arxitektura yodgorliklari konstruksiyalari dagi zilzila bardoshlik nita’minlash

PPTX 15 pages 890.9 KB Free download

15 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 890.9 KB

File type PPTX

Pages 15

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 15

prezentatsiya powerpoint mavzu: arxitektura yodgorliklari konstruksiyalaridagi zilzilabardoshlilikni ta’minlash seysmoaktiv hududlarda bino va inshootlarni loyihalash va qurish muammosi bizning zamonamizda katta rivojlanmoqda. ushbu turdagi maxsus yuklarga duchor bo'lgan binolar va inshootlarning mustahkamligi, barqarorligi, mustahkamligi va xavfsizligini ta'minlash masalasi alohida o'rin tutadi. atigi 3-5 magnitudali kichik zilzila ham bir necha daqiqada bino yoki inshootga tuzatib bo‘lmas shikast yetkazishi, ularning qor ko‘chkisidek qulashi va odamlarning o‘limiga olib kelishi mumkin. shu sababli, dizaynerlar va quruvchilar binoning nafaqat ma'lum bir tabiiy ofat paytida qulab tushmasligini, balki omon qolishi va hatto katta zarbalar bilan ham maksimal qiymatidan oshmaydigan zararni qanday ta'minlash kerakligi haqidagi savolga duch kelishadi. bino yoki inshootning seysmik ta’sirlarga bardosh berish qobiliyati seysmik qarshilik deyiladi. seysmik hududlarda qurilgan binolarning zarur seysmik chidamliligiga erishish uchun konstruksiyalarga nafaqat oddiy yuklar, balki zilzila paytida yuzaga keladigan gorizontal pulsatsiyalanuvchi yuklar ham ta'sir qilishini hisobga olish kerak. ushbu yuklar tsiklik xarakterga ega va turli yo'nalishlarda harakat qilishi mumkin. hisob-kitoblarni …

2 / 15

gan arxitektura yodgorliklarining aksariyati ix —xviii asrlarda bunyod etilgan boʻlib, asrlar davomida turli tabiiy ta’sirlar natijasida har xil darajada shikastlanganligi uchun oʻzining mustahkamligini yoʻqotmoqda. ma’lumki, turli sabablar oqibatida yemirilgan koʻxna obidalarni muvaffaqiyatli tarzda qayta tiklash va qurilmalarni mustahkamlash uchun dastavval bino poydevori va poydevor asoslarini sinchkovlik bilan oʻrganish zarur. chunki bu masalalarni asos va poydevorlarning mustahkamligini hamda uzoq, muddatga chidamligini ta’minlamay hal etib boʻlmaydi. obidalarning asoslari sifatida, aksariyat hollarda, oʻta choʻkuvchan, suvga chidamsiz, lessimon gruntlar xizmat qilsa, boshqa hollarda antropogen yoki tarkibida sezilarli miqdorda turli hil tuzlar boʻlgan gruntlar xizmat qilmoqda. ularning poydevorlari esa murakkab qorishmada yoki harsang toshlardan yoki pishiq gʻishtlardan terilgan. asrlar davomida ta’sir etib kelayotgan havo harorati va namlikning oʻzgarishidan sezilarli yoki sezilmaydigan darajada roʻy berib turadigan zilzilalardan ularning asos va poydevorlari ham mustasno emas. ayniqsa, oxirgi paytlarda jamiyatimizning rivojlanishi natijasida roʻy berayotgan texnogen jarayonlar (shaharlarning kengayishi, qurilish maydonlarining ortishi qatlamli yoʻllarning koʻplab qurilishi, binolarning ortib borishi …

3 / 15

k darajasini ham baholashni toqazo etmoqda. bino va inshootlarning, ayniqsa ularning yuk koʻtaruvchi qismlarining ishonchlilik darajasini baholashning asosiy mohiyati shundan iboratki, ularga ta’sir etuvchi har qanday omillarni (masalan, tashqi yuklarni, namlikni, xaroratni qurilish ash’yolarining asosiy xususiyatlarini) oʻzgaruchanligini, ya’ni ularning tasodifiy miqdorlar ekanligini hisobga olibgina qolmay, ushbu usulda obidalarning ahamiyati (ma’suliyat chegarasi) ham e’tibordan chetda qoldirilmaydi. poydevorni mustahkamlash. yer ostida qolib ketgan poydevorlarni ta’mirlash va uni mustahkamlash, uni asl holiga keltirish uchun bir tomonini nihoyatda avaylab yer sathigacha undan keyin shu topildiq asosida arxeologik usulda tagigacha avaylab ochiladi. eng oxirgi burchak gʻishtiga yetgach, oʻnqir-choʻnqir holatdati poydevorning ikki yon tomoni va gʻisht choklari nam tuproq yoki barcha yot narsalardan tozalanadi. bunday jarayonning qoidasiga binoan oʻz oʻrnida turgan birorta ham gʻashtni qoʻzgʻatmaslik kerak. shundan keyin bosimlikni bildiradigan maxsus asbob bilan tekshirish lozim. chunki bu poydevor kelajakda oʻz yelkasiga yuklatiladigan yukka bardosh berib, koʻtara oladimi, yoʻqmi? agar bardosh beraolgan taqdirda bunday poydevorni bir necha …

4 / 15

ra 40 sm gacha tashqariga chiqarib, yuqori markali sement bilan beton toʻshalgan. undan keyin qalin armaturadan 10x20 sm hajmida payvand qilib, uni 2-marta boʻyalgan. keyin beton ustidan qoʻyib, yuqoridagi boʻshlikni yana beton bilan toʻldirilgan, ya’ni "podvodka" shaklida temirbetondan qoʻshimcha poydevor ishlab chiqilgan. qoʻshimgcha poydevorning enini devor tekisligidan 40 sm chiqarib qoʻyilgan zinapoyaga har bir metrga ikkitadan 2 metrlik armatura tik tarzda payvand qilingan. ularning yonidan boʻyalgan armatura mixlardan har 25 sm ga devorga qoqib, 30-40 kv. sm temirbeton ustunlar tayyorlangan. ularning ustki qismiga bir yoʻla 30x40 sm da uzunasiga yana temirbeton qoʻyilgan. bu qurilmaviy ishlar devorga qoshin ishlashdan oldin bajarilib marmar toqlarni oʻtkazishda poydevor hisoblangan. shundan soʻng kovlangan tuproqlar qaytadan yana oʻrniga toʻldirilib, yuqoridagi shikastlangan devorlarni qaytadan qadimiy chorsu gʻisht bilan ishlab mustahkamlab chiqilgan. shikastlangan gumbaz yoki ravoqlarni mustahkamlash. ta’mirlash olamiga nazar tashlar ekanmiz, koʻpchilik shikastlangan gumbaz, ravoq va peshtoqlarning bir tomonga ogʻganligini yoki gumbaz va ravoqlarning ayrim qismlarining qoʻlab …

5 / 15

lidek bir boshdan ishlab chiqiladi, shuningdek shikastlangan ravoqarni yuqoridagi usulda mustahkamlash va ta’mirlap mumkin. mustahkamlash uchun asosiy, bosh konstruktiv unsurlar tanlanishi kerak. diskret tizimlarni mustahkamlashda loyiha tuzilishi zarur. mustahkamlash maqsadida kiritilayotgan konstruksiya unsur ichida berkitilgan, ya’ni yopih yoki ochiq holatda boʻlishi mumkin. mustaxkamlashning bir hator texnologik usullari mavjud: sementlash, silikatlash va boshqlar. ba’zan yopiq mustaqkamlash usulidan badiiy estetik talabga rioya qilib voz kechiladi. masalan qiyshayib turgan devor uchun ochiq mustahkamlash usuli qoʻl qyelmoqda, chunki aks xolda u koʻzga agʻanab ketayotganday koʻrinadi. zilzilaga qarshi choklar bino rejalari murakkab shakllarga ega bo'lgan hollarda yoki binolar yonma-yon turgan qismlarining past balandligi bir- biridan 5 m va undan ortiq farq qiladigan hollarda qoldiriladi. zilzilaga qarshi choklar binoning butun balandligi bo'yicha ikki qismga ajratadi. agar cho‘kish choklari zilzilaga qarshi choklarga to‘g‘ri kelib qolsa, bu chokjarbir-birining vazifasini bajarishi mumkin. devorlar yirik bloklardan quyma hamda yig'ma panellardan yoki hajmiy bloklardan tiklanishi mumkin. g'ishtli binolarning zilzilaga chidamliligini oshirish …

Want to read more?

Download all 15 pages for free via Telegram.

Download full file

About "arxitektura yodgorliklari konstruksiyalari dagi zilzila bardoshlik nita’minlash"

prezentatsiya powerpoint mavzu: arxitektura yodgorliklari konstruksiyalaridagi zilzilabardoshlilikni ta’minlash seysmoaktiv hududlarda bino va inshootlarni loyihalash va qurish muammosi bizning zamonamizda katta rivojlanmoqda. ushbu turdagi maxsus yuklarga duchor bo'lgan binolar va inshootlarning mustahkamligi, barqarorligi, mustahkamligi va xavfsizligini ta'minlash masalasi alohida o'rin tutadi. atigi 3-5 magnitudali kichik zilzila ham bir necha daqiqada bino yoki inshootga tuzatib bo‘lmas shikast yetkazishi, ularning qor ko‘chkisidek qulashi va odamlarning o‘limiga olib kelishi mumkin. shu sababli, dizaynerlar va quruvchilar binoning nafaqat ma'lum bir tabiiy ofat paytida qulab tushmasligini, balki omon qolishi va hatto katta zarbalar bilan ham maksimal qiymatidan oshmaydigan zararni qan...

This file contains 15 pages in PPTX format (890.9 KB). To download "arxitektura yodgorliklari konstruksiyalari dagi zilzila bardoshlik nita’minlash", click the Telegram button on the left.

Tags: arxitektura yodgorliklari konst… PPTX 15 pages Free download Telegram