moddiy madaniyat namunalarida aks etuvchi ramz, belgilar va ular bilan bog‘liq tasavvurlar, e’tiqodiy qarashlar

DOCX 16 стр. 770,7 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 16
moddiy madaniyat namunalarida aks etuvchi ramz, belgilar va ular bilan bog‘liq tasavvurlar, e’tiqodiy qarashlar reja kirish 1. moddiy madaniyatda ramz va belgilar tizimi 2. ramz va belgilar bilan bog‘liq tasavvurlar 3. e’tiqodiy qarashlar va ularning moddiy ifodasi 4. zamonaviy davrda ramz va belgilar talqini xulosa foydalanilgan adabiyotlar kirish insoniyat tarixining eng qadimiy bosqichlaridan boshlab, moddiy madaniyat inson hayotining ajralmas qismi sifatida shakllanib kelgan. inson o‘z tafakkuri, dunyoqarashi, e’tiqodi va hayotiy tajribasini nafaqat og‘zaki va yozma shaklda, balki buyumlar, ramzlar va belgilar orqali ham ifodalagan. shu bois moddiy madaniyat namunalarini o‘rganish orqali biz nafaqat mehnat mahsulini, balki xalqning ichki dunyosi, ruhiyati va e’tiqod tizimini ham anglaymiz.moddiy madaniyat deganda, inson tomonidan yaratilgan va uning hayoti, mehnati hamda dunyoqarashini aks ettiruvchi barcha jismoniy buyumlar, inshootlar, san’at asarlari, kiyim-kechak, bezaklar, idishlar, asbob-uskuna va turmush anjomlari tushuniladi. ular inson tafakkurining yuksalish bosqichlarini, ijtimoiy munosabatlar tizimini va diniy qarashlarni o‘zida mujassamlashtiradi.qadimiy jamiyatlarda inson tabiatni kuzatish orqali …
2 / 16
iyoti bilan bir qatorda rivojlanib borgan. arxaik jamiyatlarda bu belgilar ko‘pincha diniy marosimlar, totemik e’tiqodlar va shamanistik amaliyotlar bilan bog‘liq bo‘lgan. masalan, ba’zi hayvonlar muqaddas sanalib, ularning tasviri himoya kuchiga ega deb ishonilgan. shu bois sopol idishlar, qabr toshlari yoki marosim buyumlarida hayvon obrazlari tez-tez uchraydi. moddiy madaniyatda ramz va belgilar tizimi moddiy madaniyat insoniyatning eng qadimiy va murakkab shakllaridan biri bo'lib, unda ramz va belgilar tizimi nafaqat kundalik hayotning amaliy ehtiyojlarini qondirish vositasi, balki chuqur ma'naviy va falsafiy tafakkurning aks etgan ko'zgusi sifatida namoyon bo'ladi. o'rta osiyo, xususan o'zbekiston hududlarida shakllangan moddiy madaniyat ramz va belgilar orqali qadimiy xalqlarning dunyoqarashi, tabiat bilan munosabati va ijtimoiy tuzumini ifodalaydi. bu tizimning asosiy mohiyati shundaki, u oddiy ob'ektlarni – kulolchilik idishlaridan tortib, me'moriy inshootlargacha – ma'naviy ma'noga boyitib, ularni ruhiy aloqa vositasiga aylantiradi. ramz va belgilar moddiy madaniyatning asosiy qismi sifatida insonning atrof-muhitni anglash va o'zini ifoda etish jarayonida muhim rol o'ynaydi, …
3 / 16
r va petrografik yozuvlarda ko'rinib turganidek, ramzlarning ma'naviy ildizlari animistik va totemik tasavvurlarda yotadi, ya'ni tabiatdagi har bir ob'ekt ruhga ega deb hisoblangan. bu tasavvurlar orqali qadimiy odamlar o'zlarining qo'rquvlarini, umidlarini va tabiatga bo'lgan hurmatini ifodalagan.o'rta osiyo madaniyatida ramzlarning kelib chiqishi, shuningdek, mifologik rivoyatlar va taqvimiy tsikllar bilan bog'liq. dehqonchilik madaniyati shakllangan hududlarda tabiiy-iqlimiy o'zgarishlarning ramziy-metaforik talqinlari asosida qurilgan taqvimiy miflar ramzlarning asosiy manbai bo'lgan. masalan, quyosh ramzi qoyatosh suratlarida ifodalangan bo'lib, u nafaqat yorug'lik va issiqlik manbai, balki yangilanish va tsiklning boshlanishi sifatida talqin etilgan. bu ramzlarning ma'naviy ildizlari shundaki, ular insoniyatning tabiat bilan birlashish istagini aks ettiradi, ya'ni moddiy madaniyat orqali ma'naviy olamni bog'lashga xizmat qiladi. zamonaviy tadqiqotlarda ko'rsatilganidek, o'zbekistonning qadimiy madaniyati nazariy asoslari va tarixiy yutuqlari ramzlar orqali o'z ifodasini topgan, bu esa ularning nafaqat dekorativ, balki falsafiy ahamiyatga ega ekanligini isbotlaydi.ramzlarning ma'naviy ildizlari, bundan tashqari, ijtimoiy tuzum va oilaviy aloqalar bilan bog'liq. o'rta osiyo xalqlari ma'naviyatining …
4 / 16
qlari ham shu ramzlar orqali davom etmoqda, chunki ular milliy o'ziga xoslikni saqlashga yordam beradi.siyo xalqlari ma'naviyatining qadimiy va o'rta asr shakllanish jarayonlarini eslatib o'tish lozim. bu jarayonlarda ramzlar sharq va g'arb adabiyotining qiyosiy o'rganishida ham muhim o'rin tutadi, chunki ular mifologik obrazlar va folklor janrlarining arxaik holatini aks ettiradi. masalan, "avesto" kabi qadimiy matnlarda ramzlarning ma'naviy ildizlari tabiat va inson o'rtasidagi uyg'unlik sifatida tasvirlangan bo'lib, bu moddiy madaniyatda – hunarmandchilik buyumlarida – aks etgan. ramzlarning kelib chiqishi shu ma'noda, insoniyatning ruhiy rivojlanishining dastlabki bosqichlarini ifodalaydi, ular orqali qadimiy xalqlar o'z dunyoqarashini moddiy shaklga keltirgan. belgilar orqali qadimiy inson tafakkurining ifodalanishi qadimiy inson tafakkuri belgilar orqali ifodalanishi moddiy madaniyatning eng qiziqarli jihatlaridan biri bo'lib, u inson aqliy faoliyatining yuksak shakli sifatida namoyon bo'ladi. tafakkur insoniyatning voqelikni umumlashtirib, bevosita aks ettirish qobiliyati bo'lib, belgilar orqali u vizual va simvolik shakllarda saqlanadi. o'rta osiyo kontekstida qadimiy inson tafakkuri belgilar tizimi orqali tabiat …
5 / 16
bu moddiy madaniyatda – suratlar va naqshlarda – aks etgan. masalan, o'rta osiyo qadimiy yozuvlarida belgilar orqali ijtimoiy munosabatlar va tabiat kuchlari ifodalangan, bu tafakkurning zidiyatsiz va ravshan bo'lishini ta'minlagan.bu ifodalanishning chuqurligi shundaki, qadimiy inson belgilar orqali o'z ruhiy holatini moddiy ob'ektlarga o'tkazgan, masalan, hayvon belgisi orqali kuch va himoya ramzini yaratgan. tafakkur jarayonlari belgilar tizimida mantiqiy shakllantirish metodikasiga asoslangan bo'lib, bu inson falsafasining asosiy mavzularidan biri. o'rta osiyo xalqlarining ma'naviyati shakllanishida belgilar tafakkurning eng muhim vositasi bo'lgan, chunki ular orqali jamiyat va tabiat o'rtasidagi bog'lanishlar aks etgan. qadimiy inson tafakkuri belgilar orqali nafaqat tushuntirish, balki bashorat qilish va boshqarishga ham xizmat qilgan, bu moddiy madaniyatning rivojlanishiga zamin yaratgan.belgilar orqali tafakkur ifodalanishi, bundan tashqari, inson faoliyatining tasnifi va qiyoslash jarayonlarida ko'rinadi. qadimiy odamlar belgilar yordamida voqelikni tartibga solgan, masalan, suv belgisi orqali hayot va o'lim ziddiyatini ifodalagan. bu jarayon tafakkurning intellekt va kreativlik bilan bog'liqligini ko'rsatadi, chunki belgilar orqali yangi …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 16 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "moddiy madaniyat namunalarida aks etuvchi ramz, belgilar va ular bilan bog‘liq tasavvurlar, e’tiqodiy qarashlar"

moddiy madaniyat namunalarida aks etuvchi ramz, belgilar va ular bilan bog‘liq tasavvurlar, e’tiqodiy qarashlar reja kirish 1. moddiy madaniyatda ramz va belgilar tizimi 2. ramz va belgilar bilan bog‘liq tasavvurlar 3. e’tiqodiy qarashlar va ularning moddiy ifodasi 4. zamonaviy davrda ramz va belgilar talqini xulosa foydalanilgan adabiyotlar kirish insoniyat tarixining eng qadimiy bosqichlaridan boshlab, moddiy madaniyat inson hayotining ajralmas qismi sifatida shakllanib kelgan. inson o‘z tafakkuri, dunyoqarashi, e’tiqodi va hayotiy tajribasini nafaqat og‘zaki va yozma shaklda, balki buyumlar, ramzlar va belgilar orqali ham ifodalagan. shu bois moddiy madaniyat namunalarini o‘rganish orqali biz nafaqat mehnat mahsulini, balki xalqning ichki dunyosi, ruhiyati va e’tiqod tizimini ham anglay...

Этот файл содержит 16 стр. в формате DOCX (770,7 КБ). Чтобы скачать "moddiy madaniyat namunalarida aks etuvchi ramz, belgilar va ular bilan bog‘liq tasavvurlar, e’tiqodiy qarashlar", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: moddiy madaniyat namunalarida a… DOCX 16 стр. Бесплатная загрузка Telegram