qadimgi xitoyda fan

PPTX 19 pages 3.5 MB Free download

19 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 3.5 MB

File type PPTX

Pages 19

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 19

qadimgi xitoyda fan “qadimgi xitoyda fan” mavzuida ilmiy referat tayyorlash. reja: 1. qadimgi xitoy fanining vujudga kelishi 2. qadimgi xitoy fanining shan-in bosqichi 3. qadimgi xitoy fanining chjou, sin va xan bosqichlari xitoy hududi xitoy markaziy va sharqiy osiyodagi eng qadimgi mamlakatlardan biridir. xitoy g’arbida pomir, tangritog’, shimolda mo’g’uliston, janubda himolay va sharqda tinch okeani bilan chegaradosh. markaziy xitoy tog’laridan boshlanadigan xuanxe va yanszi daryolari sharqiy xitoy pasttekisligi orqali oqib o’tgan va tinch okeani havzasiga quyilgan. qadimgi xitoy sivilizatsiyasi tarixi m.a. xuanxe vodiysida protoshaharlar paydo bo’lgan iii-ii ming yilliklarga borib taqaladi. uning yakuni esa xan imperiyasining qulashi bilan belgilanadi. xitoyning tabiiy sharoiti ma’lum ma’noda qadimgi xitoy sivilizatsiyasining o’ziga xos xususiyatlarini belgilab berdi. m.a. i ming yillikning ikkinchi yarmiga qadar xitoyning boshqa sivilizatsiyalardan uzilgan holda rivojlanganligi ham bu o’rinda muhim rol o’ynadi. ularning orasida xenandagi anyan shahri rayonida topilgan ―buyuk shahar shan‖ ajralib turgan. shan (in) shahar davlati anchagina yirik birlashmaning …

2 / 19

da chjouliklar katta, ammo mustahkam bo’lmagan davlat birlashmasi tuzganlar. u an’anaviy ravishda g’arbiy chjou deb ataladi. uning tepasida chjou podsho urug’idan bo’lgan va shanliklardan ―van unvonini qabul qilgan merosiy hukmdorlar turgan. bu davrda podsholikning kelib chiqishi ilohiylashtirilgan. van osmon o’g’li (tyan-tszi) va uning yerdagi de sehrli kuchiga ega ―yagona‖ timsoli deb e’lon qilingan. van hokimiyatni osmondan olgan va u tyansya – osmon ostining hukmdori deb hisoblangan. g’arbiy chjou davlati despotik shaklga ega bo’lmagan, vanlar hokimiyati uning huzuridagi amaldorlar kengashi bilan cheklangan. m.a. ix asrdan g’arbiy chjouda davlati ichki siyosiy inqirozlar davri boshlandi. chjou zodagonlari – chjuxou separatizmining o’sishi bilan vanlarning harbiy qudrati susaygan. m.a. viii asr boshlarida shimoli-g’arbdan kirib kelgan ko’chmanchilar hujumining kuchayishi sharoitida g’arbiy chjou tashqi xavfga qarshi tura olmagan. chjouliklarning vey daryosi havzasidagi yerlari tsyuanjunlar tomonidan bosib olingach, m.a. 770 yilda chjou poytaxti sharqqa (hozirgi loyan hududi) ko’chirilgan. endi manbalarda sharqiy chjou deb atala boshlagan davlatning hududi keskin …

3 / 19

ning paydo bo’lishi bu transformatsiya natijasidir deb tushuntiradi. tabiat kuchlari va ulardan odamlarni qutqargan qahramonlar to’g’risida afsonalar ko’pchilikni tashkil qiladi. toshqin va qurg’oqchilik hodisalari afsonalarda ko’p tilga olinadi. ii-iii asrlarda xitoyga budda dini kirib keldi. afsonalarga ko’ra, birinchi budda sutralari (matn yoki qoida) xitoyga oq otda olib kelingan: bunga xotira sifatida loyan shahri yonida budda «oq ot ibodatxonasi» qurilgan va hozirgacha saqlanib qolgan. xitoyda suratlarni tarjima qilish va budda dinini tarqalishi iv-vi asrlarga tegishlidir. qadimgi xitoy yozuvi qadimgi xitoy ko’hna misr va mesopotamiya singari o’z yozuvi va adabiyotiga ega bo’lgan. qadimgi xitoyliklar hozirgi kunimizdan 3,5-4 ming yil ilgari o’zlarining yozuvlarini yaratganlar. ularning yozuvi ham misrliklarniki singari rasm-belgilardan-iyerogliflardan iborat bo’lgan.bir kichik shoxcha belgisi ,,daraxt’’, ikkitasi ,,o’rmon’’, uchtasi esa ,,chakalakzor’’ ka’bi ma’nolarni bildirgan. qadimgi xitoy yozuvi xitoyda dastlabki yozuv mil.avv.2-mingyillikda kashf etilgan. bu shan-in davlati davriga to’g’ri keladi. o’shanda yozuvlar soni 2000 ga yaqin bo’lgan. xan davrida esa iyeroglifning soni 18000 ga …

4 / 19

kar, fil va maxluqlarning tasvirlari bilan bezaganlar. xitoyda me’morchilik me'morchilik qadimgi xitoy sanatining bir turidir. uning kelib chiqishi xitoy tarixining uzoq òtmishiga borib taqaladi. me’morlar ajoyib saroylar, ibodatxonalar, ma’muriy binolar va harbiy istehkomlar qurganlar. xitoyning qadimgi xao sanyan, dalyan, tn, shouchun, chanan kabi yirik shaharlarida kòpdan kòp saroylar, ibodatxonalar bòlganki, uni xitoylik ustalar ishlaganlar qadimgi xitoy adabiyoti eng qadimgi xitoy she’riyati namunalari m.a. xi-vi asrlarda jez ko’zalardagi yozuvlarda yetib kelgan. ―qo’shiqlar kitobi‖ qadimgi xitoy adabiyotining haqiqiy xazinasidir. bu yodgorlik 4 bo’limga bo’lingan («podsholik ahloqi», «kichik odalar», «buyuk odalar», «madhiyalar») 305 poetik asarlar majmuasidan iborat. musiqa, poeziya va raqs kabi san’at janrlari xitoyda yuqori darajada shakllangan xitoyda ilmiy bilimlar rivoji qadimgi xitoyda ilmiy bilimlar, ayniqsa, matematika rivojlangan. m.a. ii asrda to’qqiz kitobdan iborat «matematika» traktati tuzildi. matematika bilan yonma-yon astronomiya fani ham rivojlandi. m.a. 104-yilda bir yil 365,25 kunga tengligi hisoblab chiqildi va kalendar ishlab chiqildi. qadimgi xitoyda tibbiyot sohasida katta …

5 / 19

ep raema oe pierre bey fr seale de mr os oe as) ss hw ad wo cb sew ok he ae se aa ee ee ae

Want to read more?

Download all 19 pages for free via Telegram.

Download full file

About "qadimgi xitoyda fan"

qadimgi xitoyda fan “qadimgi xitoyda fan” mavzuida ilmiy referat tayyorlash. reja: 1. qadimgi xitoy fanining vujudga kelishi 2. qadimgi xitoy fanining shan-in bosqichi 3. qadimgi xitoy fanining chjou, sin va xan bosqichlari xitoy hududi xitoy markaziy va sharqiy osiyodagi eng qadimgi mamlakatlardan biridir. xitoy g’arbida pomir, tangritog’, shimolda mo’g’uliston, janubda himolay va sharqda tinch okeani bilan chegaradosh. markaziy xitoy tog’laridan boshlanadigan xuanxe va yanszi daryolari sharqiy xitoy pasttekisligi orqali oqib o’tgan va tinch okeani havzasiga quyilgan. qadimgi xitoy sivilizatsiyasi tarixi m.a. xuanxe vodiysida protoshaharlar paydo bo’lgan iii-ii ming yilliklarga borib taqaladi. uning yakuni esa xan imperiyasining qulashi bilan belgilanadi. xitoyning tabiiy sharoiti ma’lum ...

This file contains 19 pages in PPTX format (3.5 MB). To download "qadimgi xitoyda fan", click the Telegram button on the left.

Tags: qadimgi xitoyda fan PPTX 19 pages Free download Telegram