abdulla avloniyning pedagogik qarashlari

DOC 11 pages 99.0 KB Free download

11 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 99.0 KB

File type DOC

Pages 11

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 11

abdulla avloniyning pedagogik faoliyati abdulla avloniyning pedagogik qarashlari r ye j a: 1. abdulla avloniyning pedagogik faoliyati 2. abdulla avloniy va boshlangich ta’lim 3. abdulla avloniyning tarbiya xakida fikrlari ("turkiy guliston yoxud axlok" asari misolida). 4. abdulla avloniy merosining axamiyati. tayanch tushunchalar. abdulla avloniy ma’rifatparvar olim, pedagog. uning ukituvchilik faoliyati, yaratgan maktabi, yozgan darsliklari. abdulla avloniy ijodiyotining turkiston maktab tarakkiyotidagi urni. abdulla avloniyning xayoti va ijodiyoti: ijodkor, adib,ukituvchi, san’atshunos olim 1878 yilning 12 iyulida toshkentdagi mergancha maxalasida tugildi. otalari miravlon aka xunarmandchilik bilan shugullanar edilar. abdulla avloniy dastlabki boshlangich ta’limni ukchidagi madrasada. sung shayoxontoxurdagi abdumalikboy madrasada taxsil oldi. avloniy tarjimai xolida shunday yozgan edi: "1891 yildan boshlab fakat kish kunlarida ukib boshka fasllarda mardikor ishladim". u bush vaktlarida navoiy, fuzuliy,sa’diy sheroziylarni asarlarini sevib ukib uzi xam she’r yozishga kirishgan edi. (prof. b.kosimovning izlanishlariga kura u davrda yozgan ilk she’rlari bizgacha yetib kelmagan). 1904 yildan boshlab uni uni ijodiy faoliyatida keskin …

2 / 11

ldan boshlab teatrchilik ishlari bilan shugullanadi. u birinchi "turkiston" nomli teatr truppasini tuzdi. 1914-1915 yillarda teatr truppasi turkistonni bir kator ulkalarida uz faoliyatlarini namoyish kildilar. abdulla avloniyning ijodiy faoliyatini yoshlar kalbida yetkazishda prof. a.boboxon, prof. b.kosimov, f.n.maxsumov, k.oripovlar ilmiy izlanishlari orkali yetkazdilar. b.kosimovning "izlay, izlay topganim", "toshkent tongi", "ma’rifat dargalari", a.boboxonov va m.maxsumovlarni "abdulla avloniy pedagogik faoliyati", "turkiy guliston yoxud axlok" asarini nashrga tayyorlashda xam xizmatlari kattadir. abdulla avloniy nomi adabiyolashtirdi. uni ijotiyotiga atab "muzey" ta’sis etildi. yoshlar va bulajak ukituvchilar kalbida doim barxayotdir. avloniy va boshlangich ta’lim mazmuni xakida. abdulla avloniy boshlangich ta’limning mazmunini millat istikboliga karab belgilaydi. unda insonni milliy zaruratga chorlaydigan xalk yaratgan suz san’atidagi durdonalar uz aksini topgan. unda inson kalbiga ziyo nurlarini beradigan ajdodlarimiz meroslari asosiy urinni egallaydi. shuningdek, unda buyuk siymolarning asarlari xamda uz kalamiga mansub asarlaridan xam foydalaniladi. shunisi kuvonarliki, biz urgangan boshlangich maktablar uchun yozilgan darsliklarda mazmun nozik bir nafosat pardasi bilan …

3 / 11

il uzbekitonimizning ma’naviy istiklolini yaratishda asosiy manba bulib xizmat kiladi. uning darsliklari: ya’ni "1-2-3-4-5 maullimlarida". turkiy guliston yoxud axlok - oxlok-odob turbiyasiga oid darsliklarida xam ma’naviy tarbiyaning bosh mezoni inson "gurur", "mexr"ni tarbiyalash masalalari tugri xal kilingan. abu nasr forobiy ijodiyotining bosh masalasi nufuzli inson tarbiyasi ekan, bunda insondagi kanoat uni uz murodiga yetishni ta’minlaydi. bunda inson ollox taolodan uni yaratganligi, ota-onasi uni dunyoga keltirganiga faxrlanishi kerak. bunday kilganda inson-kutarinki rux bilan yashashga, kanoatga urganadi. avloniy esa bu goyani rivojlantirib, xayotidan noliydigan noshud mexnatni uz e’tikodiga aylantirolmagan inson - tirik bulsa xam, ulikdir - deydi. xarakatchan, xayot oshigining fe’li keng, ezgulikni uzida kasb kilgan insongina xayotd mazmunli yashaydi, deydi, u. darxakikat, insonning ruxini kutarinkiligi gulshani, maskani, roxat gushasi bu uning vatanidir. vatan tuygusi abdulla avloniyning darsliklarining xar bir satrida uz aksini topgan. tugulib usdim bu vatanda vatanim misoli yuk jaxonda!... ... utar kunlar, utar zamon, ey vatanim bulma xijron men …

4 / 11

ogligiga katta e’tibor berilishi lozim deb xisoblaydi. "badanning salomat va kuvvatli bulmogi insonga eng kerakli narsadir. chunki, ukimok va urgatmok uchun insonga kuchlik, kasalsiz jasad lozimdur" deb yozgan edi, avloniy. mustakil uzbekistonda xozir yoshlarni "soglom avlod" uchun kelib tarbiyalashga katta axamiyat berilmokda. bunda jismoniy soglom bola yetishtirish ta’lim-tarbiya ishining asosini kuyilishi ta’kidlanmokda. abdulla avloniyning "badan tarbiyasining rux tarbiyasiga kumak beruvchi vositadir" - degan edi. abdulla avloniy tarbiyasiga aloxida e’tibor bergan edi. bolaning fikrlashga urgatish akliy tarbiyaning vazifasiga kiradi. "akl insonlarning piri omili, murshidi yagonasidir. rux ishlovchi akl boshlovchidir" - degan edi avloniy. abdulla avloniyning bolalarni aklini peshlovchi ularda xam fikrlash xam insoniy gurux fazilatlarni tarbiyalovchi goyasini ochib beruvchi fikrlaridan ayrim namunalar keltiramiz. bu mavzular avloniy uzining "birinchi muallim" darsligida "taksim", "ikki devona", "ochkuzlik", "akli bogbon" xikoyalari kiritilgan bulib, ular zamona ruxiga moslashtirilgan. u shark falkloridagi mavjud bulgan bunday xikoyalarni millat maktab bolalariga moslashtiradi. masalan, "taksim" xikoyasini olib kuraylik, xikoyada: "dasturxonda …

5 / 11

, erga yakin bular va ikki kanotini farzandlaring oldiga kuydimki, farzand otani(ng) kanoti bulur va tanasini uzim oldimga kuydimki, men sizlarga mexmondurman", kozi xayron buldi va xech javob aytolmadi. avloniy bu xikoyasi oila a’zolarining urnini belgilab berish bilan birga, ugrini tadbirkorligini ya’ni ugri bulsa xam mexmon bulganligi uchun uni xurmatlashi koziga urgatadi. uni darsliklarida boshlangich sinf ukuvchilari uchun juda katta xalk pedagogikasiga asoslangan xikoya, ertak she’r rivoyat va boshka materiallar mavjud. ustoz abdulla avloniy ijodiyoti uning pedagogik goyalari yukoridagi asarlar taxlilidan kelib chikadi. u kitoblardan ukituvchi ukuvchi tarbiyasiga doir bir kator masalalariga javob topadi va ularni daryodan tashkariga ukish va tarbiyaviy ishlar jarayonida foydalanishi mumkin. abdulla avloniy ijodiyotidan foydalanish uzbekiston yoshlarida istiklol mafkurasini tarbiyalashda asos bulib xizmat kiladi. bular: millat va vatanni suymakdagi she’r, xikoya rivoyatlar: "ilm ma’rifatli bulishi kelajak istikbolini omili ekanligi; umuman, avloniy merosida insonparvarlik, milliy gurur, axlokiy poklik, baynalmilalchilik kabi goyalarga oid boy materiallar topiladi. ilm dunyoning …

Want to read more?

Download all 11 pages for free via Telegram.

Download full file

About "abdulla avloniyning pedagogik qarashlari"

abdulla avloniyning pedagogik faoliyati abdulla avloniyning pedagogik qarashlari r ye j a: 1. abdulla avloniyning pedagogik faoliyati 2. abdulla avloniy va boshlangich ta’lim 3. abdulla avloniyning tarbiya xakida fikrlari ("turkiy guliston yoxud axlok" asari misolida). 4. abdulla avloniy merosining axamiyati. tayanch tushunchalar. abdulla avloniy ma’rifatparvar olim, pedagog. uning ukituvchilik faoliyati, yaratgan maktabi, yozgan darsliklari. abdulla avloniy ijodiyotining turkiston maktab tarakkiyotidagi urni. abdulla avloniyning xayoti va ijodiyoti: ijodkor, adib,ukituvchi, san’atshunos olim 1878 yilning 12 iyulida toshkentdagi mergancha maxalasida tugildi. otalari miravlon aka xunarmandchilik bilan shugullanar edilar. abdulla avloniy dastlabki boshlangich ta’limni ukchidagi madrasada. su...

This file contains 11 pages in DOC format (99.0 KB). To download "abdulla avloniyning pedagogik qarashlari", click the Telegram button on the left.

Tags: abdulla avloniyning pedagogik q… DOC 11 pages Free download Telegram