ateroskleroz

DOCX 16 pages 179,5 KB Free download

16 pages

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklash

Hajmi 179,5 KB

Fayl turi DOCX

Pages 16

Updated Dek 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 16

ateroskleroz ateroskleroz: sabablari, alomatlari, tashxislash, davolash va oldini olish ateroskleroz nima? ateroskleroz — bu qon tomirlarning surunkali kasalligi bo’lib, bunda tomirlar ichki devorida karash va blyashka shaklida xolesterin va zplp (zichligi past lipoproteinlar) to’planib qoladi, devorlarining o’zi esa qalinlashadi va elastikligini yo’qotadi. qon tomir devorlari yog’ va cho’kindilar to’planishi natijasida qattiqlashib boradi, tarangligini yo’qotadi va natijada torayadi, bu esa a’zolarga qon borishini qiyinlashtiradi. oxir-oqibat, qon tomiri to’liq yopilib qolishi mumkin. agar bu kasallik qon ivishi buzilishlari bilan birga kechsa, tromboz va organlarning ishemik zararlanishiga moyillik ortadi. ateroskleroz o’limga olib keladigan eng xavfli kasalliklardan biri hisoblanadi. kasallik ko’pincha miya, yurak, qo’l-oyoqlarda qon aylanishi buzilib bo’lganidan keyin tashxislanadi, ya’ni kech. ateroskleroz yurak-qon tomir kasalliklarining asosiy sababchisidir: yurak ishemik kasalligi va miokard infarkti. ateroskleroz bilan kasallanganlarning soni ularning yoshiga qarab ortib boraveradi, ya’ni bu kasallik ko’proq qari kishilarga xosdir. shuning uchun shifokorlar buni qarilik kasalligi deb hisoblashadi, lekin kasallik yildan-yilga yosharib bormoqda, bu …

2 / 16

ta’minlanishi va faoliyati bilan bog’liq asosiy muammolar arteriya bo’shlig’ining yarimidan ko’prog’i yopilganda boshlanadi. yurak yurakdagi og’riq 75% holatlarda namoyon bo’ladi. ateroskleroz toj tomirlarga ta’sir qiladi va miokardga kislorod va ozuqa moddalari borishini yomonlashtiradi. yurak oziqlanish intensivligining o’zgarishiga o’ta sezgir bo’lgan organlardan biridir. bu hususiyat bo’yicha faqat miya undan ustun turadi. kasallik alomatlari darhol rivojlanadi, bemorning his-tuyg’ularini to’g’ri talqin qilish muhimdir. yurakda normal qon aylanishining buzilishi stenokardik sindrom bilan namoyon bo’ladi. alomatlar davriy ro’y beradi va quyidagilarni o’z ichiga oladi: · ko’krak sohasidagi og’riq. bosadigan, o’tmas, kuchayib-so’nadigan yoki yonish hissi kabi bo’ladi (bu ishemik jarayon uchun xos alomatlar). og’riq kurak, chap yelka, bilak va barmoqlarga tarqaladi (qon aylanish tizimining butun uzunligi bo’ylab); · ko’krak qafasida bosim hissi (go’yoki ko’krak qafasiga og’ir yuk qo’yilgandek); · nafas olish paytida og’riqli hislar (nafas chiqarishda ham); · nafas olish buzilishlari. aterosklerozga xos xususiyat sifatida stenokardiya paroksimal (xurujlar bilan) namoyon bo’ladi. xurujlar vaqtida qon bosimi darajasida …

3 / 16

l noqulay vaziyatda bosilib qolgani kabi, ya’ni oyoq-qo’llarning uyushib qolishi; · terining oqimtirligi: teri oqimtir tusda bo’ladi va tomir naqshlari aniq ko’rinadi (terining marmar rangi). oyoq-qo’l tomirlari aterosklerozining so’nggi bosqichlarida alomatlar yanada og’irroq namoyon bo’ladi: · kerakli moddalarni yetarli miqdorda olmayotgan to’qimalar degeneratsiyasi (yog’ qatlamining ingichkalashi, tuklarining to’kilishi); · oyoq-qo’llarda og’riq. oyoqlarning arteriyalarida shikastlanish mavjud holatlarida «davriy cho’loqlanish» kuzatiladi. og’riqlar son, dumba va kichik boldirlarda kuzatiladi va paroksismal xususiyatga ega bo’lib, natijada bemor cho’loqlanib qoladi; · oyoqlarda yaralar paydo bo’lishi (to’qimalarning oziqlanishi yetishmasligi bilan bog’liq bo’lgan trofik yaralar); · oyoq yoki qo’llardagi barmoqlarning qizarishi, doimiy shishlar rivojlanishi; · to’qimalarning nekrozi (gangrena). bosh miya bu a’zo oziqlanish kasalliklariga eng sezgirdir, ammo asosiy alomatlar nafaqat aterosklerozga xos bo’lishi mumkin. masalan miyaning qon aylanishi bilan bog’liq muammolar osteoxondroz, vertebrobazilyar yetishmovchilik va boshqa kasalliklarda kuzatiladi. alomatlar asta-sekin paydo bo’ladi va kuchayib boradi: · sefaliya (yoki aniq bo’lmagan bosh og’rig’i). og’riq butun boshni qamrab oladi …

4 / 16

cha oziq-ovqat bilan tiqilib qoladi va hokazolar. · harakatlar koordinatsiyasining buzilishi, mustaqil harakatlanish bilan va turgan joyida orientatsiya olish bilan bog’liq muammolar (miyachaning shikastlanishi tufayli). aterosklerozning sabablari ateroskleroz rivojlanishining sabablari yuqori qon bosimi, chekish, qandli diabet, qondagi yuqori xolesterin miqdori kabi omillardir. ammo aterosklerozning asosiy sababi — xolesterin almashinuvining buzilishidir. aterosklerozning shakllanishi tabiiy jarayon bo’lib, u 10-15 yoshdan boshlanadi. yosh o’tishi bilan uning shakllanishi sekinlashishi yoki tezlashishi mumkin. ateroskleroz uchun quyidagi xavf omillari ajratiladi: · jins. erkaklar ateroskleroz rivojlanishiga ayollarga nisbatan ko’proq moyil bo’lishadi. ushbu patologiyaning dastlabki belgilari 45 yoshda, hatto undan ham oldin boshlanishi, ayollarda esa 55 yoshdan keyin kuzatilishi mumkin. ehtimol, bu xolesterin va zichligi past va juda past lipoproteidlar almashinuvida estrogenlarning faol ishtiroki etishi bilan bog’liq bo’lishi mumkin; · yosh. bu tabiiy xavf omilidir. yosh o’tishi bilan aterosklerotik jarayonlar kuchayadi; · irsiyat. albatta, bu ham ateroskleroz paydo bo’lishining sabablaridan biridir. aterosklerozga sabab bo’luvchi omillar ko’p qirralidir. shuning …

5 / 16

tlaymiz. umuman olganda spirti ichimliklarni hatto juda oz miqdorda iste’mol qilish ham tavsiya etilmaydi, bular bir qator patologiyalar rivojlanishini kafolatlaydi; · ortiqcha vazn. bu omil ateroskleroz yuzaga kelishi ehtimolligini oshiradi. semirib ketish qandli diabetga olib kelishi mumkin, bu patologiya esa ateroskleroz tomon to’g’ri yo’ldir; · noto’g’ri ovqatlanish. yog’li, zararli taomlar asosiy xavf omilidir. ovqatlanish hayotimizda juda muhim fiziologik jarayondir. kelajakdagi sog’ligimiz mahsulotlarning qanchalik foydali ekanligiga bog’liq bo’ladi. juda kam kishilar biladi, ammo shifobaxsh va muvozanatli parhezdan tashqari boshqa barcha parhezlar jahon oziq-ovqat gigienasi kengashi tomonidan tasdiqlanmagan. ovqatlanish ehtiyojlaringiz va energiya sarf-xarajatlaringizga qarab to’g’ri va oqilona bo’lishi kerak. yaponiyadagi o’rtacha umr davomiyligi 84 yil, o’zbekistonda esa 68,5 yilga yaqin. bu farq nimadan? javob oddiy: yapon va boshqa sharqiy xalqlarning ovqatlanishlarini ko’rib chiqing. ularning taomnomasi turli donli mahsulotlarni, sabzavotlarni, o’tlarni, dukkaklilar va yangi baliqlarni o’z ichiga oladi. har kuni tokio bozori qimmatbaho yog’ kislotalari mavjud bo’lgan dengiz mahsulotlari bilan to’ldiriladi. kasallikni davolab …

Want to read more?

Download all 16 pages for free via Telegram.

To'liq yuklab olish

About "ateroskleroz"

ateroskleroz ateroskleroz: sabablari, alomatlari, tashxislash, davolash va oldini olish ateroskleroz nima? ateroskleroz — bu qon tomirlarning surunkali kasalligi bo’lib, bunda tomirlar ichki devorida karash va blyashka shaklida xolesterin va zplp (zichligi past lipoproteinlar) to’planib qoladi, devorlarining o’zi esa qalinlashadi va elastikligini yo’qotadi. qon tomir devorlari yog’ va cho’kindilar to’planishi natijasida qattiqlashib boradi, tarangligini yo’qotadi va natijada torayadi, bu esa a’zolarga qon borishini qiyinlashtiradi. oxir-oqibat, qon tomiri to’liq yopilib qolishi mumkin. agar bu kasallik qon ivishi buzilishlari bilan birga kechsa, tromboz va organlarning ishemik zararlanishiga moyillik ortadi. ateroskleroz o’limga olib keladigan eng xavfli kasalliklardan biri hisoblanadi. ka...

This file contains 16 pages in DOCX format (179,5 KB). To download "ateroskleroz", click the Telegram button on the left.

Tags: ateroskleroz DOCX 16 pages Free download Telegram