sivilizatsiyatushunchasi

PPTX 17 pages 111.2 KB Free download

17 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 111.2 KB

File type PPTX

Pages 17

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 17

kirish. fan pryedmyeti, maqsad vazifasi reja: 1. sivilizatsiya tushunchasi va uning ilmiy-nazariy talqini masalasi. 2. tarix fani va uning rivoji masalasi. 3. ijtimoiy-iqtisodiy formatsiyalar va tarixga sivilizatsiyaviy yondoshuv masalasi. 4. inson jamiyati tarixining boshlanishi. qadimgi sivilizatsiyalar tarixini davrlashtirish masalasi. jahon va mahalliy xaraktyerdagi sivilizatsiyalar. sivilizatsiya tushunchasi . uning ta`rifi va o`ziga xos sifati reja: 1. sivilizatsiya tushunchasi va uning ilmiy-nazariy talqini masalasi. 2. tarix fani va uning rivoji masalasi. 3. ijtimoiy-iqtisodiy formatsiyalar va tarixga sivilizatsiyaviy yondoshuv masalasi. 4. inson jamiyati tarixining boshlanishi. qadimgi sivilizatsiyalar tarixini davrlashtirish masalasi. jahon va mahalliy xaraktyerdagi sivilizatsiyalar. 1. sivilizatsiya termini lotincha civilis so`zidan olingan bo`lib, fuqaroviy, ijtimoiy degan ma`nolarni bildiradi. sivilizatsiya insoniyat jamiyati tarixiy taraqqiyoti jarayonida yaratilgan moddiy va ma`naviy boyliklarni yanadi ko`paytirish va takomillashtirib borish usullarining majmui bo`lib hisoblanadi. «sivilizatsiya» tushunchasi dastlab fransuz ma`rifatchilari tomonidan adolat va erkinlik hukm suradigan fuqoralik jamiyati ma`nosida ishlatilgan. keyinroq esa amerikalik antropolog l.morgan bu tushunchani insoniyatning varvarlik va …

2 / 17

an. xx asr boshlariga kelib, nemis faylasufi o.shpengler “yevropa quyoshining so’nishi” asarida madaniyat va sivilizatsiya tushunchalarini bir-biriga qarama-qarshi qo’ydi. uning fikricha, sivilizatsiya madaniyatning eng yuqori bosqichi bo’lib, undan keyin esa madaniyat asta-sekin inqirozga yuz o’giradi. nemis faylasufi sivilizatsiya deganda texnik- mexanik jarayonlar majmuini nazarda tutgan. madaniyatning paydo bo’lishi insoniyatning yovvoyilikdan keyingi davri bilan bog’liq bo’lsa, sivilizatsiya - tarixiy jarayon, ijtimoiy hodisadir. sivilizatsiyaning yana bir ma’nosi - madaniyatning zamon va makonda chegaralangan tarixiy tipi (misr sivilizatsiyasi, mesopotamiya sivilizatsiyasi va b.). sivilizatsiya madaniyat so’zining sinonimi sifatida, ko’pincha moddiy madaniyat ma’nosida ham qo’llaniladi. shveytsariyalik tarixchi j.starobinskiyning fikricha, sivilizatsiya tushunchasini ilk bor fransuz iqtisodchisi viktor riketi mirabo (1715- 1789 yy) o’zining “qonunlar do’sti” asarida qo’llagan. s.nilson : yovvoyilik, nomadizm (yunon. nomados – ko’chib yuruvchi, ko’chmanchili, dehqonchilik va sivilizatsiya. ma’rifatparvarlik davridagi ensiklopediyalarda sivilizatsiya tushunchasi taraqqiyot konsepsiyasi bilan uyg’unlashib ketadi. xalqlar sivilizatsion taraqqiyotining rang-barangligini tarixiy jarayonda yagonalik va rang-baranglikning o’zaro nisbati jambatissta viko (1668-1744) o’zining “millatlar …

3 / 17

gan. 8 1877 yilda amerikalik tarixchi va etnograf l.morgan (1818-1881 yy) o’zining “qadimgi jamiyat” kitobida sivilizatsiya atamasini yagona madaniy-tarixiy jarayonning ma’lum darajasini belgilash uchun qo’llashni taklif etdi. morgan sistemasi: ibtidoiy jamiyat taraqqiyoti yovvoyilik, varvarlik va sivilizatsiya bosqichlari. n.ya.danilyevskiy (1822-1885) -diniy, madaniy, siyosiy, ijtimoiy-iqtisodiy asoslar arnold toynbi (1889-1975) “tarixni anglash” asari din har qanday sivilizatsiyaning o’zagi va tayanchidir. 21, keyinchalik 37 ta sivilizatsini sanab o’tadi. mark blok (1886-1944) va lyusyen fevr (1878-1956) -taraqqiyotning asosini mentalitet tashkil qiladi. uolt rostou -taraqqiyotida texnik-iqtisodiy ko’rsatgichlar hal qiluvchi rol o’ynaydi. sivilizatsiyali hayot insonni madaniyatli qiladi va uning har tomonlama kamol topishi uchun shart-sharoit yaratadi. sivilizatsiya kategoriyasining serqirraligi va ko’p serma’noligi tufayli unga aniq ta’rif berish mushkul. “sivilizatsiya” ning yuzdan ortiq ta’riflari mavjud bo’lib, har bir o’ziga xos ta’rifida ijtimoiy hayotning ma’lum tomonlari, jihatlariga alohida urg’u beriladiki, bu umuman sivilizatsiyaning ijtimoiy hodisa sifatidagi mohiyatini to’laroq anglab etishga xizmat qiladi. ijtimoiy ong fan, madaniyat, maorif, axloqiy qarashlar, …

4 / 17

rni bildiradi. bu uch belgi taraqqiyot uchun turtki bo`lgan aloqalar tizimi vositasida ma`lum jamiyatda sodir bo`lgan ijtimoiy hamda siyosiy jarayonlar bilan birlashib tarixiy sivilizatsiyalar madaniyatining cho`qqisini tashkil etadi. shuningdyek bu belgilar, sivilizatsiyani avvalambor, madaniy majmua sifatida belgilaydi. shaharlar haqidagi mavjud ma`lumotlar tahlili shuni ko`satadi-ki, u yoki bu shahar mavjudligi davomiyligining muhim sharoitlari yoki maqomi ularda turli davrlarga oid qalinligi 20 myetrgacha boradigan boy madaniy qatlamlarning mavjudligi, shahar tizimining bir rivojlanish bosqichidan ikkinchisiga o`tishdagi ma`lum tuzilishi: dastlabki manzilgoh yoki manzilgohlar guruhi -shaharmonand- ilk shahar antik davr rivojlangan shahari ( bu davr shaharlari- ark- qal`a, shaharning o`zi, shahar atrofidan iborat bo`lgan) kabilar bilan izohlanadi. kyeyinroq o`rta asrlar shaharlari tuzilishi jihatidan murakkabroq bo`lib-ko`handiz - ark, shaharning o`zi (madina yoki shahriston) ayrim hollarda, shahri birun (ichki shahar), shahri darun (tashqi shahar), shuningdyek, savdo- hunarmandchilik shahar oldi-raboddan iborat edi. tarix o`zining ildizlari bilan uzoq moziyga borib taqaladi. inson ongli ravishda xatti harakat qila boshlagach, o`z …

5 / 17

$ardan ekanligini ta`kidlaydi. qaysi millat ravnaqi taraqqiyotni istasa, tarixini bilishi lozim bo`ladi. tarix bir ko`zguga o`xshaydiki , har bir qavm o`zining ahvoli va ijtimoiy hayoti qoidalarini undan ko`rib, yaxshini yomondan farq qiladigan bo`ladi. ingliz ma`rifatparvar tarixchisi o.bolingbrokning ta`kidlashicha insoy har qanday tarixning pryedmyeti hisoblanadi. har bir voqyea, tarixiy jarayon insonning hatti harakati, uning biron maqsadga intilishi bilan izohlanadi. tarixni davrlashtirishda inson jamiyati tarixining boshlanishi masalasi muxim o`rin tutadi. v.yakovyets uzining «stanovlyeniye postindustrial`noy tsivilizatsii (1992); «u istokov novoy tsivilizatsii (1992); «ritm smyeni tsivilizatsiy i istorichyeskiye sud`ba rossii» (1994); «istoriya tsivilizatsii (1995); «istoriya mirovaya tsivilizatsii (1999) kabi kator asarlarida sivilizatsiya tyermining ilmiy taxlilini kyeltirgan. uning fikricha sivilizatsiya tyermini ikki ma`noda uz, mazmunini va yechimini topadi; jaxon sivilizatsiyasi va maxalliy xaraktyerga ega bulgan sivilizatsiyalar. /docprops/thumbnail.jpeg aejehsjezne epvaloyevex fnjouew en uousy tssjeseu usuuseuagp 'unae,jjeksjeznns \guped ‘usuaysoe buuowernefwel uosul veriesew anvsopuok anehsje=ins stim} exisjeksjeuuo) kpossb-kownll-e sss pspeee vsejesewiubey aezeu eee es fou jseyzenpesbeu ‘pefwpatid ues …$

Want to read more?

Download all 17 pages for free via Telegram.

Download full file

About "sivilizatsiyatushunchasi"

kirish. fan pryedmyeti, maqsad vazifasi reja: 1. sivilizatsiya tushunchasi va uning ilmiy-nazariy talqini masalasi. 2. tarix fani va uning rivoji masalasi. 3. ijtimoiy-iqtisodiy formatsiyalar va tarixga sivilizatsiyaviy yondoshuv masalasi. 4. inson jamiyati tarixining boshlanishi. qadimgi sivilizatsiyalar tarixini davrlashtirish masalasi. jahon va mahalliy xaraktyerdagi sivilizatsiyalar. sivilizatsiya tushunchasi . uning ta`rifi va o`ziga xos sifati reja: 1. sivilizatsiya tushunchasi va uning ilmiy-nazariy talqini masalasi. 2. tarix fani va uning rivoji masalasi. 3. ijtimoiy-iqtisodiy formatsiyalar va tarixga sivilizatsiyaviy yondoshuv masalasi. 4. inson jamiyati tarixining boshlanishi. qadimgi sivilizatsiyalar tarixini davrlashtirish masalasi. jahon va mahalliy xaraktyerdagi sivilizatsiya...

This file contains 17 pages in PPTX format (111.2 KB). To download "sivilizatsiyatushunchasi", click the Telegram button on the left.

Tags: sivilizatsiyatushunchasi PPTX 17 pages Free download Telegram

sivilizatsiyatushunchasi

Page preview (5 pages)

Want to read more?

About "sivilizatsiyatushunchasi"

Similar files