banklarning derivativlar bilan operatsiyalari

PPTX 27 pages 9.6 MB Free download

27 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 9.6 MB

File type PPTX

Pages 27

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 27

grey and gold corporate smart investment presentation toshkent davlat iqtisodiyot universiteti andijon fakulteti 3-bosqich bank ishi va auditi yo’nalishi 71/23-guruh talabasi murodullayev diyorbekning “ bank ishi ’’ fanidan taqdimoti mavzu: banklarning derivativlar bilan operatsiyalari. reja: kirish banklarning derivativlar bilan operatsiyalarining mohiyati va turlari derivativ vositalar va bank amaliyotida ularning qo‘llanilishi derivativ operatsiyalarning afzalliklari, xavflari va nazorat tizimi xulosa kirish: banklar uchun derivativlar risklarni boshqarish va daromadni oshirish uchun muhim vositadir. ular asosiy aktiv narxiga asoslangan moliyaviy shartnomalar bo‘lib, banklarning bozor sharoitlariga moslashuvchanligini ta’minlaydi. valyuta, foiz stavkasi va tovar narxlariga oid operatsiyalar banklarning moliyaviy barqarorligini qo‘llab-quvvatlaydi. 3 1.banklarning derivativlar bilan operatsiyalarining mohiyati va turlari: derivativlar (hosilaviy qimmatli qog’ozlar) — bu asosiy (bazaviy) aktiv qiymatiga bog‘liq bo‘lgan moliyaviy vosita bo‘lib, uning qiymati boshqa aktivning (masalan, valyuta, aksiyalar, obligatsiyalar, foiz stavkalari yoki tovarlar) narxiga qarab o‘zgaradi. oddiy qilib aytganda, derivativ — bu kelajakdagi narx o‘zgarishidan foyda olish yoki riskni kamaytirish uchun tuziladigan shartnoma. …

2 / 27

idlikni ta’minlaydi – bozorda tezkor savdo qilish imkonini beradi. murakkablik darajasi yuqori – ularni tushunish va boshqarish uchun maxsus bilim zarur. derivativlarning asosiy turlari: f'yuchers (futures) forvard (forward) opsion (option) svop (swap) forvard shartnoma — bu ikki tomon o‘rtasida kelajakda oldindan belgilangan narxda ma’lum aktivni sotib olish yoki sotish majburiyatini nazarda tutuvchi shartnomaviy kelishuvdir. forvard past likvidli hisoblanadi. asosiy jihatlari: bu shartnoma birja tashqarisida (otc – over-the-counter) tuziladi. shartnoma individuallashtirilgan bo‘lib, tomonlarning kelishuvi asosida barcha shartlar belgilanadi (miqdor, narx, muddat). hisob-kitob muddati kelajakda bo‘lsa-da, narx bugun belgilanadi. forvard shartnoma yordamida risklardan himoyalanish (hedjirlash) yoki foyda olish maqsadida spekulyatsiya qilish mumkin. fyuchers shartnomalari -forvard shartnomalariga oʻxshash kelishuvdir. fyucherslarning oʻziga xos xususiyati shundan iboratki, bu instrument standartlashtirilgan boʻlib, u faqatgina birja savdolarining ob’yekti sifatida namoyon boʻladi. fyucherslar yuqori likvidlikga ega. fyuchers shartnomalari ikki tomon oʻrtasida bazis aktivni kelajakda yetkazib berish boʻyicha birjada tuzilgan bitimdir. ushbu shartnomalarning sharti birja tomonidan belgilanadi va ular …

3 / 27

oki tovarlarni bitimda qayd etilgan narxda belgilangan muddatda xarid qilish huquqini beradi. asosiy turlari quyidagilar: xarid qilish boʻyicha opsion (option call) kelajakda bitimda belgilangan shartlarda bazis aktivini sotib olish huquqini beradi; sotish boʻyicha opsion (option put) oʻz egasiga kelajakda bazis aktivini bitim shartlariga muvofiq sotish huquqini beradi. derivativ vositalar va bank amaliyotida ularning qo‘llanilishi derivativlar bank amaliyotida risklarni boshqarish va moliyaviy barqarorlikni ta'minlash uchun keng qo'llaniladi. ular valyuta, foiz stavkasi, tovarlar va boshqa aktivlar bo'yicha kelajakdagi narxlar yoki stavkalarni oldindan belgilash imkonini beradi. banklar uchun derivativlar orqali ular mijozlar va o'zlarining moliyaviy pozitsiyalarini himoyalash imkoniyati mavjud. masalan, valyuta uchun forward va swap operatsiyalari, shuningdek, options va futures instrumentlari keng tarqalgan amaliyotda, banklar derivativlardan risklarni diversifikatsiya qilish, daromadlarni oshirish va muayyan moliyaviy majburiyatlarni boshqarish uchun foydalanadi. masalan, markaziy banklar va tijorat banklari muhim strategiyalarni amalga oshirishda bu vositalardan foydalanadilar. banklar derivativlardan quyidagi maqsadlarda foydalanadi: xedj qilish (riskdan himoya) spekulyatsiya arbitraj likvidlikni …

4 / 27

qayta olish orqali foyda topish strategiyasidir. bunda foyda yuqori bo’lgani bilan risk xavfi ham yuqori. arbitraj — bu bir xil aktivning turli bozorlardagi narx farqidan foyda olish maqsadida amalga oshiriladigan operatsiyadir. 🔹 boshqacha aytganda, arbitraj — bu bir aktivni arzon bozorida sotib olib, qimmat bozorida darhol sotish orqali tavakkalsiz foyda olish usulidir. likvidlikni boshqarishdagi roli: bank balansidagi aktiv va majburiyatlarning muddatini muvofiqlashtirish uchun derivativlardan (fyuchers, svop, opsion va boshqalar) foydalaniladi. bu orqali naqd pul oqimlari barqarorlashadi va likvidlik xavfi kamayadi. derivativlar bozor tavakkalchiligini kamaytirib, bankka o‘z vaqtida to‘lovlarni amalga oshirish imkonini beradi. natijada, bankning moliyaviy barqarorligi va ishonchliligi ortadi. amaliy misollar sifatida, banklar valyuta kurslaridagi o'zgarishlarga qarshi himoya qilish uchun valyuta variantlarini sotib oladilar. bu strategiyalar yordamida moliyaviy barqarorlikni ta'minlash va zararlarni cheklash mumkin. shuningdek, strategiyalarning mosligini baholash va to'g'ri instrumentlarni tanlash muhimdir. derivativlar yordamida risklarni boshqarish muhim bo'lib, ular portfel risklarini kamaytirishga yordam beradi. masalan, valyuta va foiz stavkasi …

5 / 27

zbekiston bank amaliyotida derivativlar: derevativ turlari bo’yicha ulushi% ma'lumotlar f'yuchers forvard opsion svop 30 25 20 25 banklarda derivativlardan foydalanish maqsadlari ma'lumotlar xedj qilish spekulyatsiya arbitraj likvidlikni boshqarish 40 30 15 15 bank risklari taqqoslanishi ma'lumotlar foiz riski valyuta riski likvidlik riski kredit riski 35 25 20 20 derivativ operatsiyalarining afzallik va xavflari ma'lumotlar afzalliklar xavflar 70 30 derivativ operatsiyalari o‘sish tendensiyasi (2020–2025) ma'lumotlar 2020 2021 2022 2023 2024 2025 20 30 45 55 65 80 xulosa: derivativlar banklar uchun moliyaviy risklarni boshqarishning muhim vositasi hisoblanadi. ular yordamida banklar valyuta kursi, foiz stavkalari yoki tovar narxlari kabi o‘zgarishlardan kelib chiqadigan xavflardan himoyalanishi mumkin. shu bilan birga, derivativlar banklarga spekulyativ daromad olish imkoniyatini ham beradi, lekin bu xavfni oshiradi. banklar ularni ehtiyotkorlik bilan va aniq strategiya asosida ishlatishi lozim, aks holda katta moliyaviy yo‘qotishlarga duch kelishi mumkin. umuman olganda, derivativlar bank faoliyatini samarali boshqarishda kuchli vosita bo‘lsa-da, mas’uliyatli va puxta tahlil …

Want to read more?

Download all 27 pages for free via Telegram.

Download full file

About "banklarning derivativlar bilan operatsiyalari"

grey and gold corporate smart investment presentation toshkent davlat iqtisodiyot universiteti andijon fakulteti 3-bosqich bank ishi va auditi yo’nalishi 71/23-guruh talabasi murodullayev diyorbekning “ bank ishi ’’ fanidan taqdimoti mavzu: banklarning derivativlar bilan operatsiyalari. reja: kirish banklarning derivativlar bilan operatsiyalarining mohiyati va turlari derivativ vositalar va bank amaliyotida ularning qo‘llanilishi derivativ operatsiyalarning afzalliklari, xavflari va nazorat tizimi xulosa kirish: banklar uchun derivativlar risklarni boshqarish va daromadni oshirish uchun muhim vositadir. ular asosiy aktiv narxiga asoslangan moliyaviy shartnomalar bo‘lib, banklarning bozor sharoitlariga moslashuvchanligini ta’minlaydi. valyuta, foiz stavkasi va tovar narxlariga oid operatsiy...

This file contains 27 pages in PPTX format (9.6 MB). To download "banklarning derivativlar bilan operatsiyalari", click the Telegram button on the left.

Tags: banklarning derivativlar bilan … PPTX 27 pages Free download Telegram