c++ dasturlash tili

DOCX 91 стр. 69,7 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 91
c++ dasturlash tili -kirish so'zi- assalomu alaykum! o'zbek tilida dasturlash mavzusiga doir zamonaviy adabiyotlar ko'p emas. shu bois c++ ni o'zbek tilida tushunturuvchi qo'llanmani yozishga qaror qildim. kitob matnini iloji boricha ko'proq c++ kodidagi misollar bilan boyitishga harakat qildim. dasturlar microsoft visual c++ da test qilingan. kitob va kod matnlari puhta tekshirildi. lekin shunga qaramay ba'zi bir hatolar tuzatilmagan bo'lishi mumkin. iloji bo'lsa, bunday hatolarni menga yuboring, men matnga kerakli tuzatishlarni kiritaman. o'zbekcha atamalar bilan bir qatorda ingliz tilidagi atamalar ham berildi. ingliz tilini bilmasdan hozirgi zamon nformatsion sistemalarini o'rganish juda qiyindir. shu sababdan o'quvchini inglizcha atamalar bilan tanishtirish maqsadida ularni matnda berishdan tashqari kitobga alohida inglizcha-o'zbekcha lug'at qismi ham kiritildi. -acknowledgements- bu kitobdagi ma'lumotlar va ba'zi bir dasturlardan ilk bor 2000 yilning yozida, dos'tlarimga c++ni tushuntirish davomida qo'llanganman. tdtu 94-97 guruh talabalariga hatolarimni ko'rsatganliklari va foydali maslahatlarini aymaganliklari uchun o'z minnatdorchiligimni bildirib qolaman. -trademarks- kitob matnida firma, kompaniya va …
2 / 91
l ning ko'p hossalarini kiritgan va b da unix operatsion sistemasining birinchi versiyalarini yozgan. bcpl ham, b ham tipsiz til bo'lgan. yani o'garuvchilarning ma'lum bir tipi bo'lmagan - har bir o'zgaruvchi kompyuter hotirasida faqat bir bayt yer egallagan. o'zgaruvchini qanday sifatda ishlatish esa, yani butun sonmi, kasrli sonmi yoki harfdekmi, dasturchi vazifasi bo'lgan. c tilini dennis ritchie b dan keltirib chiqardi va uni 1972 yili ilk bor bell laboratories da, dec pdp-11 kompyuterida qo'lladi. c o'zidan oldingi b va bcpl tillarining juda ko'p muhim tomonlarini o'z ichiga olish bilan bir qatorda o'zgaruvchilarni tiplashtirdi va bir qator boshqa yangiliklarni kiritdi. boshlanishda c asosan unix sistemalarida keng tarqaldi. hozirda operatsion sistemalarning asosiy qismi c/c++ da yozilmoqda. c mashina arhitekturasiga bog'langan tildir. lekin yahshi rejalashtirish orqali dasturlarni turli kompyuter platformalarida ishlaydigan qilsa bo'ladi. 1983 yilda, c tili keng tarqalganligi sababli, uni standartlash harakati boshlandi. buning uchun amerika milliy standartlar komiteti (ansi) qoshida x3j11 …
3 / 91
dan tashqari boshqa ko'p ob'ektli dasturlshga yo'naltirilgan tillar paydo bo'ldi. shulardan eng ko'zga tashlanadigani xerox ning palo altoda joylashgan ilmiy-qidiruv markazida (parc) tuzilgan smalltalk dasturlash tilidir. smalltalk da hamma narsa ob'ektlarga asoslangan. c++ esa gibrid tildir. unda c ga o'hshab strukturali dasturlash yoki yangicha, ob'ektlar bilan dasturlash mumkin. yangicha deyishimiz ham nisbiydir. ob'ektli dasturlash falsafasi paydo bo'lganiga ham yigirma yildan oshayapti. c++ funksiya va ob'ektlarning juda boy kutubhonasiga ega. yani c++ da dasturlashni o'rganish ikki qismga bo'linadi. birinchisi bu c++ ni o'zini o'rganish, ikkinchisi esa c++ ning standart kutubhonasidagi tayyor ob'ekt/funksiyalarni qo'llashni o'rganishdir. c++ da dasturlashning asosiy qismlari c++ sistemasi asosan quyidagi qismlardan iborat. bular dasturni yozish redaktori, c++ tili va standart kutubhonalardir. c++ dasturi ma'lum bir fazalardan o'tadi. birinchisi dasturni yozish va tahrirlash, ikkinchisi preprosessor amallarini bajarish, kompilyatsiya, kutubhonalardagi ob'ekt va funksiyalarni dastur bilan bog'lash (link), hotiraga yuklash (load) va bajarish (execute). c++ da birinchi programma //c++ dagi ilk …
4 / 91
ob'ektlarning o'zi, yani tanasi berilmay faqatgina e'loni beriladi. include buyrug'i ikki hil yo'l bilan qo'llanilishi mumkin. 1. include 2. include "meningfaylim.h" birinchi usulda e'lon fayli <> qavslari ichida yoziladi. bunda c++ sistemasi ushbu faylni oldindan belgilangan kataloglar ichidan qidiradi. bu usul bilan asosan standart kutubhona fayllari qo'llaniladi. ikkinchi usulda, fayl nomi qo'shtirnoqlarga olinganda, kiritilishi kerak bo'lgan fayl joriy katalogdan qidiriladi. bu yo'l bilan dasturchi o'zi yozgan e'lon fayllarini kiritadi. shuni aytib o'tish kerakki, c++ ning 1998 yili qabul qilingan standartiga ko'ra, ushbu e'lon fayllari yangi ko'rinishga ega, ular .h bilan tugamaydi. bunda, misol uchun, bizning iostream.h faylimiz iostream, c dan kelgan math.h esa cmath nomiga ega. biz bu o'zgarishlarga keyinroq qaytamiz, hozircha esa eski tipdagi e'lon fayllaridan foydalanib turamiz. int main() har bir c++ dasturining qismidir. main dan keyingi () qavslar c++ ning funksiya deb ataluvchi blokining boshlangangini bildiradi. c++ dasturi bir yoki bir necha funksiyalardan iborat. va shulardan aniq …
5 / 91
berdik. keyin esa summa = sona * sonb; bilan biz ikki o'zgaruvchini ko'paytirib, ko'paytma qiymatini summa ga beryapmiz. bu yerdagi "=" va "*" operatorlar ikki argumentli operatorlar deyiladi, chunki ular ikkita operand yoki boshqacha qilib etkanda kirish qiymatlari bilan ishlaydi. operatorlardan oldin va keyin bo'sh yer qoldirsak, o'qishni osonlashtirgan bo'lamiz. ekranga javobni chiqarganda, cout ga tayyor natijani (summa) yoki matematik ifodaning o'zini berishimiz mumkin. ohirgi cout ga bir-necha argumentni berdik. endl (end line - satrni tugatish) bu oqim manipulyatoridir (stream manipulator). ba'zi bir sistemalar chiqish oqimiga yo'naltirilgan ma'lumotlarning ma'lum bir miqdori yig'ilguncha ushbu ma'lumotlarni ekranga bosib chiqarmay, buferda saqlashadi. va o'sha chiqish buferi to'lgandan keyingina ma'lumotlarni ekranga yuborishadi. buning sababi shuki, ekranga bosish nisbatan vaqt jihattan qimmat amaldir. agar ma'lumotlar yig'ilib turib, bittada chiqarilsa, dastur ancha tez ishlaydi. lekin biz yuqoridagi dasturdagi kabi qo'llanuvchi bilan savol-javob qiluvchi programmada yo'l-yo'riqlarimizni berilgan paytning o'zida ekranga bosib chiqarilishini hohlaymiz. shu sababli biz endl …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 91 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "c++ dasturlash tili"

c++ dasturlash tili -kirish so'zi- assalomu alaykum! o'zbek tilida dasturlash mavzusiga doir zamonaviy adabiyotlar ko'p emas. shu bois c++ ni o'zbek tilida tushunturuvchi qo'llanmani yozishga qaror qildim. kitob matnini iloji boricha ko'proq c++ kodidagi misollar bilan boyitishga harakat qildim. dasturlar microsoft visual c++ da test qilingan. kitob va kod matnlari puhta tekshirildi. lekin shunga qaramay ba'zi bir hatolar tuzatilmagan bo'lishi mumkin. iloji bo'lsa, bunday hatolarni menga yuboring, men matnga kerakli tuzatishlarni kiritaman. o'zbekcha atamalar bilan bir qatorda ingliz tilidagi atamalar ham berildi. ingliz tilini bilmasdan hozirgi zamon nformatsion sistemalarini o'rganish juda qiyindir. shu sababdan o'quvchini inglizcha atamalar bilan tanishtirish maqsadida ularni matnda ber...

Этот файл содержит 91 стр. в формате DOCX (69,7 КБ). Чтобы скачать "c++ dasturlash tili", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: c++ dasturlash tili DOCX 91 стр. Бесплатная загрузка Telegram