qadimgi yunonistonda ilmiy bilimlarning rivojlanishi

PPTX 71 pages 6.6 MB Free download

71 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 6.6 MB

File type PPTX

Pages 71

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 71

mavzu: qadimgi yunonistonda ilmiy bilimlarning rivojlanishi mavzu: qadimgi yunonistonda ilmiy bilimlarning rivojlanishi. qadimgi rimda ilmiy bilimlarning taraqqiy etishi reja: 1. qadimiy grek mifologiyasining mohiyati. 2. qadimgi gretsiyada tabiat haqidagi fanlarning rivojlanishi. ioniya grek fanining markazi. 3. gerodot “tarix otasi” ning “tarix” kitobi va uning qadimgi dunyo tarixini o‘rganishdagi ahamiyati. gippokrat va uning tibbiyot fani rivojiga qo‘shgan hissasi. 4. pifagor va suqrotning qadimgi dunyo ilmiy tafakkuri rivojida tutgan o‘rni. platon akademiyasi. 5. aristotel antik olamning yirik mutafakkiri. ibtidoiy grek maktablari va gimnaziyalar. grek tragediyalari. 6. qadimgi rimda ilmiy bilimlarning vujudga kelishidagi tarixiy shart-sharoitlar. 7. sitseron, seneka, mark avreliy va avgustin avreliylar rim ilmiy dunyoqarashining peshqadam vakillaridir. 8. rim she’riyatining “oltin asri”.lukretsiy dunyoqarashi. 9. pleniy va uning 37 kitobidan iborat “tabiiy tarix” kitobi. 10. rimda teatrlar, kutubxonalar, ko‘priklar va vodoprovodlar qurilishida aniq fanlarning o‘rni. qadimgi yunonistonda aniq fanlar falsafa fani bilan birgalikda rivojlandi. lekin falsafa bilan bog lanish platon davrida geometriyani amaliy …

2 / 71

u asarni oxiriga yetkazish yevklid zimmasiga tushdi. qadimgi geometriya asarlaridagi mualliflarning qarashlari asosan faylasuflar maktabiga taalluqli bo' lib, birinchi ta'riflar falsafiy jihatdan tushuntirilgan. pifagorchilar - geometrik tushunchalarning ta'rifiga o'z nuqtayi nazaridan yondoshganlar. jumladan: nuqta, to'g'riburchak, kvadrat, uchburchak va boshqa shakllarni ular sonlar nuqtai nazaridan qarab, mazkur shakllarni birlar va ularning komibnasiyalari deb ta'rif berganlar. demokrit (milodgacha 460-370 yy.) nuqtani fazoning bo'linmas zarrachasi sifatida aniqlagan. uning talqinida shu zarrachalarning zanjiri, geometrik jism - fazodagi zarrachalar to'plamidir, - deya tushuntirgan. asosiy geometrik tushunchalarni ta'riflashga aristotel ham o'z diqqatini qaratadi. aristotelga ko'ra har bir fan o'z negizlariga ega. negizlarni u “ularni isbotlash mumkin emas, bu ularning borligichadir”, - deb ta'riflaydi. masalan, bir soni yoki to'g'ri chiziq yoki uchburchakni qabul qiladigan bo'lsak, bir va o'lchov mavjudligicha qabul qilinib, boshqasi isbotlanadi. qadimgi yunon olimlarining qarashlari, ayniqsa, aristotel negizlari yevklid uchun katta ahamiyatga ega bo'ldi. yevklid “negizlar” kitobi ko'p marta qo'lda ko'chirilgan, dunyoning hamma tillarida qayta-qayta …

3 / 71

rni tuzatadi. rim imperiyasi haqli ravishda eng qadimiy va qudratli sivilizatsiyalardan biri hisoblanadi. u dunyoga bugungi kungacha hayratda qoldiradigan va zavqlantiradigan noyob madaniyatni berdi. qadimgi rim 450000-3600000 aholi aholisi kamida 10 000 li harbiy aholi punktlari forum, ibodatxonalar va bir xil turdagi binolar baliq va go'sht suv o'tkazgichlari fermer xo'jaliklari ispaniya, galliya va afrika vino va neft import dastlabki rimliklar o'z qo'shnilaridan, yunonlardan madaniyatni qabul qildilar, lekin ularning qarz olishlariga o'zlarining noyob muhri bosildi. rim imperiyasi keyinchalik bu madaniyat keng tarqalib, zamonaviy dunyoning turli joylariga ta'sir ko'rsatdi. misol uchun, biz hali ham kolizey va satira, ko'ngilochar akvaryumlar bilan qiziqamiz. rimda qurilgan ko'priklar hali ham daryoga cho'zilib ketgan, uzoq shaharlar haqiqiy rim yo'llarining qoldiqlari bo'ylab joylashgan. rimlik xudolarning nomlari ilgarigi va undan yuqori bo'lib, bizning yulduz turkumlarini qalbiga soladi. rim madaniyatining ba'zi qismlari yo'qolib qoldi, ammo qiziqarli bo'lib qoldi. bular orasida arenada gladiatorlar va o'lim o'yinlar bor. rim shahri eng yirik …

4 / 71

riga suv olib kelish uchun qurilgan va ispaniya, galliya va afrika vino va neft import qilingan. qadimgi rim me'morchiligining eng mashhur yodgorligi kolizeydir. kolizey rim imperiyasi paytida (milodiy 72-80-yillarda), imperator vespasian, keyin esa tit flaviy tomonidan qurdirilgan.bu ajoyib o'lchamdagi klassik amfiteatr bo'lib, u ko'ngilochar tadbirlar uchun ishlatilgan. uning maydonida gladiator janglari, yirik yirtqichlarning shiddatli janglari va boshqa o'yin-kulgilar bo'lib o'tdi. shuningdek, kolizey suv bilan to'ldirilgan va naumaxiya - dengiz janglari sahnalashtirilgan. 3-asrda kuchli yong'in paytida kolizey jiddiy zarar ko'rdi. ammo u qayta tiklandi va butun dunyodan sayyohlarni jalb qildi. qoni ichilgan dori sifatida yirtqich hayvonlar bilan o’rtacha hayoti 25 yosh (tug’ruq, bolalar o’limi) gladiator kitoblarda va tarixiy filmlarda sarkardalarni old qatorlarda jang olib borganliklari tasvirlanadi. ammo rim sarkardalari odatda jangda ishtirok etmas edilar. ular rahbarlik postlarini egallab, armiyaning harakatlarini boshqarganlar va hodisalardan yaxshiroq xabardor bo’lib turganlar. faqatgina odatdan tashqari holatlardagina, ya’ni jangda ma’lubiyatga uchrayotgan vaqtdagina sarkarda yo o’z joniga qasd …

5 / 71

ni vulqon kuli, ohak va dengiz suvidan yaratgan.taxminan o'n yil o'tgach, betonda alyuminiy tobermorit deb nomlangan noyob mineral hosil bo'lib, uning mustahkamligini saqlab qolish imkonini berdi. 2.markaziy isitish. dunyodagi birinchi ma'lum bo'lgan markazlashtirilgan isitish tizimlaridan biri rimliklar tomonidan yaratilgan. u "gipokaust" deb nomlangan va asosan katta jamoat hammomlarida o'rnatilgan. soxta pol ostida doimo olov yonib turardi, bu xonani va hammomga boradigan suvni isitadi. 3. kanalizatsiya. birinchi rim kanalizatsiyasi etrusklar tomonidan butun italiya yarim orolida miloddan avvalgi 500 yilda qurilgan. shundan keyin rimliklar kanalizatsiyani kengaytirdilar. shunisi e'tiborga loyiqki, u asosan chiqindi suv uchun emas, balki toshqinlarni kamaytirish uchun ishlatilgan. 4.rimliklar shaharsozlikda kashshof bo'lib, birinchi ko'cha parallel dizaynlarini yaratdilar. 5. yo'l belgilari zamonaviy ixtiro emas, rimliklar ham ulardan foydalanganlar. o'zlarining barcha ko'p yo'llarida ular sayohatchilarga rim va boshqa shaharlardan yo'nalish va masofa haqida ma'lumot berish uchun katta "mo'ljallardan" foydalanganlar. rim devorlari va rimning mashhur darvozalari rimdagi avrelian devori turli davrlarda qadimiy shaharni …

Want to read more?

Download all 71 pages for free via Telegram.

Download full file

About "qadimgi yunonistonda ilmiy bilimlarning rivojlanishi"

mavzu: qadimgi yunonistonda ilmiy bilimlarning rivojlanishi mavzu: qadimgi yunonistonda ilmiy bilimlarning rivojlanishi. qadimgi rimda ilmiy bilimlarning taraqqiy etishi reja: 1. qadimiy grek mifologiyasining mohiyati. 2. qadimgi gretsiyada tabiat haqidagi fanlarning rivojlanishi. ioniya grek fanining markazi. 3. gerodot “tarix otasi” ning “tarix” kitobi va uning qadimgi dunyo tarixini o‘rganishdagi ahamiyati. gippokrat va uning tibbiyot fani rivojiga qo‘shgan hissasi. 4. pifagor va suqrotning qadimgi dunyo ilmiy tafakkuri rivojida tutgan o‘rni. platon akademiyasi. 5. aristotel antik olamning yirik mutafakkiri. ibtidoiy grek maktablari va gimnaziyalar. grek tragediyalari. 6. qadimgi rimda ilmiy bilimlarning vujudga kelishidagi tarixiy shart-sharoitlar. 7. sitseron, seneka, mark avreliy va ...

This file contains 71 pages in PPTX format (6.6 MB). To download "qadimgi yunonistonda ilmiy bilimlarning rivojlanishi", click the Telegram button on the left.

Tags: qadimgi yunonistonda ilmiy bili… PPTX 71 pages Free download Telegram