarshi, shahrisabz, oʻsh, urganch, oʻratepa, termiz va boshqa shaharlar haqida nihoyatda nodir maʼlumotlar keltirilgan. unda kobul ulusining yirik shaharlari kobul, gʻazna va ular ixtiyoridagi koʻpdan-koʻp tumanlar, viloyatlar, shimoliy hindiston haqida maʼlumotlarni uchratish mumkin. “boburnoma”ni varaqlarkanmiz, koʻz oldimizdan markaziy osiyo, afgʻoniston va hindiston xalqlariga xos boʻlgan fazilat va nuqsonlar, ularning tafakkur olamini kengligi va murakkabligi bilan birga, oʻsha davrdagi hayot muammolari, bobur davlatidagi siyosiy va ijtimoiy hayotning toʻliq manzarasi namoyon boʻladi. murakkab davr voqea-hodisalari batafsil bayonini “boburnoma”da koʻrgan boʻlsak, shoh va shoir boburning ichki kechinmalari, qalb tugʻyonlari va orzu-aʼmollari uning sheʼrlarida koʻrinadi. bobur sheʼriyatida vatan tuygʻusi, vatan sogʻinchi, unga qaytish umidi mavj ura boshladi. toleʼ yoʻqki jonimgʻa baloligʻ boʻldi, har ishnikim, ayladim xatoligʻ boʻldi, oʻz yerin qoʻyib hind sori yualandim, yorab, netayin, ne yuz qoroligʻ boʻldi. bobur lirikasida yor vasli, uning …

4 / 34

– adabiy va tarixiy ahamiyatga molik asar. unda oʻz davridagi koʻplab kishilarning turli vaziyatlardagi kechinmalari, osiyoning koʻplab togʻlari, daryolari, oʻrmon va choʻllari, iqlimi, aholisi, ijtimoiy, iqtisodiy, siyosiy ahvoli haqidagi maʼlumotlar jamlangan. “boburnoma” – oʻzbek nasrining goʻzal namunasi. ungacha yusuf xos hojibning “qutadgʻu bilig” asari muqaddimasida, rabgʻuziy ijodida nasr namunalari uchrar edi. alisher navoiy uni yuqori pogʻonaga olib chiqdi. biroq “boburnoma” bu borada oʻzbek nasrining oʻziga xos kashfiyoti sifatida yuz koʻrsatdi. asarda tarixning bobur yashab oʻtgan davri voqelari ifodalangan. bu voqealar andijon, samarqand, xoʻjand, hirotdan boshlab kobul va agragacha boʻlgan qamrovga ega. yaʼni unda oʻrta osiyodan boshlab hindistongacha boʻlgan masofadagi deyarli 50 yillik voqealar haqqoniy ifoda va bahosini topgan. “boburnoma”dagi voqealar bayoni aniq, ixcham va loʻnda, taʼsirchan, eng muhimi, hayotiy haqiqatga mos va muvofiqligi bilan eʼtiborlidir. muallif voqealar bayonida tabiat tasviriga, ayrim joylar tavsifiga, alohida kishilarning taʼriflariga jiddiy ahamiyat beradi. asarda oʻsha davr kishilarining haqqoniy, realistik tasviri berilgan. bu narsa boburning …

5 / 34

bisyor saxovati bor erdi. xulqi dogʻi saxovaticha bor erdi, xushxulq va harrof (tez gapiradigan, soʻzamol) va fasih (yoqimli) va shirin zabon kishi erdi, shujoʻ (shijoatli) va mardona kishi edi”. otasidagi bu xislatlarning koʻpi boburning oʻzida ham mujassamlashganini qayd etish joiz. bobur koʻplab hukmdorlar, mamlakat boshliqlari haqidagi tarixiy faktlarni muhrlab qoldirgan. amir temur, umarshayx, mirzo ulugʻbek, husayn boyqaro, shayboniyxon, badiuzzamon, muzaffar mirzo singari davlat boshliqlarining siyosiy-ijtimoiy faoliyatlariga baho berilgan. boburning oʻzi har qanday holatda, hatto urush-taloshlar avj olib turganida ham adolat mezonini qattiq tutgan. jumladan, 909 (1503–1504)-yillar voqealari bayonida shu holat kuzatiladi. qunduz shahri atrofida xisravshohning askarlari ancha betartiblikka, zulm va zoʻravonlikka oʻrgangan edilar. ular boburga qoʻshilganidan keyin ham bu odatlarini tashlamaydi. bir navkar “birovning bir koʻza yogʻini tortib olgʻon uchun eshikka kelturub tayoqlattim, tayoq ostida oʻq joni chiqdi. el bu siyosattin tamom bosildilar”, – deb taʼkidlaydi boburning oʻzi. asarda oʻsimliklar va hayvonot olami haqidagi nodir maʼlumotlar ham jamlangan, jumladan, adib …

Want to read more?

Download all 34 pages for free via Telegram.

Download full file

About "boburnomaning o'zbek adabiyoti va madaniyatini o'rganishdagi ahamiyati"

mavzu: boburnomaning o’zbek adabiyoti va madaniyatini o’rganishdagi ahamiyati m u n d a r i j a: kirish . …………………………………………………………………………. asosiy qism ………………………………………………………………….. i bob hayot faoliyati, adabiy merosi……………………………………………… 1.1.’’ boburnoma’’ haqida………………………………………………………… 1.2 turkiy xalqlar adabiyotida bobur ijodi………………………………………… 1.3.’’ boburnoma”asarining tarbiyaviy ahamiyati…………………………………. ii bob. ‘’boburnoma “ asarining tarixiy va ilmiy ahamiyati……………………….. 2.1 asrlarni boʻylagan bobur……………………………………………………….. 2.2 ‘’boburnoma"dagi buyuk allomalar…………………………………………… xulosa . .......................................................................................................... ... foydalanilgan adabiyotlar ro‘yxati ........................................34 kirish i.bob. vatandoshimi...

This file contains 34 pages in DOCX format (47.8 KB). To download "boburnomaning o'zbek adabiyoti va madaniyatini o'rganishdagi ahamiyati", click the Telegram button on the left.

Tags: boburnomaning o'zbek adabiyoti … DOCX 34 pages Free download Telegram