gijja kasalliklari

DOCX 15 pages 50.2 KB Free download

15 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 50.2 KB

File type DOCX

Pages 15

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 15

parazitologik kasalliklarning (bezgak, amyobiaz, lyamblioz) erta va qiyosiy tashxisoti. parazitologik tekshiruv usullari. gijja kasalliklari gijja kasalliklari –bu keng tarkalgan gurux kasalligi bulib, odam organizmida urnashib olgan, parazitlar (gijjalar) keltirib chikaradigan kasallikdir. gelmintlar odam organizmida, asosan oshkozon-ichak tizimida (kuprok ichaklarda) yashaydi. bu gelmintozlar bolalar ichida kup tarkalgan bulib, asosan katta yoshdagi bolalar kasallanadi, chunki ular tashki muxit bilan kuprok mulokotda bulishadi. xamma gijjalarni morfologik xususiyati buyicha skryabin va shuls 4 sinfga bulishgan 1. nematodlar - dumalok chuvalchanglar. 2. trematodlar - suruvchi gijjalar. 3. sestodlar - tasmasimon chuvalchanglar 4. onkotserklar - boshi tikanga uxshash gijjalar xozirgi vaktda odam gelmintozlaridan 300 xili bor. bular asosan ikki xil tipga tegishli: dumalk chuvalchanglar – nemathelminthes (nematoda guruxi) va tasmasimon chuvalchanglar-plathelminthes (cestoidea va trematoda). xozirgi paytda ba’zi bir gelmintozlar bilan kasalanish tendensiyasi, avvalom bor nematodozlar bilan (enterobioz va askaridoz) oshib bormokda. gijja tuxumlari odamga yuvilmagan sabzavot, mevalar bilan, iflos suv, iflos kul, yaxshi pishirilmagan gusht maxsulotlari …

2 / 15

i chikaradi (askaridoz, trixotsefalez, tenioz, teniarinxoz). gelmintozoonozlar balogatga etgan gijjalar turli xayvonlar organizmida (exinokokkoz, alveokokkoz) yoki odam va xayvon organizmida parazit bulib yashaydi (fassiolez, opistorxoz). gijjalarning odam organizmiga ta’sir kilish mexanizmiga kura allergik, mexanik va gijjalarning oziklanish usuliga karab turlarga bulinadi gijjalarning parchalanish okibatida xosil buladigan turli moddalar odam organizmi uta sezuvchan bulib kolishiga va xar turli allergik kasalliklar paydo bulishiga sabab buladi (xarorat kutariladi, eshakemi toshadi, teri kichiydi, astmoid bronxit bezovta kiladi). bunday xolat xujayin tukimasida lichinkalarning migratsiya kilish davrida yakkol namoyon buladi. bunday xolatlar askaridozda, ankilostomidozda, exinokokk pufagi yorilganda paydo buladi. gelmintozlarning organizmga nisbatan bulgan ta’siri ularning ichki a’zolarga surgichlari (sistidlar, trematodlar), ilmoklari (pakana gijjalar), tishchalari (ankilostomidlar) yopishib olishi bilan shartlanadi. bu esa uz navbatida tukimani butunligi buzilishiga, yalliglanishiga va kon ketishiga olib keladi. odam organizmida shillik pardalarga yopishib oladilar va ichki organlarda kup nerv oxirlarini (interoretseptorlarni) shikastlaydilar. gijjalar odam tanasining shiralari, tukimalari bilan oziklanib, moddalar almashinuvining buzilishiga, …

3 / 15

ning asta-sekin buzilishi va surunkali kechishi (kumulyativ xususiyat xisobiga) latent kechuvi bilan xarakterlanadi. shunda subklinik kechishi mumkin. ichak sestodlar (difillobotrioz, teniarinxoz, tenioz, gimenolipedoz) kupincha subklinik kechadi. bolalarda subklinik, simptomsiz va ogir kechishi mumkin. gelmintozlarining patogenezi va klinikasi ikkita asosiy fazaga bulinadi: utkir fazasida-invaziyadan keyingi birinchi 23 xafta (ogir xolatlarda 2 oy va undan ortik). surunkali fazasi bir necha oydan kup yilgacha chuziladi. utkir davrida patologik uzgarishlar kuprok namoyon buladi, kaysiki organizmda boshlangich davrida rivojlanayotgan parazitning migratsiyasi natijasida kelib chikadigan allergik reaksiyasi (antigen) bilan boglik buladi. bu davrda kuzgatuvchining turidan, lichinkaning joylanishidan, migratsiya kilish yulidan kat’iy nazar etakchi sindromlarning stereotipi xarakterlidir. xarorat kutarilishi, shish, eshakemi toshmalar, mialgiyalar, limfoadenopatiya, upka va abdominal sindromlar kuzatiladi. upka yuli migratsiyasida yutal, kon tuflash kuzatiladi. bunday bemorlar zotiljamga gumon bilan vrachga murojat kiladilar. bunday bemorlarning upka rentgenogramasida «uchuvchan eozinofilli infiltratlar» -tukimaning zichlangan kismlarning kurishi mumkin. jigar yuli migratsiyasida immun sistemasining allergik reaksiyasiga javoban jigar, talok va …

4 / 15

urdagi gelmintlarning patogen ta’siri organ va tukimalarga parazitlik kilayotgan soxalarida mexanik, travmatik ta’siri bilan, xayot uchun zarur organlarni ezilish bilan (jigardagi exinokokkli kista va boshkalar) boglik. organizmdagi modda almashuvni uzgarishlari gelmintlarni metabolik kimmatli ozik maxsulotlarni uzlashtirishi, ichaklarda surimli jarayonlarni buzilishi va neyrogumoral boshkaruvni buzilishi xisobiga yuzaga keladi. kator gelmintozlarda kamkonlik, vitaminlar etishmovchiligi (difillobotrioz, trixotsefallez va boshkalar) bilan yakkol bogliklik mavjud. bu fazada kuzgatuvchini xujayin immuno sistemasiga ta’siri axamiyatli. a’zo va tukimalarni zararlanishiga ayniksa tukima gelmintozlardan asosiy muxim omil bulib immun komplekslarni xosil bulishi xisoblanadi. immun javobni stimulyasiyasi bilan birga gelmintlar immunosupresiv ta’sir xam kursatiladi. bu inson organizmni bakterial, virus va boshka infeksiyalarga rezistentligini pasaytiradi, profilaktik emlashlarni effektivligini pasaytiradi. kasallik simptomlari xar bir gelmintga xos bulgan mikdordan oshganda paydo buladi. surunkali gelmintozni umumiy belgilarga davomli zaxarlanish: xolsizlik, darmonsizlik, mexnat kobiliyatini pasayishi, ishtaxani pasayishi, kizikishning yukolishi, ozish, kamkonlik belgilari kuzatiladi. isitma davriy (37-380s) kutarilishi, najasini uzgarishi, ung kovurga soxasida ogirlik sezishi, xar …

5 / 15

asoratlarni keltirib chikaradi. masalan, ichak gelmintlari kuydagi asoratlarini keltirib chikaradi: 1)yiringli jigar va me’da osti bezini abssessi 2) ta’sirilgan ichak sindromi 3) ichak perforatsiyasi (yorilishi) 4)me’da osti bezi va ut yularini tikini 5)temir tankislik kamkonligi. diagnostikasi bolalardagi gelmintozlarni diagnostikasi kliniko-epidemiologik, endoskopik, rentgenologik va laboratoriya ma’lumotlarga asoslanadi. gelmintlarni, ularni fragmentlari, lichinka va tuxumlarni aniklash uchun biologik material bulib najas, peshob, duodenal tarkib, ut, balgam, rektal va perianal shillik, kon, mushak tukimalari xisoblanadi..laborator tekshiruvlar ichida asosiy gelmintlarni lichinka va tuxumlarni najasida aniklash xisoblanadi (najasni 3 marta 2-3 kun tanaffus bilan tekshirish). makroskopik metod bilan ajratilgan gelmintlar, yoki ularni fragmentlari aniklanadi. mikroskopik tekshiruvlarda esa tuxum va lichinkalar aniklanadi. tayokcha bilan probadagi najasdan bulakcha olib buyum oynachasiga kuyiladi. natriy xloridning izitonik eritmasi, suv yoki 50 % glitserin eritmasini kushib yaxshilab suriladi. sung ikkita surtma kilib yopkich oyna bilan yopib mikroskopiya kilinadi. bu metod kam zararlanganda yaxshi effekt bermaydi. kam xajimli proba tarkibida xamma tuxumlar …

Want to read more?

Download all 15 pages for free via Telegram.

Download full file

About "gijja kasalliklari"

parazitologik kasalliklarning (bezgak, amyobiaz, lyamblioz) erta va qiyosiy tashxisoti. parazitologik tekshiruv usullari. gijja kasalliklari gijja kasalliklari –bu keng tarkalgan gurux kasalligi bulib, odam organizmida urnashib olgan, parazitlar (gijjalar) keltirib chikaradigan kasallikdir. gelmintlar odam organizmida, asosan oshkozon-ichak tizimida (kuprok ichaklarda) yashaydi. bu gelmintozlar bolalar ichida kup tarkalgan bulib, asosan katta yoshdagi bolalar kasallanadi, chunki ular tashki muxit bilan kuprok mulokotda bulishadi. xamma gijjalarni morfologik xususiyati buyicha skryabin va shuls 4 sinfga bulishgan 1. nematodlar - dumalok chuvalchanglar. 2. trematodlar - suruvchi gijjalar. 3. sestodlar - tasmasimon chuvalchanglar 4. onkotserklar - boshi tikanga uxshash gijjalar xozirgi vaktda...

This file contains 15 pages in DOCX format (50.2 KB). To download "gijja kasalliklari", click the Telegram button on the left.

Tags: gijja kasalliklari DOCX 15 pages Free download Telegram