c++ dasturlash tili

DOCX 5 pages 22.1 KB Free download

5 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 22.1 KB

File type DOCX

Pages 5

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 5

c++ 1-darslik c++ dasturlash tili c++ dasturlash tili c tiliga asoslangan. c esa o'z navbatida b va bcpl tillaridan kelib chiqqan. bcpl 1967 yilda martin richards tomonidan tuzilgan va operatsion sistemalarni yozish uchun mo'ljallangan edi. ken thompson o'zining b tilida bcpl ning ko'p hossalarini kiritgan va b da unix operatsion sistemasining birinchi versiyalarini yozgan. bcpl ham, b ham tipsiz til bo'lgan. yani o'garuvchilarning ma'lum bir tipi bo'lmagan - har bir o'zgaruvchi kompyuter hotirasida faqat bir bayt yer egallagan. o'zgaruvchini qanday sifatda ishlatish esa, yani butun sonmi, kasrli sonmi yoki harfdekmi, dasturchi vazifasi bo'lgan. c tilini dennis ritchie b dan keltirib chiqardi va uni 1972 yili ilk bor bell laboratories da, dec pdp-11 kompyuterida qo'lladi. c o'zidan oldingi b va bcpl tillarining juda ko'p muhim tomonlarini o'z ichiga olish bilan bir qatorda o'zgaruvchilarni tiplashtirdi va bir qator boshqa yangiliklarni kiritdi. boshlanishda c asosan unix sistemalarida keng tarqaldi. hozirda operatsion sistemalarning asosiy …

2 / 5

gi kunda katta ahamiyat kasb etmoda. buni ta'minlash uchun ob'ektli dasturlash g'oyasi ilgari surildi. huddi 70-chi yillar boshida strukturali dasturlash kabi, programmalarni hayotdagi jismlarni modellashtiruvchi ob'ektlat orqali tuzish dasturlash sohasida inqilob qildi.c++ dan tashqari boshqa ko'p ob'ektli dasturlshga yo'naltirilgan tillar paydo bo'ldi. shulardan eng ko'zga tashlanadigani xerox ning palo altoda joylashgan ilmiy-qidiruv markazida (parc) tuzilgan smalltalk dasturlash tilidir. smalltalk da hamma narsa ob'ektlarga asoslangan. c++ esa gibrid tildir. unda c ga o'hshab strukturali dasturlash yoki yangicha, ob'ektlar bilan dasturlash mumkin. yangicha deyishimiz ham nisbiydir. ob'ektli dasturlash falsafasi paydo bo'lganiga ham yigirma yildan oshayapti. c++ funksiya va ob'ektlarning juda boy kutubhonasiga ega. yani c++ da dasturlashni o'rganish ikki qismga bo'linadi. birinchisi bu c++ ni o'zini o'rganish, ikkinchisi esa c++ ning standart kutubhonasidagi tayyor ob'ekt/funksiyalarni qo'llashni o'rganishdir. c++ da dasturlashning asosiy qismlari c++ sistemasi asosan quyidagi qismlardan iborat. bular dasturni yozish redaktori, c++ tili va standart kutubhonalardir. c++ dasturi ma'lum bir fazalardan …

3 / 5

an yoki klaviaturadan kirish/chiqishni bajarmoqchi bo'lgan barcha dasturlar ushbu boshliq (header) faylni yoki uning yangi ko'rinishini include bilan o'z ichiga olishi kerak. bu kabi fayllarni biz bundan keyin e'lon fayllari deb ataymiz. chunki bu fayllar ichida funksiya va ob'ektlarning o'zi, yani tanasi berilmay faqatgina e'loni beriladi. include buyrug'i ikki hil yo'l bilan qo'llanilishi mumkin. 1. include 2. include "meningfaylim.h" birinchi usulda e'lon fayli <> qavslari ichida yoziladi. bunda c++ sistemasi ushbu faylni oldindan belgilangan kataloglar ichidan qidiradi. bu usul bilan asosan standart kutubhona fayllari qo'llaniladi. ikkinchi usulda, fayl nomi qo'shtirnoqlarga olinganda, kiritilishi kerak bo'lgan fayl joriy katalogdan qidiriladi. bu yo'l bilan dasturchi o'zi yozgan e'lon fayllarini kiritadi. shuni aytib o'tish kerakki, c++ ning 1998 yili qabul qilingan standartiga ko'ra, ushbu e'lon fayllari yangi ko'rinishga ega, ular .h bilan tugamaydi. bunda, misol uchun, bizning iostream.h faylimiz iostream, c dan kelgan math.h esa cmath nomiga ega. biz bu o'zgarishlarga keyinroq qaytamiz, hozircha …

4 / 5

sonni o'qish... summa = sona * sonb; cout > sona; amali cin kirish oqimi ob'ekti orqali sona o'zgaruvchisiga klaviaturadan qiymat kiritmoqda. sonni yozib bo'lgandan so'ng enter ni bosamiz. normal sharoitda kirish oqimi klaviaturaga bog'langan. shu tariqa sonb ga ham qiymat berdik. keyin esa summa = sona * sonb; bilan biz ikki o'zgaruvchini ko'paytirib, ko'paytma qiymatini summa ga beryapmiz. bu yerdagi "=" va "*" operatorlar ikki argumentli operatorlar deyiladi, chunki ular ikkita operand yoki boshqacha qilib etkanda kirish qiymatlari bilan ishlaydi. operatorlardan oldin va keyin bo'sh yer qoldirsak, o'qishni osonlashtirgan bo'lamiz. ekranga javobni chiqarganda, cout ga tayyor natijani (summa) yoki matematik ifodaning o'zini berishimiz mumkin. ohirgi cout ga bir-necha argumentni berdik. endl (end line - satrni tugatish) bu oqim manipulyatoridir (stream manipulator). ba'zi bir sistemalar chiqish oqimiga yo'naltirilgan ma'lumotlarning ma'lum bir miqdori yig'ilguncha ushbu ma'lumotlarni ekranga bosib chiqarmay, buferda saqlashadi. va o'sha chiqish buferi to'lgandan keyingina ma'lumotlarni ekranga yuborishadi. buning sababi …

5 / 5

unga uchta narsani yubordik. buni biz oqimga ma'lumotlarni chiqarishni kaskadlash, zanjirlash yoki konkatenatsiya qilish deb ataymiz. ayni amalni cin (console in) kirish oqimi uchun ham bajara olamiz. hisob-kitoblar chiqish ifodasi ichida ham bajarilishi mumkin, cin << sona *sonb << endl; bunga misol. agar bu yo'lni tutganimizda, summa o'zgaruvchisi kerakmas bo'lib qolardi. ushbu dasturda bizda yangi bo'lgan narsalardan biri bu o'zgaruvchi (variable) tushunchasidir. o'zgaruvchilar kompyuter hotirasidagi joylarga ko'rsatib turishadi. har bir o'zgaruvchi ism, tip, hotirada egallagan joy kattaligi va qiymatga egadir. o'zgaruvchi ismi katta-kichik harf, son va past tiredan ( _ - underscore) iboratdir. lekin sondan boshlana olmaydi. c/c++ da katta-kichik harf, yani harflar registri farqlanadi. misol uchun a1 va a1 farqli ismlardir. c++ da arifmetik amallar ko'p programmalar ijro davomida arifmetik amallarni bajaradi. c++ dagi amallar quyidagi jadvalda berilgan. ular ikkita operand bilan ishlatdi. c++ dagi amal arifmetik operator algebraik ifoda c++ dagi ifodasi qo'shish + h+19 h+19 ayirish - …

Want to read more?

Download all 5 pages for free via Telegram.

Download full file

About "c++ dasturlash tili"

c++ 1-darslik c++ dasturlash tili c++ dasturlash tili c tiliga asoslangan. c esa o'z navbatida b va bcpl tillaridan kelib chiqqan. bcpl 1967 yilda martin richards tomonidan tuzilgan va operatsion sistemalarni yozish uchun mo'ljallangan edi. ken thompson o'zining b tilida bcpl ning ko'p hossalarini kiritgan va b da unix operatsion sistemasining birinchi versiyalarini yozgan. bcpl ham, b ham tipsiz til bo'lgan. yani o'garuvchilarning ma'lum bir tipi bo'lmagan - har bir o'zgaruvchi kompyuter hotirasida faqat bir bayt yer egallagan. o'zgaruvchini qanday sifatda ishlatish esa, yani butun sonmi, kasrli sonmi yoki harfdekmi, dasturchi vazifasi bo'lgan. c tilini dennis ritchie b dan keltirib chiqardi va uni 1972 yili ilk bor bell laboratories da, dec pdp-11 kompyuterida qo'lladi. c o'zidan oldingi...

This file contains 5 pages in DOCX format (22.1 KB). To download "c++ dasturlash tili", click the Telegram button on the left.

Tags: c++ dasturlash tili DOCX 5 pages Free download Telegram