valyuta kursi va uning rejimlari

DOCX 47.2 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1493312773_68079.docx valyuta kursi va uning rejimlari reja: 1. valyuta va uning iqtisodiy mohiyati 2. valyuta kursining mazmuni va uni kotirovkalash 1. valyuta va uning iqtisodiy mohiyati jahon iqtisodiyotida, jumladan har qanday davlat iqtisodiyotida pul muhim ahamiyat kasb etadi. jamiyatning ishlab chiqarish, taqsimot, muomala va iste’mol jarayonlarini qamrab oladi, kengaytirilgan takror ishlab chiqarish uchun sharoit yaratadi. pul va iqtisodiyot o‘zaro uzviy bog‘liq elementlardir. agar jamiyat iqtisodiyotida muammolar paydo bo‘lsa, albatta, bunday muammolar jamiyatning pul muomalasida salbiy aks topadi. shuning uchun pulni jamiyat iqtisodiy hayotining barometri deb bejiz aytishmagan. iqtisodiyot nazariyasida haqiqiy pul, tovar ekvivalent sifatida mavjud bo‘lib, iste’molchilarning muomalaga bo‘lgan ehtiyojlarini qondiradi. qog‘oz pullar esa, haqiqiy pullar qiymatining muomaladagi ifodasi yoki vakilidir. har qanday mustaqil davlat o‘z puliga ega va bunday pul shu davlat uchun milliy pul birligi hisoblanadi. milliy pul birligi o‘zining nomi va ma’lum bir muomala tarixiga ega. nazariyada pul va valyuta kategoriyalari mavjud bo‘lib, pul va valyuta ikkalasi …
2
r o‘zbekiston respublikasida xorijiy valyutalar hisoblanadi. o‘z navbatida, o‘zbekiston so‘mi bu davlatlar uchun xorijiy valyuta hisoblanadi. ba’zi bir davlatlarning milliy pul birliklarining, mazkur davlatlarda valyuta munosabatlari borasida mavjud va amalda bo‘lgan qonun-qoidalariga asosan xorijga chiqishi va u yerda muomalada bo‘lishi chegaralanadi. shunga ko‘ra muomaladagi valyutalar turli maqomlarga, ya’ni erkin muomalada yuradigan, muomalasi qisman yoki butunlay cheklangan, yopiq yoki ekzotik valyutalarga bo‘linadi. bundan kelib chiqqan holda, hozirgi kunda jahon amaliyotida erkin muomalada yuradigan valyutalar soni 60 turdan ziyod. bundan tashqari, mdh davlatlarining valyutalari, shu jumladan o‘zbekiston respublikasining so‘mi yumshoq valyutalar toifasiga kiradi. ekzotik valyutalar toifasiga quvayt dinori, gretsiya draxmasi va shu kabilar kiradi. « valyuta» kategoriyasi milliy va jahon xo‘jaligi orasida aloqa va o‘zaro munosabatlarni ta’minlaydi. jahon valyuta tizimi jahon pullarini amaldagi (funksional) shakllariga asoslangan. jahon pullari deb xalqaro munosabatlarga (iqtisodiy, siyosiy, madaniy) xizmat ko‘rsatuvchi pullarga aytiladi. jahon pullari amaliy (funksional) shakllarining evolutsiyasi milliy pullar rivojlanish evolutsiyasini birmuncha kechikib takrorlaydi, ya’ni …
3
unda: a1a2 – lotin harflari mamlakat nomlarini ifodalaydi; a3 – lotin harfi shu mamlakatning milliy valyutasini bildiradi. masalan, uz – o‘zbekiston respublikasi, s – so‘m, uzs – o‘zbekiston respublikasi so‘mi; ru – rossiya, r – rubl, rur– rossiya rubli; us – amerika qo‘shma shtatlari, d – dollar; usd – amerika qo‘shma shtatlari dollari; gb – buyuk britaniya, p – funt sterling, gbp – buyuk britaniya funt sterlingi. valyuta, odatda, ikki turga – milliy va chet el valyutalariga bo‘linadi. milliy valyuta qonun asosida davlatning pul birligi sifatida belgilanadi va mamlakat hududida barcha hisob-kitoblarda foydalaniladi. xalqaro iqtisodiy munosabatlarda ishlatiladigan pullar valyutaga aylanadi. xalqaro hisob-kitoblarda, odatda, xorijiy valyuta, ya’ni boshqa mamlakatlarning pul birliklari ishlatiladi. ushbu pul birliklari bilan deviz tushunchasi bog‘liq. deviz – xorijiy valyutadagi har qanday to‘lov vositasidir. xorijiy valyuta valyuta bozorida oldi-sotdi obyekti bo‘ladi, xalqaro hisob-kitoblarda ishlatiladi, banklardagi hisobvaraqlarda saqlanadi, ammo ushbu davlat hududida qonuniy hisob-kitob vositasi hisoblanmaydi (kuchli inflyatsiya davrlarini …
4
qlash muhim hisoblanadi. valyuta kursi valyuta tizimining asosiy elementi hisoblanadi, shuningdek, tashqi iqtisodiy aloqalarni rivojlantirishda turli mamlakatlar valyutalari nisbatining o‘zgarishi ma’lum bir qiymatda ifodalanishini talab qiladi. valyuta kursi tovarlar, xizmatlar savdosida, kapitallar, kredit harakatida valyutalarni o‘zaro ayirboshlash uchun zarur. eksportyor chet el valyutasidagi tushumini o‘z milliy valyutasiga almashtiradi, chunki boshqa mamlakatlarning valyutasi ushbu davlat ichida qonuniy to‘lov va sotib olish vositasi sifatida qatnasha olmaydi. importyor milliy valyutani chet el valyutasiga xorijda sotib olgan tovarlarga to‘lash uchun almashtiradi. jahon bozorida tovarlarni sotganda milliy mahsulot xalqaro qiymat me’yorlariga ega bo‘ladi. shuningdek, valyuta kursi jahon xo‘jaligi doirasida tovarlarni absolut almashuvini namoyon qiladi. valyuta kursi qiymatining asosi jahon narxlarii ostida yotuvchi, jahon bozoriga asosiy mahsulot yetkazib beruvchi mamlakatlarning va boshqa ishlab chiqaruvchilarning milliy narxiga asoslanadi. xalqaro kapital harakatining keskin o‘sishi valyuta kursiga nafaqat tovar, balki moliyaviy aktivlar orqali hamda valyutalarni sotib olish qobiliyati orqali ham ta’sir ko‘rsatadi. chet el valyutasining milliy valyutadagi kursini aniqlash …
5
ursining holati bilan mamlakat iqtisodiyotidagi barcha sohalar holati o‘rtasida o‘zaro bog‘liqlik mavjudligidir. valyuta kursi asosan kapital va kredit harakatini hisobga olish, tovar va xizmatlar savdosida valyutalarni o‘zaro ayirboshlash uchun, jahon bozori va milliy bozor narxlarini hamda turli mamlakatlarning milliy va chet el valyutasida ifodalangan qiymat ko‘rsatkichlarini taqqoslash, firma va banklarning chet el valyutasidagi mavjud bo‘lgan davriy qayta baholash va boshqa jarayonlarni amalga oshirish uchun zarur. shunday qilib, valyuta kursi bir mamlakat pul birligining boshqa mamlakatlar pul birliklarida ifodalangan bahosidir. tashqi jihatdan valyuta kursi jahon bozoridagi talab va taklif asosida aniqlangan bir valyutaning boshqa valyutaga nisbatan hisoblab chiqilgan koeffitsiyenti sifatida namoyon bo‘ladi. ammo valyuta kursining qiymat asosi valyutaning xarid qobiliyati hisoblanadi. bu iqtisodiy kategoriya tovar ishlab chiqarishda ishtirok etadi va tovar ishlab chiqaruvchilar bilan jahon bozori o‘rtasidagi ishlab chiqarish munosabatlarini ifodalaydi. qiymat tovar ishlab chiqarishning iqtisodiy sharoitlarining barcha jihatlarini ifodalaydi. bir mamlakat pul birligining boshqa mamlakat pul birligiga taqqoslanishi ishlab chiqarish …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "valyuta kursi va uning rejimlari"

1493312773_68079.docx valyuta kursi va uning rejimlari reja: 1. valyuta va uning iqtisodiy mohiyati 2. valyuta kursining mazmuni va uni kotirovkalash 1. valyuta va uning iqtisodiy mohiyati jahon iqtisodiyotida, jumladan har qanday davlat iqtisodiyotida pul muhim ahamiyat kasb etadi. jamiyatning ishlab chiqarish, taqsimot, muomala va iste’mol jarayonlarini qamrab oladi, kengaytirilgan takror ishlab chiqarish uchun sharoit yaratadi. pul va iqtisodiyot o‘zaro uzviy bog‘liq elementlardir. agar jamiyat iqtisodiyotida muammolar paydo bo‘lsa, albatta, bunday muammolar jamiyatning pul muomalasida salbiy aks topadi. shuning uchun pulni jamiyat iqtisodiy hayotining barometri deb bejiz aytishmagan. iqtisodiyot nazariyasida haqiqiy pul, tovar ekvivalent sifatida mavjud bo‘lib, iste’molchilarning muoma...

DOCX format, 47.2 KB. To download "valyuta kursi va uning rejimlari", click the Telegram button on the left.

Tags: valyuta kursi va uning rejimlari DOCX Free download Telegram