beta-yemirilish

PPTX 14 стр. 777,5 КБ Бесплатная загрузка

14 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 777,5 КБ

Тип файла PPTX

Страницы 14

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 14

prezentatsiya powerpoint fizika. orifjonov suhrob mavzu: betta yemirilishi. betta yemirilish spektri.neytrino reja: beta-yemirilish yemirilish spektri neytrino • (remirilish, parchalanish)—atom yadrolarining elektron va antineytrino yoki pozitron va neytrino chiqarib radioaktiv yemirilishi (parchalanishi). beta-yemirilishning uch tipi maʼlum: elektron yemirilish (neytronning protonga aylanishi), pozitron yemirilish (protonning neytronga aylanishi) va elektron qamrash. elektronlar chiqarganda yayaro elementlarning davriy sistemasivya oʻzidan keyin turgan kimyoviy element izotopiga, pozitronlar chiqarganda oʻzidan oldin turgan element izotopiga aylanadi. elektron beta-yemirilishda yadro zaryadi 1 ga koʻpayadi, pozitron beta-yemirilishda 1 ga kamayadi; massa soni oʻzgarmaydi. beta-yemirilish yadro kuchlari muammosiga bogʻliq masalalardan biridir. yadro kuchlari elektromagnit va gravitatsion kuchlarga mutlaqo oʻxshamaydi. bu kuchlar yadroning ikki zarrasi bir-biriga juda yaqin kelgandagina namoyon boʻladi. ikkinchidan, bu kuchlar almashinish xususiyatiga ega, yaʼni zarralar uzoqlashganda bir-biriga tortiladi, yaqinlashganda esa itariladi va zarralar bir-biriga aylanadi. masalan, neytron protonga, proton esa neytronga aylana oladi. demak, proton va neytron ayni bir zarraning ikki xil holatidir. yadro tarkibida hech qanday oʻzgarish …

2 / 14

g elektron qobigʻidan elektron kamrashi natijasida proton neytronga aylanadi. koʻpincha, yadroga eng yaqin kqobiqdan elektron ʻkqamraladi, kqamrash deb shuni aytiladi. kkamrashda kqobiqdagi boʻshagan joyga yuqoriroq qobiqlardan elektronlar oʻtadi, bunda foton ajraladi. umuman olganda beta-yemirilish jarayoni qator murakkab masalalarni oʻz ichiga oladi. bulardan biri yadrodan ajralib chiqayotgan elektron energiyasi masalasidir. rnurlanishda radioaktiv atomdan elektronlar katta energiya bilan otilib chiqadi. bu elektronlar energiyasi har xil usullar bilan (mas, magnit maydonida elektronlarning ogʻishini oʻlchash yoʻli bilan) aniqlanadi (qarang betanurlar detektoroʻ). kvant mexanika qonunlariga muvofiq, yadroda muayyan miqdordagina energiya boʻlishi kerak. haqiqatan yadro yemirilishda diskret miqdordagi energiyaga ega boʻlgan azarralar va unurlar tarqatadi. shu sababli rayonurlanishda ham aynan shu holni kuzatish mumkin. muayyan izotop yadrosi chiqaradigan elektronlar noldan maksimal qiymatgacha uzluksiz energiya taqsimotiga (spektrga) ega boʻladi. demak, energiya uzluksiz taqsimlanar ekan. bizni energiya taqsimoti uzluksizligi emas, balki energiyaning qayoqqa sarf boʻlishi qiziktiradi. • odatda, ajralib chiqqan toʻla energiya hisoblanganda u spektr qiymatiga teng boʻlib …

3 / 14

aqsimlanadi, elektronga esa, sharoitga qarab, shu energiyaning har xil ulushi toʻgʻri keladi. shunday qilib, beta-yemirilishda p*rqe emas, balki p—>rqeqlskuzatiladi, bundar—proton, "—neytron, x— neytral zarra. e. fermi bu zarrani "neytrino" deb atadi. bu italyancha "neytroncha" demakdir. hozir bu zarra "antineytrino" deyiladi. proton parchalanishida paydo boʻlgan zarra "neytrino" deb yuritiladi. formulada v—neytrino. neytrino va antineytrinoning tinch holatda massasi boʻlmaydi • elektron va antineytrino energiyalarining yigʻindisi neytron va proton massasining ayirmasidan iboratdir, lekin elektron energiyasi miqdori har xil boʻlishi mumkin, chunki har bir yemirilishda energiya har xil miqdorda taqsimlanadi. ikki elektron chiqarish bilan (a, z) yadro (a, zq2) yadroga aylansa, qoʻsh beta-yemirilish sodir boʻladi. bunda v va v (neytrino va antineytrino) ayniy yoki ayniy emasligiga qarab beta-yemirilish ikki xil sxemaga ega boʻladi (qarang radioaktivlik • (italyancha: neutrino — neytroncha) — elektr zaryadi nolga, spini 1/2 ga va tinch holatdagi massasi nolga yaqin boʻlgan elementar zarra (v). lep-tonlar guruhiga kiradi. elektron neytrinosi (ve) va …

4 / 14

chedvik neytronni kashf qilganidan soʻng, e. fermi beta-yemirilish jarayonida ishtirok etadigan bu zar-rani "neytrino" deb atashni taklif etdi. v. pauli taxmin qilgan zarra 25 yildan soʻng kuzatildi va fanda yangi — neytrino fizikasi, neytrino astronomiyasi kabi sohalar paydo boʻldi. aniqlanishicha, yerning har bir kilogramm massasida uz-luksiz ravishda sekundiga 7330 ta antineytrino chiqadi. bu neytrinolarning man-bai yerdagi radioaktiv moddalardir. quyosh, yulduzlardagi termoyadro reak-siyasining mahsulotlari koinotdagi neytrino (antineytrino) manbai hisoblanadi. tajribalar natijasida neytrino massasi ekani maʼlum boʻldi. neytrinoning magnit momenti juda ham kichik m(v)=10~7 sv, bu yerda sb — bor magnetoni. antineytrino neytrinoning antizarrasi boʻlganidan uning magnit momenti s(u) dan ishorasi bilan farqqiladi. hozirgi vaqtda kuyosh neytrinosi, yuqori energiyali kosmik neytrinoni qayd qilish va tekshirish yanada keng amalga oshirilmoqda. foydalanilgan adabiyotlar bekjonov r. b., ahmadxo‘jayev b., atom fizikasi. b., atom yadrosi va zarralar fizikasi, t., 1995; modda tuzilishi. t., 1997.dat, 1993. . shirokov k).m.. yudin . .g. yadernaya fizika. m.: nauka. 1980. …

5 / 14

Хотите читать дальше?

Скачайте все 14 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "beta-yemirilish"

prezentatsiya powerpoint fizika. orifjonov suhrob mavzu: betta yemirilishi. betta yemirilish spektri.neytrino reja: beta-yemirilish yemirilish spektri neytrino • (remirilish, parchalanish)—atom yadrolarining elektron va antineytrino yoki pozitron va neytrino chiqarib radioaktiv yemirilishi (parchalanishi). beta-yemirilishning uch tipi maʼlum: elektron yemirilish (neytronning protonga aylanishi), pozitron yemirilish (protonning neytronga aylanishi) va elektron qamrash. elektronlar chiqarganda yayaro elementlarning davriy sistemasivya oʻzidan keyin turgan kimyoviy element izotopiga, pozitronlar chiqarganda oʻzidan oldin turgan element izotopiga aylanadi. elektron beta-yemirilishda yadro zaryadi 1 ga koʻpayadi, pozitron beta-yemirilishda 1 ga kamayadi; massa soni oʻzgarmaydi. beta-yemirilish ...

Этот файл содержит 14 стр. в формате PPTX (777,5 КБ). Чтобы скачать "beta-yemirilish", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: beta-yemirilish PPTX 14 стр. Бесплатная загрузка Telegram