darsning xronologik kartasi

PPTX 17 pages 1.1 MB Free download

17 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.1 MB

File type PPTX

Pages 17

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 17

kislota ishqor muvozanati patofiziologiyasi. kislota ishqor muvozanati tushunchasi va uning asosiy parametrlari. bufer sistemalarning organizm gomeostazini ta'minlashdagi ahamiyati. kislota ishqor muvozanati buzilishining ko'rinishlari: atsidoz va alkalozlar. bemorlar siydigida titratsion kislotalik va erkin ammiakni aniqlab, atsidoz ko'rinishlarini o'rganish. qonda ishqoriy rezervni aniqlash va uning klinik ahamiyati. darsning xronologik kartasi № tadbirlar vaqt 1. o'qituvchining kirish so'zi (mavzuni asoslash) 5 min 2 so'rov, tushuntirish, muhokama 55 min 3 muhokamaga yakun yasash 10 min 4 talabalarga mashg'ulotning amaliy qismini bajarish uchun topshiriq, ko'rsatmalar, tushuntirish berish 20 min 5 talabalarning mashg'ulotning amaliy qismini egallash bo'yicha mustaqil ishi 20 min 6 talabalarning o'zlashtirgan nazariy va amaliy ish natijalarini muhokama qilish, amaliy ish natijalarini tekshirish, munozara-baxs, guruh faoliyatini baholash 15 min 7 o'qituvchining mashg'ulot bo'yicha xulosasi, har bir talaba faoliyatini 100 ballik tizim bo'yicha baholash va e'lon qilish. keyingi dars uchun talabalarga vazifa berish 10 min kislota ishqor muvozanatining buzilishi foydalanilgan adabiyotlar patologik fiziologiya. abdullaev n.x., …

2 / 17

blari, turlari va riojlanish mexanizmlari alkalozning sabablari, turlari va riojlanish mexanizmlari maqsad inson organizmida kislota iiqor muvozanatini ta'minlashda organizmda har xil to'qima, a'zo va sistemalarning ahamiyati, ko'rsatkichlari, o'zgarishlari – atsidoz va alkalozlarning turlari haqida tushuncha hosil qilish mashg'ulot tarkibi nazariy qism ichki muhitning doimiyligi — gomeostazi doimiyligi yuqori darajada rivojlangan organizmlar hayot-faoliyati uchun zarur bo'lgan shart-sharoitdir. biologik muhitlarda doim vodorod ioni ko'proq hosil bo'lib turishiga qaramay, ularni neytrallash, vodorod va gidroksil ionlari o'rtasidagi nisbatni bir me'yorda saqlash kislota-ishqoriy muvozanatni ta'minlashga olib keladi. qonning rn-i nihoyatda turg'un hisoblanadi. normada u 7,35—7,45 atrofida bo'ladi va uning har qanday sezilarli siljishi organizmning har bir integral-bir-biriga bog'liq darajasida chuqur o'zgarishlarga olib keladi. bunda, masalan, hujayra faoliyatining o'zgarishi, gemoglobinni kislorodning biriktirish va qayta berish qobiliyatini o'zgarishi, barcha moddalar, birinchi navbatda suv-elektrolitlar almashinuvi, hujayra retseptorlari sezuvchanligi, membranalar o'tkazuvchanligi, nerv-mushak sistemasi qo'zg'aluvchanligi va impulslar o'tkazuvchanligi kabi muhim xususiyatlarning chuqur o'zgarishlariga olib keladi agar rn 6,8 dan kamaysa …

3 / 17

o'lsa qisqa muddatga uni o'zida ushlab turish qobiliyatiga ega. agar organizmda h+ kon-tsentratsiyasi ko'paysa — giperventilyatsiya, kamaysa — gipoventilyatsiya kuchayadi. buyrakning kislota-ishqoriy muvozanatini ta'minlash va boshqarishdagi roli nihoyatda katta va ko'pincha hal qiluvchi ahamiyatga ega. buyrak kanalchalari vodorod va ammiak ionlarini ajratadi, ya'ni sekretsiya (atsido- va aminogenez) qiladi, natriy hamda karbonat kislota tuzilma ionlarini qayta so'rish qobiliyatiga ega. jigar esa nordon kislotali tuzilmalar — radikallarni bog'laydi,ba'zi bir noorganik kislotalarni suv va karbonat angidridgacha oksidlab o'tkazadi. ammiak va ammoniy xloriddan karbonat kislota tuzilma ionlarini to'plab tashqariga ajratadi, ba'zi bir nordon va ishqoriy moddalarni o't tarkibida ichakka o'tkazadi. oshqozon xlorid kislotasini, ichak esa bikarbonatni etkazib beruvchi asosiy manbalar hisoblanadi va ular ichki muhit rn ini bir me'yorda saqlashda bevosita ishtirok etadi. kislota-ishqoriy muvozanatni ta'minlash va uni idora etishda bufer tizimlari asosiy o'rinni egallaydi. ularning o'ziga xos asosiy xususiyati shundaki, bu jarayonda ortiqcha vodorod ionlari yo bog'lanib neytrallanadi yoki organizmdan ajratilib, chiqarilib yuboriladi. …

4 / 17

'p miqdorda h + ionlarini tutgan mahsulotlarning hosil bo'lishi va to'planishi natijasida rivojlanuvchi kislotali — nordon muhit. metabolik (gazli bo'lmagan) atsidozning sababi va mexanizmlariga ko'ra o'z navbatida quyidagi turlari tafovut qilinadi: a) ishqoriy muhitni ta'minlovchi omillarni yo'qotish tufayli organizmda kislotalarning to'planib qolishi yoki ko'p miqdorda asoslar chiqib ketishining kamayishi natijasida yuz beruvchi holat. bunda buyrakning etishmovchiligi, yohud uzoq davom etuvchi dispepsiya va shu kabilar katta rol o'ynaydi; b)ekzogen, ya'ni organizmga tashqaridan, ayniqsa uzoq vaqt davomida ko'p miqdorda kislotali-nordon moddalarning kirishidan (masalan, ovqat, dori-darmonlar tarkibida) kelib chiquvchi; v) atsidozning navbatdagi kombinirlangan-aralash turi (bunda kislotalarning kup miqdorda paydo bo'lishi bilan birga chiqib ketishining ham qiyinlashishi, masalan, shok, kollaps holatlarida) yoki ayni vaqtda nafas va qon aylanishi etishmovchiligi, respirator yoki somatik kasalliklar sababli ham metabolik atsidozning ro'y-rost rivojlanishi yaqqol misol bo'ladi. alkaloz-vodorod ionlarining mutloq yoki nisbiy o'zgarishi hamda rn ning ortishi, ya'ni ishqoriy tomonga siljishini anglatuvchi holat. buning bir necha turlari farq qilinadi: …

5 / 17

, hayot uchun tahlika soluvchi holatlarga olib keladiki,ularning ba'zi turlariga oid patofiziologik masalalarni alohida muhokama qilish maqsadga muvofiqdir. mavzuni o'tishda “qor bo'ron” interaktiv metoddan foydalanamiz: ushbu usul mashg'ulot davomida hamkorlikda ishlash va har bir talabaning faol qatnashishini ko'zda tutadi. o'qituvchi butun guruh bilan ishlaydi. guruh talabalari 2 guruhchaga bo'linadilar. har bir guruhcha mavzu yuzasidan savollar tayyorlab, ikkinchi guruh talabalariga beradi. qarama-qarshi guruh talabalari bu savolni yoritib beradilar. bu jarayonda guruh talabalarining faolligi, tezkorligi, dars mavzusini qanchalik darajada o'zlashtirgani yaqqol bilinadi. talabalarning faolligi aniqlanib, baholanadi. so'ngra, har bir guruhchaga alohida vaziyatli masala taqdim etiladi. masalani echish uchun 10 daqiqa vaqt beriladi. keyin guruhchalarning javobi navbatma-navbat tinglanib, to'g'ri javob aniqlanib, ular baholanadi. amaliy qism. eksperimental atsidoz hosil qilingan hayvon siydigida titrlangan kislota va ammiak miqdorini aniqlash № tadbir bajar madi (0 ball) to'liq to'g'ri bajardi (20 ball) 1 ikkita kimyoviy stakanga olinib, biriga 10 ml siydik, ikkinchisiga rn 7,4 fosfat bufer eritmasi …

Want to read more?

Download all 17 pages for free via Telegram.

Download full file

About "darsning xronologik kartasi"

kislota ishqor muvozanati patofiziologiyasi. kislota ishqor muvozanati tushunchasi va uning asosiy parametrlari. bufer sistemalarning organizm gomeostazini ta'minlashdagi ahamiyati. kislota ishqor muvozanati buzilishining ko'rinishlari: atsidoz va alkalozlar. bemorlar siydigida titratsion kislotalik va erkin ammiakni aniqlab, atsidoz ko'rinishlarini o'rganish. qonda ishqoriy rezervni aniqlash va uning klinik ahamiyati. darsning xronologik kartasi № tadbirlar vaqt 1. o'qituvchining kirish so'zi (mavzuni asoslash) 5 min 2 so'rov, tushuntirish, muhokama 55 min 3 muhokamaga yakun yasash 10 min 4 talabalarga mashg'ulotning amaliy qismini bajarish uchun topshiriq, ko'rsatmalar, tushuntirish berish 20 min 5 talabalarning mashg'ulotning amaliy qismini egallash bo'yicha mustaqil ishi 20 min 6 talab...

This file contains 17 pages in PPTX format (1.1 MB). To download "darsning xronologik kartasi", click the Telegram button on the left.

Tags: darsning xronologik kartasi PPTX 17 pages Free download Telegram