c++ 4-darslik

DOCX 9 pages 21.1 KB Free download

9 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 21.1 KB

File type DOCX

Pages 9

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 9

c++ 4-darslik massivlar bu qismda dasturdagi ma'lumot strukturalari bilan tanishishni boshlaymiz.dasturda ikki asosiy tur ma'lumot strukturalari mavjuddir. birinchisi statik, ikkinchisi dinamikdir. statik deganimizda hotirada egallagan joyi o'zgarmas, dastur boshida beriladigan strukturalarni nazarda tutamiz. dinamik ma'lumot tiplari dastur davomida o'z hajmini, egallagan hotirasini o'zgartirishi mumkin. agar struktura bir hil kattalikdagi tiplardan tuzilgan bo'lsa, uning nomi massiv (array) deyiladi. massivlar dasturlashda eng ko'p qo'laniladigan ma'lumot tiplaridir. bundan tashqari strukturalar bir necha farqli tipdagi o'zgaruvchilardan tashkil topgan bo'lishi mumkin. buni biz klas (pascalda record) deymiz. masalan bunday strukturamiz ichida odam ismi va yoshi bo'lishi mumkin. bu bo'limda biz massivlar bilan yaqindan tanishib o'tamiz. bu bo'limdagi massivlarimiz c uslubidagi, pointerlarga (ko'rsatkichlarga) asoslan strukturalardir. massivlarning boshqa ko'rinishlarini keyingi qismlarda o'tamiz. massivlar hotirada ketma-ket joylashgan, bir tipdagi o'zgaruvchilar guruhidir. alohida bir o'zgaruvchini ko'rsatish uchun massiv nomi va kerakli o'zgaruvchi indeksini yozamiz. c/c++ dagi massivlardagi elementlar indeksi har doim noldan boshlanadi. bizda char tipidagi m nomli massiv …

2 / 9

c[massiv] = {5,7,8,9,3,44,-33,0}; // massiv initsalizatsiya ro'yhati int main() { for (int i = 0; i faylini dasturimizga kiritdik. bu e'lon faylida standart kirish/chiqish oqimlari bilan ishlaydigan buyruqlar berilgan. dasturimizda qo'llanilgan setw() manipulyatori chiqish oqimiga berilayatgan ma'lumotlarning eng kichik kengligini belgilaydi, biz setw() parametrini 4 deb berdik, demak c[] massivi elementlari 4 harf kenglikda ekranga bosiladilar. agar kenglik kamlik qilsa, u kattalashtiriladi, agar bo'sh joy qolsa, elementlar chapga yondashilib yoziladi. biz va manipulyatorlarni keyinroq to'la ko'rib chiqamiz. misolimizda massiv nomli konstantani qo'lladik. uning yordamida massiv chegaralarini va for strukturasidagi chegaraviy qiymatlarni berdik. bunday o'zgarmasni qo'llash dasturda hatoga yo'l qo'yishni kamaytiradi. massiv chegarasi o'zgarganda, dasturning faqat bir joyiga o'zgarish kiritiladi. massiv hajmi e'lonida faqat const sifatli o'zgaruvchilar qo'llanilishi mumkin. massivlar bilan ishlaganda eng ko'p yo'l qoyiladigan hato bu massivga 0 dan kichkina va (n-1) dan (n: massivdagi elementlar soni) katta indeks bilan murojaat qilishdir. bunday hato dastur mantig'i hatosiga olib keladi. …

3 / 9

$satrlarni yuqoridagi ikkita yo'l bilan initsalizatsiya qilsa bo'ladi. satrlar ikkinchi uslubda e'lon qilinganda, yani pointer mehanizmi qo'llanilganda, ba'zi bir kompilyatorlar satrlarni hotiraning konstantalar saqlanadigan qismiga qo'yadi. yani ushbu satrlarga o'zgartirish kiritilishi ta'qiqlanadi. shu sababli satrlarni hardoim o'zgartirish imkoni bo'lishi uchun ularni char tipidagi massivlar ko'rinishida e'lon qilish afzaldir. satrlar massiv yordamida berilganda, ularning uzunligi noma'lumdir. shu sababli satrning tugaganligini bildirish uchun satr ohiriga mahsus belgi nol literasi qo'yiladi. uning dastursa belgilanishi '\0' ko'rinishga ega. demak, yuqorida berilgan "malibu" satriga ohiriga '\0' belgisi qo'shiladi, yani massivning umumiy uzunligi "malibu":6 + '\0':1 = 7 ta char tipidagi elementga teng bo'ladi. satrlarni massiv initsalizatsiya ro'yhati ko'rinishida ham bersak bo'ladi: char c[6] = {'a', 'b', 'c', 'd', 'e' , '\0'}; ... cout > string; eng muhimi satr bilan '\0' belgisi uchun yetarli joy bo'lishi kerak. satrlar massiv yordamida berilganligi uchun, alohida elementlarga indeks orqali yetishish mumkin, masalan: char k[] = "bahor keldi, gullar ochildi."; …$

4 / 9

ir. lekin birinchi indeks kattaligini tashqaridan, qo'shimcha parametr sifatida bersak, funksiyamiz chiroyliroq chiqadi, turli kattalikdagi massivlarni o'lish imkoniga ega bo'ladi.

5 / 9

Want to read more?

Download all 9 pages for free via Telegram.

Download full file

About "c++ 4-darslik"

c++ 4-darslik massivlar bu qismda dasturdagi ma'lumot strukturalari bilan tanishishni boshlaymiz.dasturda ikki asosiy tur ma'lumot strukturalari mavjuddir. birinchisi statik, ikkinchisi dinamikdir. statik deganimizda hotirada egallagan joyi o'zgarmas, dastur boshida beriladigan strukturalarni nazarda tutamiz. dinamik ma'lumot tiplari dastur davomida o'z hajmini, egallagan hotirasini o'zgartirishi mumkin. agar struktura bir hil kattalikdagi tiplardan tuzilgan bo'lsa, uning nomi massiv (array) deyiladi. massivlar dasturlashda eng ko'p qo'laniladigan ma'lumot tiplaridir. bundan tashqari strukturalar bir necha farqli tipdagi o'zgaruvchilardan tashkil topgan bo'lishi mumkin. buni biz klas (pascalda record) deymiz. masalan bunday strukturamiz ichida odam ismi va yoshi bo'lishi mumkin. bu bo'limd...

This file contains 9 pages in DOCX format (21.1 KB). To download "c++ 4-darslik", click the Telegram button on the left.

Tags: c++ 4-darslik DOCX 9 pages Free download Telegram