fizikaviy kimyo

PPTX 35 pages 1.9 MB Free download

35 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.9 MB

File type PPTX

Pages 35

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 35

predmet fizicheskoy ximii mavzu:termodinamika va issiqlik texnikasi faniga kirish. asosiy termodinamik parametrlar. reja: kimyoviy termodinamika termodinamikaning birinchi qonuni. termokimyo. gess qonuni. termodinamikaning ikkinchi qonuni 2 fizikaviy kimyo nimani o’rganadi? fizikaviy kimyo – bu kimyoviy hodisalar va kimyoviy jarayonlar qonuniyatlari haqidagi fan. fizikaviy kimyoning qonun va qoidalari moddaning fizikaviy va kimyoviy xususiyatlarini tushuntirish va tushunish uchun qo’llaniladi. fizik kimyo fizika qonunlariga asoslanib hodisalarni tushuntiradi va kimyoviy jarayonlarning miqdoriy tavsifini beradi. tashqi muhit sistema energiya energiya 3 biz qanday tizimmiz: ochiq yoki yopiq? maʼlumki, bu falsafaga emas, fizikaga oid savoldir. barcha tirik mavjudotlar singari biz ham ochiq tizim hisoblanamiz, chunki modda va energiyani atrof-muhit bilan almashamiz. misol uchun, kimyoviy energiyani oziq-ovqat shaklida qabul qilamiz va harakatlanish, gapirish, yurish va nafas olish kabi ishlarni bajaramiz. biz va atrof-muhit bilan bogʻliq boʻlgan energiya almashinuvlari, shuningdek, tanamizda sodir boʻladigan barcha energiya almashinuvlari (misol uchun, metabolik reaksiyalar) ham biz fizika darsliklarida uchratishimiz mumkin boʻlgan gaz molekulalari …

2 / 35

ahalla, mamlakat, sayyora, galaktika va koinotni oʻz ichiga oladi. tizim sifatida nimani tanlash ixtiyoriy (kuzatuvchiga bogʻliq) boʻlib, siz nimani oʻrganishni istashingizga bogʻliq, siz faqat suvni yoki butun uyni tizimning bir qismi sifatida olishingiz mumkin. tizim va atrof-muhit birgalikda koinotni tashkil qiladi. termodinamikada uch xil tizim mavjud: ochiq, yopiq va izolyatsiyalangan. ochiq tizim oʻzining atrof-muhiti bilan energiya va modda almashadi. gaz plitasi ochiq tizimga misol boʻladi, chunki issiqlik va suv bugʻlanib, havoda yoʻqolib ketadi. yopiq tizim oʻzining atrof-muhiti bilan faqat energiya almashadi, modda emas. agar yuqorida berilgan misoldagi qozon qopqogʻini zich yopsak, u deyarli yopiq tizim boʻladi. izolyatsiyalangan tizim oʻzining atrof-muhiti bilan modda ham, energiya ham almashmaydi. mukammal izolyatsiyalangan tizimni topish qiyin, lekin qopqogʻi zich yopiladigan maxsus sovitkich idishlar izolyatsiya qilingan tizimga oʻxshaydi. idish ichidagi narsalar bir-biri bilan energiya almashishi mumkin, shuning uchun muz biroz eriydi va ichimlikni sovitadi, ammo tashqi muhit bilan juda kam energiya (issiqlik) almashadi. 5 termodinamikaning o’zi …

3 / 35

holatining o'zga-rishidir izoterma izobara bosim temperatura hajm 8 jarayonlarning turlari jarayon nomi ta’rif o’z-o’zicha boradian o’z-o’zicha boramaydian qaytmas sistemada yuz beradigan jarayon atrof-muhit aralashuvisiz sodir bo’ladi qaytar jarayon uchun zarur bo'lgan issiqlik atrof-muhitdan olinadi jarayondan so'ng sistema va atrof-muhit o’zining oldingi holatiga o’zgarishsiz qaytmaydi jarayondan so'ng sistema va atrof-muhit o’zining oldingi holatiga o’zgarishsiz qaytadi 9 qaytar jarayonlar agar jarayon davomida sistema va atrof-muhit avvalgi holatiga qaytarilishi mumkin bo'lsa, u holda jarayon qaytar jarayon deb nomlanadi. misol: gazning idishda ishqalanishsiz kengayishi. ishqalanish sharoitida, avvalgi holatga o'tish uchun ish sarflash kerak, bu esa atrof-muhit energiyasining o'zgarishiga olib keladi va jarayon orqaga qaytarilmaydi. qaytar jarayonda bajarilgan ishlar maksimal hisoblanadi. ish issiqlik issiqlik 10 qaytmas jarayonlar agar jarayon davomida sistemalar va atrof-muhit o'zgarishsiz avvalgi holatiga qaytarilmasa, bunday jarayonlar qaytmas jarayonlar deb nomlanadi. qaytmaydigan barcha jarayonlarda ish issiqqa aylanadi. qaytmaydigan barcha jarayonlarda termodinamik parametrlar (t, p) tenglashtiriladi. sistema muvozanat holatiga keladi. masalan: energiyaning muhitga issiqlik …

4 / 35

ladi. ushbu jarayonlarda hamma vaqt sistemaning ichki energiyasi kamayadi. energiya atrof-muhitga issiqlik yoki ish shaklida beriladi. o'z-o'zidan paydo bo'lgan jarayonda, ish issiqlikka aylanadi 13 endotermik jarayonlar ham o'z-o'zidan borishi mumkin. ular bunda ish bajarish uchun kerakli issiqlikni atrof-muhitdan oladi 14 o’z-o’zicha boruvchi jarayonlar energiyaning sochilishi o’z-o’zicha boruvchi jarayonlar: erish, diffuziya, osmoz, gazlarning bo'shliqqa kengayishi va h.k. o’z-o’zicha boruvchi jarayonlarning borish chegarasi termodinamik muvozanat holatining yuzaga kelishidir. termodinamik muvozanat - bu sistemaning shunday holatiki, bunda uning termodinamik parametrlari (t, p, v va boshqalar) vaqt o'tishi bilan o'zgarmaydi va sistema hajmining barcha nuqtalarida bir xil qiymatga ega bo'ladi. muvozanat holatida turgan sistema ish bajarmaydi. 15 termodinamik parametr nima? termodinamik parametr - bu termodinamik sistema holatini tavsiflovchi miqdor (harorat, bosim, hajm). termodinamik parametr intensiv sistemadagi modda miqdoriga bog’liq emas ekstensiv sistemadagi modda miqdoriga bog’liq 16 harorat harorat t – energiya-ning harakat yo'na-lishini ko'rsatadigan parametr. harorat - bu ikkita jism termik muvozanatda bo'lishi mumkinligini …

5 / 35

hki energiya sistemaning umumiy energiyasi uning ichki energiyasi deyiladi. tizimning ichki energiyasi – bu tizimni tashkil etadigan molekulalarning umumiy kinetik va potentsial energiyalari yig'indisidir. agar sistema dastlabki holatdan (u1) oxirgi holatga (u2) o'tgan bo'lsa, δu uning ichki energiyasi o'zgarishini bildiradi: δu = u2 – u1 20 ichki energiya ichki energiya holat funksiyasi hisoblanadi (o’zgaruvchan holat). termodinamik parametrlar-ning o'zgarishi ichki energiyaning o'zgarishiga olib keladi. termodinamikada, agar jarayon davomida sistemaning ichki energiyasi oshsa, jarayon energiyasi musbat, aksincha bo’lganda esa manfiy deb hisoblanadi. holat funktsiyasi – bu faqat sistemaning boshlang'ich va oxirgi holatiga bog'liq bo’lib jarayonning borish yo‘liga bog'liq bo'lmagan kattalik. 21 termodinamik muvozanatga faqat yopiq va izolyatsiya qilingan sistemalarda erishiladi. doimiy ravishda o'zgarib turadigan tashqi sharoitlar tufayli ochiq sistemalarda bunga erishib bo'lmaydi. ochiq sistemalar uchun sistemaga va undan tashqariga chiqadigan energiya va moddalar oqimlarining muvozanati tufayli muvozanat holatining analogi statsionar holatdir. statsionar holat sistemaning termodinamik parametrlarining uzoq muddatli barqarorligi va bir vaqtning …

Want to read more?

Download all 35 pages for free via Telegram.

Download full file

About "fizikaviy kimyo"

predmet fizicheskoy ximii mavzu:termodinamika va issiqlik texnikasi faniga kirish. asosiy termodinamik parametrlar. reja: kimyoviy termodinamika termodinamikaning birinchi qonuni. termokimyo. gess qonuni. termodinamikaning ikkinchi qonuni 2 fizikaviy kimyo nimani o’rganadi? fizikaviy kimyo – bu kimyoviy hodisalar va kimyoviy jarayonlar qonuniyatlari haqidagi fan. fizikaviy kimyoning qonun va qoidalari moddaning fizikaviy va kimyoviy xususiyatlarini tushuntirish va tushunish uchun qo’llaniladi. fizik kimyo fizika qonunlariga asoslanib hodisalarni tushuntiradi va kimyoviy jarayonlarning miqdoriy tavsifini beradi. tashqi muhit sistema energiya energiya 3 biz qanday tizimmiz: ochiq yoki yopiq? maʼlumki, bu falsafaga emas, fizikaga oid savoldir. barcha tirik mavjudotlar singari biz ham ochiq ti...

This file contains 35 pages in PPTX format (1.9 MB). To download "fizikaviy kimyo", click the Telegram button on the left.

Tags: fizikaviy kimyo PPTX 35 pages Free download Telegram