yatrogeniya va evtanaziya muammolari

DOCX 14 pages 30.5 KB Free download

14 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 30.5 KB

File type DOCX

Pages 14

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 14

zamonaviy tibbiyotda yatrogeniya va evtanaziya muammolari. yatrogeniya- bu shifokorning noto’g’ri va to’g’ri xarakatlari asosida rivojlanib, natijada organizm funksiyalari buzilishi, odatiy faoliyatini cheklashi, nogironlik yoki o’limga olib keluvchi profilaktik, diagnostik, davolash aralashuvi va muolajalarning noxush asoratlaridir. “yatrogeniya” termini yunon tilidan olingan bo’lib, iatros – shifokor + genes – keltirib chiqaruvchi, ya’ni “shifokor tomonidan keltirib chikarilgan kasallik” degan ma’noni anglatadi. yatrogeniya asosida xulq atvor me’yorlarini buzilishi, bilim va malakaning yetishmasligi va sovuqqonlik yotadi. bunda asosiy rolni, shubxasiz, shifokorlik etikasini buzilishi o’ynaydi. shuning uchun deontologiya va yatrogeniya muammolari o’zaro bog’liqdir yatrogeniya sabablari ko’lami keng. bugungi kunda yatrogen patologiyasi e’tibor berilmaydigan yoki sezmaslik mumkin bo’lmagan jiddiy tibbiy-ijtimoiy muammoga aylandi. shuni qayd etish kerakki yatrogeniyaning o’sib borishi, shifokorning be’morga bo’lgan salbiy psixologik va psixik ta’siriga bog’liq. adabiyotlarda yana yatrogeniyani diagnostik va davolash patologiyalari, davolash va tashxis asoratlari, tibbiyotdagi noxush xolatlar, dori kasalligi, dorilarning nojo’ya ta’siri, “ikkilamchi kasalliklar”, gospitalizm dab xam ataladi. xirurgiyada yatrogen patologiyaning quyidagi …

2 / 14

shuni esda tutishi kerakki, u be’mor uchun katta ma’lumot manbaidir va unga qarab be’mor o’z xolati haqidagi ma’lumotga ega bo’ladi. dori yatrogeniyasi – bu be’morda shifokor buyurgan dori moddalarini qabul qilingandan keyin kelib chiquvchi buzilishlardir. somatik yatrogeniyalar – bu turli xil tibbiy muolajalar (jarrohlik operatsiyalari, anesteziologik yordamlar, reanimatsion yordamlar, davolash-diagnostik muolajalar, profilaktik muolajalar) natijasida kelib chiquvchi kasallik. infeksion yatrogeniya – bu be’morda tibbiyot xodimlarining noto’g’ri xarakatlari tufayli kelib chiquvchi infeksiya. infeksion 494 yatrogeniyaning sababi diagnostik, organizatsion va davolash – profilaktik tadbirlarda aseptika konunlariga rioya qilmaslik. bundan tashqari infeksion yatrogeniya sababi gemokomponent terapiya va emlashlarni o’tkazishda ehtiyot qoidalarini buzish. faqatgina jarrohlik amaliyotining barcha bosqichlarida aseptika qoidalariga qat’iy rioya qilishgina infeksion yatrogeniyaning oldini olish imkonini beradi. barcha sanalgan yatrogeniyalarning jarrohlikka aloqasi bor. ayniqsa somatik yatrogeniyalar guruxidan eng xavflisi bo’lib diagnostik yatrogeniyalar xisoblanadi, u esa o’z ortidan noto’g’ri davolash, invaziv tekshirish usullaridan keyin infeksion asoratlar kelib chiqishi mumkin. tibbiyotda turli yatrogen patologiyalar kelib …

3 / 14

ralashish. davolash – profilaktika bosqichida: - operatsiyaga tayyorgarlikni noto’g’ri va yetarli bo’lmasligi, operatsiyadan oldingi va keyingi profilaktika asoratlari - operatsiyani noto’g’ri bajarish(operatsiya ko’lamini asossiz ravishda kengaytirish yoki kamaytirish, tavsiya etilmagan jarrohlik aralashuvlarini bajarish, a’zo va to’qimalarning jaroxatlanishi, yot jismni qoldirish) 495 - evtanaziyada bevosita va bilvosita qatnashish. ko’pincha kasbiy bilimlarning yetishmasligi xirurgiyadagi yatropatgeniyalarning sababi bo’lib qolishi mumkin. masalan be’morda kam uchraydigan va qiyin tashxis qo’yiladigan kasallik bo’lganda shifokor bilimining yetishmasligi oqibatidagi yatrogen patologiya kelib chiqishi mumkin. bunday yatropatogeniyalarning yaqqol misoli qilib davriy kasalliklardagi ko’p sonli jarroxlik aralashuvlarini keltirish mumkin. kelib chiqishi fizik omillarga asoslangan yatrogen kasalliklarni davolash (turli xil diagnostik va davolash muolajalari va operatsiyalar) konservativ (fizioterapiyaning turlari, medikamentoz, sanator-kurort davolash) yoki qayta operatsiya qilishni talab qilishi mumkin, masalan, chandiqlanish kasalligida, operatsiya qilingan oshqozon kasalliklarida. kelib chiqishi fizik omillarga asoslangan yatropatogeniyalar profilaktikasida xar qanday ko’lamdagi instrumental tekshiruv usullari va diagnostik va davolash xarakteridagi muolajalarga ko’rsatmalarni ongli ravishda cheklash, operativ davolashni …

4 / 14

i kam og’riqli shakldagi azoblarini to’xtatish iltimosini bajarish amaliyoti. laboratoriyadagi va daydi xayvonlarni uxlatib o’ldirish xam “evtanaziya” deyiladi. evtanaziya ikki turga bo’linadi: passiv evtanaziya (be’mor xayotini ta’minlab turgan davoni tibbiyot xodimlari tomonidan 496 kasddan to’xtatish) va aktiv evtanaziya (o’layotgan be’morga tez va og’riqsiz o’limga olib keluvchi preparatlarni yuborish yoki boshqa amallarni bajarish). bundan tashqari ixtiyoriy yoki noixtiyoriy evtanaziyalarni farqlash lozim. ixtiyoriy evtanaziya be’mor iltimosi yoki oldindan berilgan roziligi bilan o’tkaziladi. noixtiyoriy evtanaziya be’mor roziligisiz, odatda xushsiz yetgan xolatida amalga oshiriladi. u nokompitent bemor bilan qarindoshlari yoki javobgar shaxs tomonidan berilgan rozilik bilan amalga oshiriladi. rossiyada aktiv va passiv evtanaziya jinoyat xisoblanadi va kasddan sodir etilgan jinoyat kabi tasniflanadi. o’zbekistonda evtanaziyaning barcha turi ta’qiqlangan. zamonaviy tibbiyotda yatrogeniya va evtanaziya muammolari. yatrogeniya - bu shifokorning noto’g’ri va to’g’ri xarakatlari asosida rivojlanib, natijada organizm funksiyalari buzilishi, odatiy faoliyatini cheklashi, nogironlik yoki o’limga olib keluvchi profilaktik, diagnostik, davolash aralashuvi va muolajalarning n oxush asoratlaridir. …

5 / 14

yatrogeniya va evtanaziya muammolari - Page 5

Want to read more?

Download all 14 pages for free via Telegram.

Download full file

About "yatrogeniya va evtanaziya muammolari"

zamonaviy tibbiyotda yatrogeniya va evtanaziya muammolari. yatrogeniya- bu shifokorning noto’g’ri va to’g’ri xarakatlari asosida rivojlanib, natijada organizm funksiyalari buzilishi, odatiy faoliyatini cheklashi, nogironlik yoki o’limga olib keluvchi profilaktik, diagnostik, davolash aralashuvi va muolajalarning noxush asoratlaridir. “yatrogeniya” termini yunon tilidan olingan bo’lib, iatros – shifokor + genes – keltirib chiqaruvchi, ya’ni “shifokor tomonidan keltirib chikarilgan kasallik” degan ma’noni anglatadi. yatrogeniya asosida xulq atvor me’yorlarini buzilishi, bilim va malakaning yetishmasligi va sovuqqonlik yotadi. bunda asosiy rolni, shubxasiz, shifokorlik etikasini buzilishi o’ynaydi. shuning uchun deontologiya va yatrogeniya muammolari o’zaro bog’liqdir yatrogeniya sabablari ko...

This file contains 14 pages in DOCX format (30.5 KB). To download "yatrogeniya va evtanaziya muammolari", click the Telegram button on the left.

Tags: yatrogeniya va evtanaziya muamm… DOCX 14 pages Free download Telegram