bolalar adabiyoti

PPTX 18 pages 536.6 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 18
prezentatsiya powerpoint bolalar adabiyoti fanining maqsadi, vazifalari va tasnifi. xalq og‘zaki badiiy ijodi – bolalar adabiyotining sarchashmasi bolalar adabiyotining tarixi va rivojlanishi. bolalik tushunchasining adabiyotdagi aks etishi reja: 1. bolalar adabiyoti fanining maqsadi, vazifalari va tasnifi 2. xalq og‘zaki badiiy ijodi – bolalar adabiyotining sarchashmasi 3. bolalar adabiyotining tarixi va rivojlanishi 4. bolalik tushunchasining adabiyotdagi aks etishi bolalar adabiyoti fanining asosiy maqsadi — bolalarda estetik didni rivojlantirish, badiiy asarlar orqali ularning dunyoqarashini kengaytirish va yuksak maʼnaviy-axloqiy sifatlarni shakllantirishdan iborat. ushbu fan vazifalari quyidagilardan iborat: bolalarni milliy va jahon bolalar adabiyoti bilan tanishtirish, ularning kitobxonlik madaniyatini rivojlantirish, nutqini oʻstirish hamda ijodiy qobiliyatlarini ragʻbatlantirish. bolalarda goʻzallik, adolat, mehr-oqibat kabi tushunchalarni shakllantirish, ularni maʼnaviy jihatdan boyitish. estetik didni rivojlantirish: badiiy asarlarni tahlil qilish orqali bolalarning goʻzallikni his eta olish qobiliyatini oʻstirish. dunyoqarashni kengaytirish: adabiy asarlar orqali bolalarga dunyoni oʻrganish, jamiyatni tushunish va oʻz shaxsiy fikrlarini shakllantirish imkoniyatini berish. bolalar adabiyoti fanining vazifalari: kitobxonlik …
2 / 18
smirlar uchun yaratilgan badiiy, ilmiy, ilmiy-ommabop va publitsistik asarlar majmui. bularning asosiy qismini badiiy asarlar tashkil etadi. jahon xalqlari, shu jumladan, oʻzbek xalqi bolalar adabiyoti tez aytish, topishmoq, oʻyin qoʻshiqlari, rivoyat, afsona, ertak, maqol, masal va doston singari aksariyat qismi bolalarga moʻljallab yaratilgan ogʻzaki ijod namunalaridan boshlanadi. bolalar adabiyotini bevosita bolalarga moʻljallab yaratilgan va aslida bolalarga moʻljallanmagan boʻlsa-da, keyinchalik bolalar adabiyotiga oʻtib qolgan asarlarga ajratish mumkin. bolalar adabiyotining oʻziga xos xususiyati – u oʻzgaruvchan hodisa boʻlib, u kitobxon yoshi, tarixiy davr va ijtimoiy muhit bilan bevosita bogʻliq. kitobxon yoshini hisobga olish bolalar adabiyotining eng asosiy xususiyatlaridandir. masalan, maktabgacha yoshdagi bolalarda bu koʻrgazmalilik, ezgulik va yovuzlik kuchlarining oddiy koʻrinishdagi ziddiyatlariga asoslangan boʻlsa, oʻsmirlar uchun yaratilgan adabiyotda murakkab hayotdagi murakkab kishilarning ruhiyati ochila boshlaydi. bolalar adabiyotining yana bir xususiyati uning harakatga boyligidir. bundan bolalar adabiyotida syujetga boʻlgan talab ham kelib chiqadi. u voqealarning tezkor, qiziqarli, fantaziyaga, yumorga boy ravishda yechilishini talab qiladi. …
3 / 18
shi insoniy fazilatlar ruhida tarbiyalashga xizmat qilib kelmoqda. bolalar adabiyotining shakllanishi deyarli barcha xalqlarda asosan maʼrifatparvarlik va maktab-maorif tizimi islohotlari bilan chambarchas bogʻliq. oʻzbek bolalar adabiyotining barqarorlashuvi ham 19-asr 2 yarmi – 20-asr boshlaridagi maʼrifatparvarlik harakatiga borib taqaladi. saidrasul aziziy, munavvarqori, abdulla avloniy, hamza hakimzoda niyoziy va boshqa oʻnlab maʼrifatparvarlarning „yangi usul“ („usuli jadidiya“)dagi oʻzbek maktablari talabalari uchun yaratgan ellikka yaqin alifbo va oʻqish kitoblari oʻzbek bolalar adabiyotining tom maʼnodagi yorqin namunalari hisoblanadi. bolalar adabiyotiga bolalar uchun maxsus yaratilgan asarlar sifatida qarash, uning oʻziga xos tamoyillarini belgilash 20-asr boshlariga xosdir. oʻzbek bolalar adabiyoti jahon bolalar adabiyotining ilgor anʼanalari taʼsirida rivojlandi. jahon bolalar adabiyotining nodir namunalari oʻzbek tiliga tarjima qilindi, „gulliverning sayohatlari“ (j. svift), „robinzon kruzo“ (d. defo), „tom togʻaning kulbasi“ (bicher stou), „soʻna“ (e.voynich) kabi jahon adabiyotining nodir asarlari oʻzbek bolalarining ham mulki boʻlib qoldi. sharq adabiyoti eng yaxshi namunalarini arab, fors tilidan tarjima qilish bolalar adabiyoti tarjimachiligidagi bir yoʻnalish …
4 / 18
drat hikmat, quddus muhammadiy, shukur sadulla, hakim nazir, poʻlat moʻmin va boshqa ijodkorlarning asarlari oʻzbek bolalar adabiyotining rivojlanishida, maxsus adabiyot sifatida shakllanishida muhim ahamiyatga ega boʻldi. oʻzbek bolalar adabiyoti da ayniqsa, adabiy ertak janri rivojlandi. hamid olimjonning oygul va baxtiyor, „semurgʻ yoki parizod va bunyod“, mirtemirning „ajdar“, shukur saʼdullaning „uch ayiq“, „ayyor chumchuq“, zafar diyorning „yangi ertak“, „toshxon bilan moshxon“, „tulkining hiylasi“, sulton joʻraning „zangor gilam“ va „qaldirgʻoch“ singari adabiy ertaklari xalq ogʻzaki ijodi anʼanalari asosida yaratilgan, shakl va mazmun jihatdan puxta badiiy asarlar sirasiga kiradi. 30-yillarda oʻzbek bolalar sheʼriyati yuksalib, uning mavzu doirasi kengaydi. 40-60 yillarda oʻzbek bolalar adabiyoti yanada rivojlandi, bolalar yozuvchilarining safi nosir fozilov, xudoyberdi toʻxtaboyev, tolib yoʻldosh, farhod musajonov, latif mahmudov va boshqa qalamkashlar hisobiga kengaydi. uygʻun, mirtemir, asqad muxtor, said ahmad, shuhrat, mirzakalon ismoiliy, mirkarim osim singari kattalar adabiyoti vakillari ham bolalarga atab asarlar yaratdilar. quddus muhammadiyning besh kitobdan iborat „tabiat alifbosi“ yosh kitobxonlarni ona …
5 / 18
y tasvirning oʻziga xosligi bilan eʼtibor qozondi. 80-yillar bolalar adabiyoti da anvar obidjon, safar barnoyev, rauf tolipov, qambar utayev, hamza imonberdiyev va boshqa ijodkorlarning asarlari yosh avlodni eng yaxshi insoniy fazilatlar ruhida tarbiyalashga xizmat qilishi bilan eʼtiborga sazovor boʻldi. bolalar adabiyotida badiiylik bilan bir qatorda maʼrifiylik ham yetakchi oʻrin tutadi. chunki bolalar adabiyoti namunalari yoshlarni insoniy fazilatlar ruhida tarbiyalashga ham xizmat qiladi. barcha davrlar bolalar adabiyotining taraqqiyot tamoyillari, avvalo, maʼrifiylik va tarbiyaviylikda aks etadi. biroq bolalar adabiyoti rivojlanib borgani sari uning sof badiiyat unsurlarini egallashga intilishi va umumadabiyot taraqqiyot tamoyillari bilan hamkorligi ham koʻzga tashlanadi. jumladan, 20-asr boshlarida oʻzbek bolalar adabiyotida koʻproq maʼrifatparvarlik gʻoyalari yetakchilik qilsa, 30-yillar bolalar adabiyotida realistik adabiyot tamoyillari ustuvor, 50-60- yillar bolalar adabiyoti da sarguzasht fantastik adabiyot elementlari kuchaydi. 80-yillar bolalar adabiyotida psixologizmning kuchayishi, yosh qahramon talqinida uni yosh bola tarzida emas, hayotga tobora jadal kirib kelayotgan, oʻz qarashlariga ega boʻlgan shaxs sifatida tasvirlashga intilish ruhi …

Want to read more?

Download all 18 pages for free via Telegram.

Download full file

About "bolalar adabiyoti"

prezentatsiya powerpoint bolalar adabiyoti fanining maqsadi, vazifalari va tasnifi. xalq og‘zaki badiiy ijodi – bolalar adabiyotining sarchashmasi bolalar adabiyotining tarixi va rivojlanishi. bolalik tushunchasining adabiyotdagi aks etishi reja: 1. bolalar adabiyoti fanining maqsadi, vazifalari va tasnifi 2. xalq og‘zaki badiiy ijodi – bolalar adabiyotining sarchashmasi 3. bolalar adabiyotining tarixi va rivojlanishi 4. bolalik tushunchasining adabiyotdagi aks etishi bolalar adabiyoti fanining asosiy maqsadi — bolalarda estetik didni rivojlantirish, badiiy asarlar orqali ularning dunyoqarashini kengaytirish va yuksak maʼnaviy-axloqiy sifatlarni shakllantirishdan iborat. ushbu fan vazifalari quyidagilardan iborat: bolalarni milliy va jahon bolalar adabiyoti bilan tanishtirish, ularning kit...

This file contains 18 pages in PPTX format (536.6 KB). To download "bolalar adabiyoti", click the Telegram button on the left.

Tags: bolalar adabiyoti PPTX 18 pages Free download Telegram