introduksiya metodlari

PPTX 18 стр. 232,4 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 18
berdaq nomidagi qqdu magistratura bo’limi “umumiy biologiya va fiziologiya’’ kafedrasi 1-kurs magistranti pulatova nafisaning o’simliklar introduksiyasi fanidan taqdimot ishi mavzu: introduksiya metodlari reja: 1. laboratoriya metodlari 2.introduksiya usullari o'simliklar introduksiya fani botanika, o'simlikshunoslik va dehqonchilik fanlari chegarasida yuzaga kelgan sintetik fan. o'simliklar introdukciyasi biologik fanlar, shundan o'simliklar fiziologiyası, o’simliklar embriologiyasi, o’simliklar ekologiyasi, fitocenologiya, qasamekologiya, karpologiya, osimliktanıu, agranomiya fanlari bilan to'g'ridan to'g'ri aloqada. o'zbekistonda biologik xilma-xillikni muhofaza qilish va oziq-ovqat xavfsizligini taminlashda o’simliklar introdukciyasining roli kata hisoblanadi. o’simliklar introdukciyasi fanining maqsadi tolabalarga respublikamiz sharoitida introdukciya qilingan dorivor, ozuq-ovqat, yem-xashaklik, dekorativ hisoblangan istiqbolli dasturiy emas o’simlik turlari haqida tushuncha berish, hozirgi zamon botanika fanining talablariga asoslanib introdukciya tarixi, muommolari, istiqbollari, iqlimlashtirilgan o’simlik turlari, ularning bioekologik xususiyatlari, xalq xo’jaligidagi ahamiyati haqida bilim berishdan iborat. fanning asosiy vazifasi tolabalarga chet florasidan introduksiya qilingan o’simliklarning tabiiy sharoiti, introduksiya qilingan o’simliklarni ko’paytirish usullari introduksiya qilinib iqlimlashtirilgan o’simliklarni o’sirish, rivojlanishi, fiziologik jarayonlar, yer yuzida tarqalishi, ekologik va …
2 / 18
odlari: kuzatish, dala laboratoriya tajribalarini o’tkazish metodlari. laboratoriya metodlari. laboratoriya sharoitida asosiy urug’ bilan ishlanadi. introdukciya qilinib o’sirilgan o’simlikning urug’lari laboratoriya sharoitida undiriladi. bunda urug’ unuvchanligi har turli gradusta masalan : 15 0, 18 0, 20 0, 240, 280, 300 o’stiriladi ham optimal gradus topiladi.urug’ unuvchanligi har 6 oyda tekshirilib turiladi. urug’larning saqlanish muddati 1, 2, 3, 4, 5 yillarda tekshirilib turiladi. urug’larning kattaligi. agar urug’ning epidermis bo'limlari qattiq bo'lsa, unushi qiyin bo'lsa mexanik ishlov beriladi, ya’ni najdak qog’oz bilan ishqalanadi,yog’och orasiga ishqalanadi. bundan tashqari h2so4 kislotasida 1minutdan-10 minutgacha saqlanishi mumkin. qaynatilgan issiq suvga ham 1 minutdan 10 minutgacha solinishi mumkin. nazorat qilish metodlari: introdukciya qilinib o’stirilgan o’simlik dalaga ekilgandan keyin u qancha kunda unib chiqadi.havoning temperaturasi ham tuproqdagi gradusi hisobga olinadi. o’simlik 2-3 kun ichida ham unib chiqadi.urug’ni ekishdan oldin 1 m yerga 3-5 ta takrorlikda 100 nafardan urug’ ekiladi. shundan nechta % unib chiqishi tekshiriladi. odatda, o’zbekistonda introdukciya …
3 / 18
o’simliklar kirib kelgan. ularning hammasi issiqlik,yorug’lik sevuvchi hisoblanadi. tuproq tipini tanlamaydigan o’simliklardir. urug’ yerdan unib chiqqandan so'ng uning yashovchanligini ham hisobga olib turish zurur. agar urug’lar 80-100% yerdan unib chiqsada ularni shoxlanib, 1 metr yerga 3-5-8 tubini ( o’simlik turiga qarab ) qoldirish mumkin. introduktsiya obyekti. introdkutsiyaning obyekti degan mohiyat keng qamrovli bo'lib, bunda introduktsiya (ya'ni, o'zbekistonda turli mintaqa iqlim va tuproq shart-sharoitlari ) sharoitining iqlim va tuproq shart-sharoitlari va buning ishtirokida tanlangan o'simlik turlari tushiniladi. masalan, o'zbekistonning janub, shimoliy g'arb va shimoliy bo'limlarida joylashgan viloyatlarda introduktsion tajribalar olib boriladi. bunda o'sha joyning iqlim va tuproq shart-sharoitlari asosiy limit omil demakdir. masalan, sirdaryo, buxaro, xorazm va b. viloyat sho'r yerlarga dorilik o'simliklar introduktsiya qilinsa, unda albatta tuproqning sho'rlanish saviyalariga o'ziga xos e'tibor beriladi va atroflicha yoritiladi. chunki, limit belgilarlik omil asosan tuproqning sho'rlanish saviyasi bo'lib hisoblanadi. masalan, sho'r yerlarda zich qoldiq tuproqta uchraydigan barcha tuzlar qotishmasining cho'kmasi hisoblanadi. agarda, sho'rlanmagan …
4 / 18
botanika-geografiya metodi (vavilov, 1935). bu usul dunyo bo'yicha turli o'simliklar guruhlari vakillari kollektsiyalarini yig'ish va undan selektsiya ishlarida foydalanishni nazarda tutadi. ekologo-geografik usul (avrorin, 1947; i. v. belolipov, 1976 )-bu usulda turli geografik o'rinlardan bo'lgan o'simliklar kollektsiyalarini o'rganish qirg'oqlari ularni ekologo-geografik tarqalish qonuniyatlarini aniqlashtirishga qaratilgan. i. v. belolipov (1976 ) o'rta osiyo florasida uchraydigan o'simliklarning toshkent botanika bog'i -introduktsion sharoitida ekologik jihatdan moslashish xususiyatlarini tavsiflab berdi. muallif ilmiy izlanishlarida o'rta osiyo florasiga tegishli 565 nav yoki yer sharining floristik hududlaridan mingdan ortiq nav introduktsiya etilgan o'simliklar kollektsiyasidan foydalanildi. 3. guruh majmualari va o'simliklar edafikatorlari bo'yicha o'simliklarni introduktsiyalash usuli (f. n. rusanov, 1950). usul introduktsiya jarayoniga bitta guruhga tegishli bo'lgan ko'proq navlardi tortib, ularni orasidan sharoitga moslasha olganlarini tanlab olishga asoslangan. agar turkumga tegishli navlarning ma'lumki bo'lagi taklif qilinsa, guruh jamlanmasi fragmenti (unsuri ) deb atagan. f. n. rusanov o'zining ishlarida bitta turkumga tegishli navlarni (masalan, do'lana tug'isı turlari ) farqli …
5 / 18
tuxtaev, 2009) usul. bu metod o'simlik turlari tabiiy ekologo-fitotsenotik sharoitdagi asosiy ekologik, biologik va fitotsenotik tomonlarini hisobga olishni taklif etadi. 7. o'simliklar reproduktivlik strategiyalarini tahlil qilish usuli (guseynova, 2011; karshibaev, 2020 ). usul o'simlik turining reproduktivlik strategiyasini belgilarlik morfo-biologik integrallashgan ko'rsatkichlarini aniqlashtirish qirg'oqlari navning yangi sharoitga moslasha olishini avvaldan bashorat hamda introdutsentlarni to'g'ri tanlab olish imkonini beradi. o'simliklar introduktsiyasini amalga oshirishlikda introduktor olim oldiga qo'yilgan maqsad va vazifalardan kelib chiqqan holda yuqorida belgilab o'tilgan usullardan biri yoki bitta nechta usullarini tanlab olib ishlashi mumkin. dorivor o'simliklar introduktsiyasi uchun boshlang'ich material bo'lib tanlab olingan introdutsent o'simliklarning urug’i, vegetativ organi yoki tirik o'simlikning o'zi xizmat etadi. tanlangan introduktsiya obyektlari (o'simlik ) urug’lari boshqa botanika bog'laridan urug’ almashtirish qirg'oqlari olinishi yoki introduktor tomonidan o'simlik turi tarqalgan hududlardan terilishi mumkin. introduktsiya omillari (tabiiy va antropogen)- introduktsiya sharoitining tabiiy (iqlim, relyef, geologik, gidrogeologik, tuproq, tabiiy o'simlik qoplamlari, shamol, hayvonat dunyosi) omillari. introduktsiya bosqichlari: o'simlik turlarining …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 18 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "introduksiya metodlari"

berdaq nomidagi qqdu magistratura bo’limi “umumiy biologiya va fiziologiya’’ kafedrasi 1-kurs magistranti pulatova nafisaning o’simliklar introduksiyasi fanidan taqdimot ishi mavzu: introduksiya metodlari reja: 1. laboratoriya metodlari 2.introduksiya usullari o'simliklar introduksiya fani botanika, o'simlikshunoslik va dehqonchilik fanlari chegarasida yuzaga kelgan sintetik fan. o'simliklar introdukciyasi biologik fanlar, shundan o'simliklar fiziologiyası, o’simliklar embriologiyasi, o’simliklar ekologiyasi, fitocenologiya, qasamekologiya, karpologiya, osimliktanıu, agranomiya fanlari bilan to'g'ridan to'g'ri aloqada. o'zbekistonda biologik xilma-xillikni muhofaza qilish va oziq-ovqat xavfsizligini taminlashda o’simliklar introdukciyasining roli kata hisoblanadi. o’simliklar introdukciyas...

Этот файл содержит 18 стр. в формате PPTX (232,4 КБ). Чтобы скачать "introduksiya metodlari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: introduksiya metodlari PPTX 18 стр. Бесплатная загрузка Telegram