tabiatbilantanishtirish metodika

PPTX 13 pages 1.2 MB Free download

13 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.2 MB

File type PPTX

Pages 13

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 13

prezentatsiya powerpoint osiyo texnologiyalari universiteti 22-16-guruh talabasi murodova adibaning tabiat bilan tanishtirish metodikasi fanidan yozgan taqdimoti dasturda tabiat bilan tanishtirish bo`limlarining guruhdan guruhga murakkablashuv jarayonini o`rganish taxlil qilish reja tabiat bilan tanishtirish metodi haqida tushuncha va uning tavsifi. tabiat bilan tanishtirishda qo‘llanadigan metodlar: ko‘rgazmalilik. amaliy uslub va uning turlari: o‘yin, tabiatda mehnat. tabiat bilan tanishtirishda og‘zaki usul: suhbat, xikoya qilish. tabiat bilan tanishtirish metodi haqida tushuncha va uning tavsifi. pedagogikada metod — pedagog va ta’lim oluvchining (bolaning) ma’lum ta’lim-tarbiyaviy natijasi: bilimlarni egallash, malaka va ko‘nikmalarni hosil qilish, qobiliyatlarni o‘stirisha axloqiy sifatlar, xulq odatlarni shakllantirishga erishish uchun yo‘llangan hamkorlikdagi faoliyatining usulidir. bolalar bog‘chasida bolalarni tabiat bilan tanishtirish jarayonida turli melodlardan foydalaniladi. tabiat bilan tanishtirish metodlari uchta asosiy guruhga bo‘linadi: ko‘rgazmali uslub — kuzatish, rasmlarni ko‘rish, diafilm, kinofilm, ekskursiyalar; amaliy uslub — o‘yin metodi, mehnat, oddiy tajribalar; og‘zaki uslub — tarbiyachining hikoyasi, badiiy asarlarni o‘qish, suhbat. metodlarni tanlashda tarbiyachi bolalarning yosh xususiyatlari, …

2 / 13

agi mavsumiy o‘zgarishlar haqida, xayvonlar, ularning tashqi ko‘rinishi, ehtiyojlari, harakat qilishlari, hayot tarzlari va ularning mavsumiy o‘zgarishlari haqida tasavvurga ega bo‘ladilar. tabiat bilan tanishtirishning ko‘rgazmali uslubi. kuzatish uslubi. turli yosh guruhlarda bolalarni tabiat bilan tanishtirishda tarbiyachi ko‘rgazmali metod - kuzatishdan keng foydalanadi. kuzatish - tabiat jismlari va hodisalarning tabiiy sharoitlarda maqsadga yo‘nalgan va bevosita hodisalarni borishga aralashmagan holda sezgilar bilan qabul qilib olishdir. kuzatish murakkab bilish faoliyati bo‘lib, bunda idrok, tafakkur va nutq ishtirok etib, barqaror diqqat talab etiladi. bolalanii tabiat bilan tanishtirishda doimiy kuzatishlar olib borish ularning mantiqiy fikr yuritishi va nutqini o‘stirishda g‘oyat katta ahamiyatga egadir. bu haqda k.d.ushinskiy shunday deydi: «haqiqiy insoniy, aqliy nutq, to‘g‘ri mantiqiy fikr yuritishdan iboratdir, to‘g‘ri mantiqiy fikr yuritish esa, biz ko‘rsatgandek, boshqa biror narsadan emas, haqiqiy va aniq kuzatishlardan kelib chiqadi». bolalarni tabiatdagi narsa va hodisalar bilan ma’lum bir tartibda tanishtirib borilsa, ularda diqqat va kuzatuvchanlik, tabiatga qiziqish, undagi hodisalarni bilishga intilish …

3 / 13

liq ekanligini anglab oladilar. bolalar muhitning o‘zgarishi, qonuniy tarzda o‘simliklar holatini ham o‘zgartirishini bilib oladilar. bu munosabatlarni o‘zlashlirishlari ularning mehnatga bo‘lgan munosabatiga ham ta’sir etadi — mehnat ongli va maqsadga yo‘naltirilgan bo‘lib boradi. kuzatish, ya’ni narsa va hodisalarga diqqatni maqsadga muvofiq holda jalb qilishga o‘rgatish bilan biz ularda ixtiyoriy diqqatni ham o‘stiramiz. noto‘g‘ri tushunchalarni tuzatish, yangi tushunchalar hosil qilishga nisbatan ancha qiyinroqdir. shuning uchun bolalar maktabgacha ta’lim yoshidayoq, his qilish tajribalariga asoslangan holda, tabiat haqida to‘g‘ri tushunchalarga ega bo‘lishlari juda muhimdir. bolalarda tabiatga qiziqishni tarbiyalash zarur, chunki u sog‘lom bo‘lmagan faotiyatlarda ham vujudga kelishi mumkin. masalan, bolalar qo‘ng‘iz va kapalaklarni tutib olib, nima qilar ekan deb, ularning qanot va oyoqlarini uzib tashlaydilar. yoki xayvonlarni, qushlarni qiynab, natijasi nima bo‘lar ekan, deb qiziqadilar. ularga tabiatning o‘zaro bog‘liqligini, ya’ni uning “oltin zanjir” ekanligini tushuntirish zarur. bu orqali bolalarga ekologik talim-tarbiya berib boriladi. tabiat bilan yaqin munosabatda bo‘lish, kuzatuvchanlik bilan birgalikda bilishga ham …

4 / 13

tabiatdagi mavsumiy o‘zgarishlar haqidagi bilimlarning jamg‘arilishi uchun kuzatishning ancha murakkabroq turi — uzoq muddatli kuzatishlardan foydalaniladi. bunda bolalarning obyektning kuzatilayotgan holatini ilgarigisi bilan qiyoslashlariga to‘g‘ri keladi kuzatish narsalaring ayrim belgilariga qarab holatlarini aniqlash (masalan, gulning bargiga qarab uni sug‘orish, akvariumdagi suvning holatiga qarab suvni almashtirish, yoki qordagi izga qarab qaysi qushning izi ekanligi, mevalarning pishgan yoki xomligini rangiga qarab ajratish) maqsadida ham tashkil etiladi. kuzatishning bu turi bolalarda tabiat hodisalarini analiz qilish, ayrim ma’lumotlarni qiyoslash, soddaroq xulosalar chiqarish ko‘nikmalarini hosil bo‘lishiga yordam beradi. solishtirma va uzoq muddatli kuzatishlar mazmuniga ko‘ra murakkab bo‘lganligi sababli, maktabgacha ta’lim, o‘rta, katta hamda maktabga tayyorlov guruhlarida foydalaniladi. bu kuzatuvlar davomida bolalarda analiz qilish, qiyoslash, xulosalar chiqarish jarayoni takomillashadi. kuzatishlar mazmuniga va tarbiyachining o‘z oldiga qo‘ygan maqsadiga ko‘ra o‘simlik va xayvonlar, ob-havo hamda kattalarning tabiatdagi mehnati bilan ekskursiya, sayrlarda, shuningdek tabiat burchagidagi mashg‘ulotlarda tashkil etiladi. qisqa muddatli kuzatish jarayonida bolalar narsalarning shakli, rangi, katta-kichikligi, tuzilishi, fazoviy …

5 / 13

da, bo‘lishi kerak, ya’ni o‘simlik so‘limagan, navlari o‘ralmagan, xayvon qo‘lga o‘rgatilgan, sog‘lom, bolalardan cho‘chimaydigan bo‘lishi zarur. kuzatish tabiat burchagida bo‘lsa, obyekt yaxshi yoritilgan bo‘lishi, unga yaqinlashish qulay bo‘lishi uchun yorug‘lik yon tomondan tushib turishi lozim. bolalar hayvonlarning harakatini kuzata turib, ovqat berishlari, silashlari, ular bilan o‘ynashlari mumkin. bunda xayvonlar o‘zlarini erkin tutishlari, bemalol harakat qilishlari zarur. buning uchun bolalar tabiat burchagida qulay joylashib o‘tirishlari maqsadga muvofiqdir. ba’zan kuzatishlarda topishmoqlardan foydalanish yaxshi samara beradi. bolalar topishmoqlarning javobini predmetni kuzatish jarayonida topadilar. o‘rta guruh bolalari kuzatish uchun zarur bo‘lgan muhitni o‘zlari yarata oladilar (masalan, ozuqa tayyorlash, jonivor uchun joy tayyorlash kabi). bu esa bolalarning kuzatishga bo‘lgan qiziqishlarini oshiradi. xuddi kichik guruhdagidek kuzatish jarayonida xilma-xil tadqiqot (tekshirish) harakatlari, o‘yin usullari, mehnat topshiriqlaridan foydalaniladi. bu harakatlardan ba’zilari izlanish xarakterida bo‘lishi mumkin. masalan, jonivorning nima yeyishini bilish uchun unga turli ozuqa berib ko‘riladi. image4.png image5.jpg image6.jpg image7.jpg image8.jpg image3.png /docprops/thumbnail.jpeg ‘pipe an fia gun irs

Want to read more?

Download all 13 pages for free via Telegram.

Download full file

About "tabiatbilantanishtirish metodika"

prezentatsiya powerpoint osiyo texnologiyalari universiteti 22-16-guruh talabasi murodova adibaning tabiat bilan tanishtirish metodikasi fanidan yozgan taqdimoti dasturda tabiat bilan tanishtirish bo`limlarining guruhdan guruhga murakkablashuv jarayonini o`rganish taxlil qilish reja tabiat bilan tanishtirish metodi haqida tushuncha va uning tavsifi. tabiat bilan tanishtirishda qo‘llanadigan metodlar: ko‘rgazmalilik. amaliy uslub va uning turlari: o‘yin, tabiatda mehnat. tabiat bilan tanishtirishda og‘zaki usul: suhbat, xikoya qilish. tabiat bilan tanishtirish metodi haqida tushuncha va uning tavsifi. pedagogikada metod — pedagog va ta’lim oluvchining (bolaning) ma’lum ta’lim-tarbiyaviy natijasi: bilimlarni egallash, malaka va ko‘nikmalarni hosil qilish, qobiliyatlarni o‘stirisha axloqiy si...

This file contains 13 pages in PPTX format (1.2 MB). To download "tabiatbilantanishtirish metodika", click the Telegram button on the left.

Tags: tabiatbilantanishtirish metodika PPTX 13 pages Free download Telegram