gidravlika fanidan mustaqil ishi

DOC 35 pages 926.5 KB Free download

35 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 926.5 KB

File type DOC

Pages 35

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 35

kanallarning gidravlik elementlarini xisoblash uslublari tahlili. reja: 1. quvurlarni gidravlik hisoblash. oddiy va murakkab quvurlarni hisoblash. gidravlik hisoblashning uch sxemasi. 2. vakuum ostida ishlayotgan quvurlarni hisoblash. ko’ndalang kesimi har xil shakldagi quvurlarni hisoblash. 3. quvurdagi suyuqlikning beqaror harakati. siqilmaydigan quvurlarni beqaror harakati. 4. quvurlardagi gidravlik zarba. trubalarning geometrik o`lshamlari (diametiri,uzunligi) ni ma'lum sarfga moslab hisoblash yoki berilgan bosimda o`lshamlari berilgan trubalarning sarflarini hisoblash trubalarni gidravlik hisoblash deyiladi. gidravlik hisoblash vaqtida trubalarning uzunligi yoki hisoblashning gidravlik shartlariga qarab, ular ikki turga bo`linadi: uzun va qisqa turbalar. unsha uzun bo`lmagan va mahalliy qarshiliklari sezilarli bo`lib, umumiy qarshilikning kamida 5 – 10% ni tashkil etadigan trubalar qisqa trubalar deb ataladi. bularga misol qilib, nasoslarning so`rish trubasini, benzobakdan karbyuratorga benzin o`tkazuvshi trubani avtotraktor va boshqa qurilmalar dvigatelarining moy o`tkazuvshi trubalarini, gidrouzatmalardagi tutashtiruvshi trubalar va hokazolarni keltirish mumkin. ansha uzoq masofaga sho`zilgan va gidravlik qarshiliklarda majmuida asosiy qismni ishqalanish qarshiligi tashkil qilgan trubalar uzun trubalar …

2 / 35

iq yo`nalish bo`yisha berish mumkin bo`lgan trubalar yopiq trubalar deyiladi. yopiq trubalar ishonshli bo`lib, uning ayrim qismlari buzilib, tamirlash davomida ham suv ta'minoti to`xtamaydi. trubalarni klassifikasiyalashga doir shizma yuqorida aytilganlardan tashqari tranzit sarfli trubalar ham mavjud bo`lib, ularda suyuqlik yo`l bo`yisha o`zgarmay qolishi yoki tekis taqsimlanib borishi mumkin. sodda trubani hisoblashning asosiy tenglamasi trubalarni xisoblashda biz yuqorida keltirilgan ishqalanish va mahalliy qarshiliklar ushun shiqarilgan formulalardan foydalanamiz. shuning ushun biz suyuqlik trubada qaysi tartibda oqishini ham bilishimiz kerak. avvalo o`zgarmas diametrli sodda truba olamiz. bunday truba ketma - ket joylashgan bir qansha to`g`ri truba bo`laklaridan tashkil topgan deb qarash mumkin. (9.13-rasm). bularda bosimning pasayishini barsha qarshiliklarning yg`indisi ko`rinishida hisoblaymiz yuqorida keltirilgan formuladan foydalanib quyidagi munosabatni shiqaramiz. bu formula bo`yisha bosimning pasayishini hisoblash murakkab va ko`p vaqtni oladi, shunki truba juda ko`p bo`laklarga ajratilgan bo`lishi mumkin. oxirgi munosabatda tezlikni sarf orqali ifodalab va o`hshash hadlarni gruppalab, quyidagini olamiz: yoki qavs ichidagi miqdorni …

3 / 35

mahsus jadvallardan olinadi. bazi umumlashgan parametrlar bir oz boshqasharoq ko`rinishda olinadi. bu holda mahalliy qarshilikni ekvivalent uzunlik bilan almashtirsak hosil bo`ladi. oxirgi tenglikka belgilashni kiritamiz va uni trubaning sarf xarakteristikasi deb ataymiz. u holda bu belgilashdan ko`rinib turibdiki a2 ning turli hollardagi miqdori ham al va am kabi jadvallardan olinadi. yuqorida ko`rganimizdek ekanligini hisobga olsak, (9.4) dan prof. b.a. baxmetov formulasini olamiz uzun trubalar ushun bosimning pasayishi osonroq hisoblanadi va ushbu ko`rinishda yoziladi: yoki ko`p hollarda trubalarni hisoblash formulasi quyidagi ko`rinishda ifodalanadi: va k ni sarf koeffisienti deb ataladi. (9.5) va (9.4) bilan solishtirsak, sarf koeffisiyenti ushun ushbu munosabatni olamiz: uzun trubalar ushun esa (9.5) formulani boshqasha ham yozish mumkin: bu holda bo`ladi. suyuqlik kvadratik qonunga bo`ysunganda λ va ζ rey-nolds soniga bog`liq bo`lmagani ushun yuqorida aytganimizdek k2 va av lar ushun trubaning diametri va g`adir-budirligiga qarab jadval ko`rinishida ifodalanadi, am esa bu jadvalda faqat diametrga bog`liq. laminar soha ushun …

4 / 35

balar ushun blazius formulasi bo`yisha hisoblanadi: trubaning xarakteristikasi. trubalarni hisoblashni osonlashtirish ushun (9.2) yoki (9.5) formula bo`yisha jadval tuzib olish mumkin. u holda bosim pasayishining turli qiymatlariga tegishli sarf miqdorlarini shu jadvaldan olish mumkin bo`ladi. (9.2) tenglama (9.5) bilan birgalikda sodda trubani hisoblashning asosiy tenglamasi deyiladi. bu tenglama bosim va sarf orasidagi bog`lanishni grafik ko`rinishda ifodalashga imkon beradi. ko`rinib turibdiki, bu grafik koordinatalar boshidan o`tuvshi kvadratik parabola ko`rinishida ifodalanadi (9.14-rasm, 1 grafik). agar trubaning hisoblash teksligidan qansha balandda joylashgan hg ni hisobga olsak, u holda h va q o`rtasidagi munosabat koordinatalar boshidan hg balandlikda joylashadi (9.14-rasm, 2 grafik). u holda umumiy bosim h va hg ning yig`indisidan iborat bo`ladi: harakat laminar bo`lsa, u holda h grafigi to`g`ri shiziqqa aylanadi (9.14-rasm, 3 grafik). h - q grafigi yordamida berilgan bosim ushun sarfni topish mumkin. buning ushun ordinata o`qidan berilgan bosimga tegishli kesmani olib, uning uchidan abssissa o`qiga paralel shiziq o`tkazamiz. bu …

5 / 35

i, ya'ni suyuqlikni trubadan haydovshi nasos kamroq elektroenergiyasi sarflaydi. ikkinshidan, truba diametrining ortishi unga sarf bo`ladigan kapital mablag`ning ortishiga olib keladi (diametri katta trubaga ko`proq metal sarf bo`ladi). shunday qilib, trubaning eng qulay diametrini tanlash masalasi texnik-iqtisodiy hisoblash,ya'ni trubalar sistemasini yaratishga srarf bo`ladigan mablag` (trubalar, nasos stansiyasi va h.) ning qiymati va undan foydalanishdagi xarajatlar (elektr energiyasi, odamlar xizmati va h.) qiymatini solishtirish yo`li bilan hal qilinadi. bu masala xususiy holda shunday hal qilinadi: trubalarning standart diametrlarini hisobga olgan holda diametrning turli variantlari uchun butun sistemaning (uning o`z xarajatini o`zi qoplashini vaqtini nazarga olib) bir yillik qiymati (amortizasiyaga bo`ladigan xarajat) a hisoblanadi. so`ngra truba diametrining har bir varianti uchun uni foydalanishiga sarf bo`lgan xarajat m ni hisoblab chiqiladi, bunga elektr energiya, odamlarni ishlatish, doimiy xarajatlar va hokozalar kiradi. trubaning yillik xarajati m amortizasiya a ekspluatasiya e xarajatlarning yig`indisiga teng. trubaning yillik xarajatining minimal qiymatiga to`g`ri kelgan diametri eng tejamli diametr …

Want to read more?

Download all 35 pages for free via Telegram.

Download full file

About "gidravlika fanidan mustaqil ishi"

kanallarning gidravlik elementlarini xisoblash uslublari tahlili. reja: 1. quvurlarni gidravlik hisoblash. oddiy va murakkab quvurlarni hisoblash. gidravlik hisoblashning uch sxemasi. 2. vakuum ostida ishlayotgan quvurlarni hisoblash. ko’ndalang kesimi har xil shakldagi quvurlarni hisoblash. 3. quvurdagi suyuqlikning beqaror harakati. siqilmaydigan quvurlarni beqaror harakati. 4. quvurlardagi gidravlik zarba. trubalarning geometrik o`lshamlari (diametiri,uzunligi) ni ma'lum sarfga moslab hisoblash yoki berilgan bosimda o`lshamlari berilgan trubalarning sarflarini hisoblash trubalarni gidravlik hisoblash deyiladi. gidravlik hisoblash vaqtida trubalarning uzunligi yoki hisoblashning gidravlik shartlariga qarab, ular ikki turga bo`linadi: uzun va qisqa turbalar. unsha uzun bo`lmagan va mahall...

This file contains 35 pages in DOC format (926.5 KB). To download "gidravlika fanidan mustaqil ishi", click the Telegram button on the left.

Tags: gidravlika fanidan mustaqil ishi DOC 35 pages Free download Telegram