xonliklardagiharbiyunvonlar va mansablar

PPTX 13 sahifa 882,1 KB Bepul yuklash

13 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 882,1 KB

Fayl turi PPTX

Sahifalar 13

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 13

o’rta osiyo xonliklarida harbiy unvon va mansablar o’rta osiyo xonliklarida harbiy unvon va mansablar reja: xonliklarda qo’shining tarkibiy tuzilishi va uning o’ziga xosligi. xonliklardagi harbiy unvonlar xonliklardagi mansablar hamda ular egalarining vazifalari. mang’itlar sulolasi hokimiyat tepasiga kelgan dastlabki yillarda amirlik o’zining muntazam qo’shiniga ega emas edi. amirlikda mavjud bo’lgan oz sonli harbiylarning asosiy vazifasi amir va uning a’yonlarni qo’riqlash hamda shahar osoyishtaligini ta’minlash ishlari bilan xarakterlanar edi. urush vaqtlarida amir buyrug’i bilan xalq lashkarlari to’planib harbiy harakatlariga jalb etilgan. buxoro amirligida qo’shin tuzishiga kelsak, temuriylarning saltanati parchalangandan to xix asrning birinchi choragiga qadar bu masalada deyarli katta o’zgarishlar kuzatilmaydi. amir shohmurod hukumronligi davrida qo’shin ikki qanotdan iborat bo’lgan. so’l qanotda mang’it, kenegas, keroit, do’rman, qo’ng’irot, qiyot, qirg’iz, xitoy, qipchoq, o’taji, turkman, arlot, qalmoq, uyg’ur, mo’g’ul, qori, hofiz, o’g’lonlardan tuzilgan dastalar tashkil etgan. chap qanotda qatag’on, saroy, yabu-yabg’u, bahrin, jaloir, qang’li, yuz, ming, paymon, qarluq, berkut, qo’rchi, arg’un, og’lon, qalliq, fulodchi, …

2 / 13

bundan tashqari, qo’ng’irotliklar tug’ini qutlimurodbiy sarkardaligidagi 600 qo’ng’irotliq navkarlar, qoraqalpoqlar tug’ini to’ra va solih otaliq sarkardalar boshliq 2 ming navkar, yovmutlar tug’ini ahmatulloh yasovulboshi sarkardaligida, 2 ming otliq yimralilar tug’ini xudoyor sarkardaligida 2 ming otliq, chavdirlar tug’ini muhammad murodbiy sarkardaligida ming otliq, sakirlar tug’ini erniyoz mahram sarkardaligida, 6 ming otliq, tuyachi tug’ini ollosh biy o’g’li olloyorbek sarkardaligida 650 ming nafar, mang’it tug’ini bekmanbiy sarkardaligida 300 otliq, qipchoqlar tug’ini xo’ja niyozbiy sarkardaligida 300 otliq va hokazo shunga o’xshash – 25 guruh tug’i ko’tarib borilgan. demak, xix asrning boshlariga qadar xonliklarda qo’shin tuzishda urug’ – qabilachilik an’analari etakchilik qilib kelgan. mang’itlar sulolasi hukumronligida amir haydar hukumronligi davriga (1800 – 1826) kelib dastlabki tub o’zgarishlar ro’y berib, ya’ni ma’lum ma’noda muntazam armiya tashkil etildi, deyishga asos bor. biroq, ba’zi tarixchilar bu fikrga to’la qo’shilmaydilar. tadqiqotchi b. ismoilova buxoro amirligida armiya va harbiy ishlarni tashkillashtirishni ikki bosqichga bo’ldi va i bosqichni xix asr boshlaridan …

3 / 13

agi harbiy garnizon eng kuchli edi. u tashkil etgan qo’shinda zobit va harbiy boshliqlar sarkarda maqomiga ega bo’lib, davlat hazinasidan maosh olar edilar. oylik maoshlar qisman pul, qolgan qismi esa natural tarzda to’lanar edi. panjsad boshi o’zining belgisiga – bayrog’iga ega edi. mingboshining yonida doimo bundan kattaroq bayroq bo’lar edi va bu “tug’” deb yuritilgan. bunday bayroqqa ming kishilik guruh haqli bo’lib, uning boshlig’i hurmatli sanalar, ark darvozasidan otda o’tishga haqli, boshqa zobitlar esa piyoda kirar edilar. amirlik artilleriyasi eronda ishlab chiqarilgan bir necha to’plardan tashkil etilgan bo’lib, ularning uch-to’rttasi lafet (temir suyanchiq) ga ega edi. qo’shin asosan mahalliy aholi vakillaridan iborat bo’lib hech qanday harbiy tartiblarga rioya etmas edi. qo’shinning katta qismi qarshidan sharqda shahrisabz kenegaslaridan himoyalanish maqsadida saqlanardi. qarshi shahri devor bilan o’ralgan bo’lib, ichkarida qo’rg’on mavjud edi. viloyatda esa o’nlab qo’rg’onlar bo’lgan. mavjud gurdshob, karki, sherobod va boshqa bir qancha qo’rg’onlar loytuproq devorlar bilan o’ralgan, ichkarida – …

4 / 13

bir maktubida muhammad hakimbiyga “yaxshi qobiliyatli shogirdpeshalarni navkarlikka o’tkazing, lekin ularning soni 500 tadan oshmasin, qobiliyatsiz shogirdpeshalarni uyiga haydab yuboring” deb yozadi. shogirdpeshalar asosan garnizon va qo’rg’on ichidagi yumushlarni bajarishar edi. qoracheriklar esa haddan tashqari urushga ko’p jalb etilgan, ba’zan shu tufayli ular o’rtasida noroziliklar kelib chiqqan. qo’qon xonligida ham harbiy harakatlar vaqtida qo’shinga jalb etiluvchi yordamchi bo’linmalar – “qoraqozon” va “qoracherik” tartibiga keltirilib, yangi nomuntazam yordamchi bo’linma “qilquyruq”qa asos solindi. qo’shinda “shogirdpeshalar” bo’linmasi mavjud bo’lib, unga boshqa bo’linmalarning yosh, iqtidorli, o’ziga to’q vakillari saralanib olinib ularga turli jang uslublari, harbiylarning boshqarish san’ati o’rgatilgan. buxoro amirligi qo’shinidagi dastalarda askarlar soni bir xilda bo’lmagan. har qaysi urug’ va hudud mavjud imkoniyatlardan kelib chiqib yoki amirlikdagi nufuziga qarab qo’shin soni belgilangan. bundan tashqari qo’shin tarkibida turli davlatlar fuqarolari hisoblangan harbiy asirlar, qullar va boshqa toifa vakillari ham mavjud edi. amir nasrullo (1827-1860) davrida qo’shin tuzilishi quyidagicha qo’rinish olgan edi: image1.png image2.jpg image3.jpg …

5 / 13

kos ya- siconya gomm t___j kyzsor ‘mur gonna hand 10s oun haxn6xoxa llurosy apuam kymbern oxy myéra vaal pane kytmoa myaappuc tyroeru /docprops/thumbnail.jpeg o'tte osiyo xontkiarida harbiy ‘unvon vo mansablar roja: rors ging taki ao ung bae ni ontrdop hai avenar acai momca om easing

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 13 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"xonliklardagiharbiyunvonlar va mansablar" haqida

o’rta osiyo xonliklarida harbiy unvon va mansablar o’rta osiyo xonliklarida harbiy unvon va mansablar reja: xonliklarda qo’shining tarkibiy tuzilishi va uning o’ziga xosligi. xonliklardagi harbiy unvonlar xonliklardagi mansablar hamda ular egalarining vazifalari. mang’itlar sulolasi hokimiyat tepasiga kelgan dastlabki yillarda amirlik o’zining muntazam qo’shiniga ega emas edi. amirlikda mavjud bo’lgan oz sonli harbiylarning asosiy vazifasi amir va uning a’yonlarni qo’riqlash hamda shahar osoyishtaligini ta’minlash ishlari bilan xarakterlanar edi. urush vaqtlarida amir buyrug’i bilan xalq lashkarlari to’planib harbiy harakatlariga jalb etilgan. buxoro amirligida qo’shin tuzishiga kelsak, temuriylarning saltanati parchalangandan to xix asrning birinchi choragiga qadar bu masalada deyarli kat...

Bu fayl PPTX formatida 13 sahifadan iborat (882,1 KB). "xonliklardagiharbiyunvonlar va mansablar"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: xonliklardagiharbiyunvonlar va … PPTX 13 sahifa Bepul yuklash Telegram