inkvizitsiya

PPTX 20 pages 6.0 MB Free download

20 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 6.0 MB

File type PPTX

Pages 20

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 20

yevropada inkvizitsiya ta’qibibiga uchragan olimlar reja; kirish; inkvizitsiya ilm-fan qotili. yan gus nega inkvizitsiya qurboni bo’ldi? gullar maydonida qatl galileo galiley va katolik cherkovi munosabatlari xulosa yevropada inkvizisiya ta’qibiga uchragan olimlar haqida ma’lumot to’plash. inkvizitsiya (lot. inguisitio — qidiruv) — katolik cherkovining sud-tergov tashkiloti; 13-asrda bidʼatchilarga qarshi kurashish maqsadida tuzilgan. rim papasiga boʻysungan. inkvizitsiya zamindorlar-cherkov mafkurasi va ular zulmiga qarshi kurashchilarni taʼqib qilgan. 1231-yildan dominikanlar ordeni ixtiyorida boʻlgan. inkvizitsiya faoliyati shafqatsizligi bilan ajralib turgan. inkvizitsiya gʻarbiy yevropaning bir qancha mamlakatlari, ayniqsa, ispaniyada keng tarqaldi. buyuk mutafakkirlar, olimlar j. bruno, j. vanininch i. yondirdi, g. galiley va b. taʼqibga uchradi. 1452-yildan rimdagi oliy inkvizitsiya tribunali inkvizitsiyaning oliy organi boʻlib qoldi. 16-asrda inkvizitsiya kontrreformatsiyaning asosiy qurollaridan biriga aylandi. 18— 19-asrlar davomida inkvizitsiya tugatildi. uning vazifalari qisman vatikan muqaddas kanselyariya kongregatsiyasiga oʻtdi. 1965-yilda bu tashkilot diniy taʼlimot kongregatsiyasi etib qayta tu-zildi. inkvizitsiya gulxanlari yevropaning eng sokin davlatlaridan biri bo‘lgan chexiyani ham chetlab o‘tmagan. …

2 / 20

blandi. kimdirlar xursand bo‘ldi: “yana bir bid’atchi qilmishiga yarasha jazolanadi!”. afsuski, tarix yan gus qachon tug‘ilganini aniq bilmaydi. u, taxminan, 1369 va 1371-yillar orasida tug‘ilgan deb hisoblanadi. uning ota-onasi oddiy dehqonlar edi. biroz ulg‘aygach, yosh yan pragaga ketadi, poytaxt uni ilm bilan o‘ziga jalb qilardi. u mashhur praga universitetiga o‘qishga kirishga muvaffaq bo‘ldi. ochlik va nochor hayot uning o‘qib o‘rganishiga, mukammal bilim olishiga to‘sqinlik qila olmadi. 1415-yil 6-iyul kuni konstatsning asosiy maydonida ustunlarga bog‘lab qo‘yilgan yan gusni alanga o‘z domiga torta boshladi. bu orada yan gusning jonsiz tanasi olovda jizg‘anak bo‘lib yotgan paytda uning hayotidagi eng asosiy ishi — chex tiliga tarjima qilingan injil ham olovga tashlandi. chex xalqi yan gusning xotirasini asrlar davomida saqlab qoldi. 1999-yilda, yan gus qatl etilganidan besh asr o‘tgach vatikanda xalqaro simpozium bo‘lib o‘tdi. unda papa ioann pavel ii cherkovning yan gusga qarshi asossiz ayblovlarini ochiqchasiga tan oldi. papa, shuningdek, cherkov nomidan uning qatl etilganidan …

3 / 20

yaga - jenevaga ko'chib o'tdi va u erda kalvinist bo'ldi. (1578). 1579 yilda u jeneva universitetiga o'qishga kirdi, ammo nizoda yana kalvinistlar tomonidan bid'at ayblovi bilan ta'qib qilindi. 1580 yil boshida tuluzaga ko'chib o'tgan bruno magistr artium ilmiy unvonini oldi va deyarli 2 yil davomida falsafa kursi va aristotelning " ruh haqida " ( lat. de anima ) kitobi bo'yicha ommaviy ma'ruzalar o'qidi. 1581 yilning yozida bruno parijga ko'chib o'tdi va u erda sorbonnada o'qituvchi bo'ldi . bu erda bruno o'zining mnemonikaga oid ilk asarlarini ("g'oyalar soyalari"; italyancha: de umbris idearum ) va raymond lullning "buyuk san'ati: haqiqatning qisqacha kashfiyoti" haqidagi ma'ruzalarini nashr etadi. u erda frantsiya qiroli genrix iii o'zining ma'ruzalarida qatnashgan brunoning bilimi va xotirasiga qoyil qolgan brunoning e'tiborini tortdi. 1582 yilda bruno genrix iii ga italyan tilida insho bag'ishladi . ars xotiralariva boshqa asarlari, "shamdon" (boshqa tarjimada "neapolitan ko'chasi" ( italyancha candelaio ‎) teatrlashtirilgan spektaklini nashr etdi …

4 / 20

bo'lgan. 1591 yilda bruno aristokrat jovanni mocenigo taklifiga binoan venetsiyaga keldi. giordano brunoning katta hajmdagi ma'lumotlarni eslab qolishning ajoyib qobiliyati haqida eshitgan senor mocenigo mnemonikani (xotira san'ati) o'zlashtirish istagi bilan alangalandi. o'qituvchi va talaba o'rtasida ishonchli munosabatlar o'rnatildi va 1592 yil 23 mayda mocenigo katolik cherkovining haqiqiy o'g'li sifatida o'qituvchiga qarshi inkvizitsiyaga qoralash yozdi. deyarli bir yil bruno venetsiya inkvizitsiyasining yerto'lalarida xizmat qildi. 1593 yil fevral oyida faylasuf rimga ko'chirildi. 7 yil davomida bruno o'z qarashlaridan voz kechishni talab qildi. 1600-yil 9-fevralda u inkvizitor sudi tomonidan "tavbasiz, qaysar va moslashuvchan bid'atchi" deb tan olingan. u "qon to'kmasdan", ya'ni uni qatl etish tavsiyasi bilan yuzidan yechilgan va quvg'in qilingan va dunyoviy hokimiyatlarga topshirilgan. tiriklayin yondirmoq. afsonaga ko'ra, hukmni eshitgandan so'ng, bruno shunday degan: "yonish rad etishni anglatmaydi". 17 fevral kuni giordano bruno rimda "gullar maydoni" she'riy nomi yozilgan maydonda yoqib yuborildi. galiley 1564-yili italiyaning piza shahrida tavallud topdi. 18 yoshida u …

5 / 20

an, yevklid va arximed mat.sini urgangan. geom. va mexanikaga qiziqib ketgach, g. tibbiyotdan voz kechib, 4 yil mobaynida mat.ni oʻrgangan va ixchamgina "kichik tarozular" asarini yozgan (1586; 1655-yil nashr qilingan). bu asari uni italyan matematiklari orasida mashhur qilgan. g. mexanika bilan astoydil shugʻullangan. keyinchalik inersiya qonunink kashf etgan, kuchlarni qoʻshish qoidasini ifodalab bergan, koʻchirma harakat tezligi doimiy boʻlgan chogdagi nisbiylik prinsipini yaratgan, mexanik harakatning asosiy kursatkichlarini miqdoriy jihatdan aniqlagan. jismning qiya tekislikdagi harakati, maʼlum burchak ostida otilgan jismning harakati, erkin tushish haqidagi qonunlarni dastlab g. kashf etgan, harakatning saqlanishi toʻgʻrisidagi muhim fikrga tegishli tushunchalarni kiritgan. galiley — nyuton mexanikasi ilmning muhim tarmogʻiga aylandi. g. olam tuzilishini tushuntirishda n. kopernik yulidan bordi. oʻzi yasagan (32-marta katta qilib kursatadigan) teleskop yordamida oy sirtining notekisligini, venera fazasining uzgarishini, quyosh dogʻlarini, yupiterning 4 ta yuldoshini kashf qildi va quyoshning uz oʻqi atrofida aylanishini isbotladi. g.ning bu ishlari "yulduz xabarchisi" (1610—11) asarida bayon qilingan. "olam …

Want to read more?

Download all 20 pages for free via Telegram.

Download full file

About "inkvizitsiya"

yevropada inkvizitsiya ta’qibibiga uchragan olimlar reja; kirish; inkvizitsiya ilm-fan qotili. yan gus nega inkvizitsiya qurboni bo’ldi? gullar maydonida qatl galileo galiley va katolik cherkovi munosabatlari xulosa yevropada inkvizisiya ta’qibiga uchragan olimlar haqida ma’lumot to’plash. inkvizitsiya (lot. inguisitio — qidiruv) — katolik cherkovining sud-tergov tashkiloti; 13-asrda bidʼatchilarga qarshi kurashish maqsadida tuzilgan. rim papasiga boʻysungan. inkvizitsiya zamindorlar-cherkov mafkurasi va ular zulmiga qarshi kurashchilarni taʼqib qilgan. 1231-yildan dominikanlar ordeni ixtiyorida boʻlgan. inkvizitsiya faoliyati shafqatsizligi bilan ajralib turgan. inkvizitsiya gʻarbiy yevropaning bir qancha mamlakatlari, ayniqsa, ispaniyada keng tarqaldi. buyuk mutafakkirlar, olimlar j. bru...

This file contains 20 pages in PPTX format (6.0 MB). To download "inkvizitsiya", click the Telegram button on the left.

Tags: inkvizitsiya PPTX 20 pages Free download Telegram