siyosiy elita tushunchasi va turlari

PDF 29 pages 382.4 KB Free download

29 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 382.4 KB

File type PDF

Pages 29

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 29

o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovasiyalar vazirligi ijtimoiy fanlar fakulteti “siyosatshunoslik” kafedrasi siyosatshunoslik ta’limi yo’nalishi “mutaxasislikka kirish” fanidan kurs ishi mavzu: siyosiy elita tushunchasi va turlari bajardi: ilmiy rahbar: toshkent 2024 2 mundarija: kirish ....................................................................................................... 3-4 i bob. siyosiy elitaning tushunchasi ma`no, mohiyati va uning funksiyalari 1.1. siyosiy elita tushunchasi .................................................. 4-6 1.2. siyosiy elitaning funksiyalari ...................................... 6-8 ii bob. siyosiy elitaga oid nazaryalar va siyosiy yetakchilik…………………………………………………….................8-24 2.1. siyosiy elita to`g`risidagi nazaryalar ................. 8-13 2.2.siyosiy liderlik ...................................................................... 13-19 2.3.siyosiy yetakchilik turlari…………………………………20-24 xulosa ................................................................................................. 25-26 foydalanilgan adabiyotlar ................................................... 27 3 kirish mavzuning dolzarbligi: elita - jamiyat ta'sir qilish imkoniga ega bo'lgan odamlar. politologik adabiyotlarda "siyosiy sinf", "hukmron sinf", "boshqaruvchi sinf ?" singari turli nomlarga ega siyosiy elitalar bugungi kunda ham jamiyat taraqqiyoti uchun ulkan hissa qo'shuvchi ijtimoiy guruh hisoblanadi. zamonaviylashayotgan jamiyatlarda islohotchilarning muvaffaqiyatlari to'g'ridan - to'g'ri ana shu guruh salohiyati, irodasi va tashabbusiga bog'lanadi. xo'sh, siyosiy elita nima? uning siyosiy …

2 / 29

hli ta'sirga ega ijtimoiy garuhga mansubligini bildiradi. siyosiy elita jamiyat rivojini maqsadlari va yo'nalishlarini ishlab chiqadi. u strategik jihatdan muhim qarorlarni qabul qiladi va ularni amalga oshirish uchun davlat hokimiyati egalik qilayotgan barcha manbalarni ishga soladi. jamiyat eng qadimgi davrlardanoq asilzodalar, oq suyaklar, oliy tabaqaga va xalqqa ajratib kelingan. bunday ajratish hayotda mavjud asl holatni aks ettirgan. jumladan, bizning buyuk ajdodlarimiz qalamiga mansub asarlarning aksariyatida kelib chiqishi nasabi, aqi zakovati, jasorati bois xalq mehrini qozongan va xalq boshida turgan qahramonlar, beklar, shohlar obrazlari tahlil qilinadi. ammo, faqat xix asr oxiriga kelib elitalarning kelib chiqishi, jamiyatdagi roli, vazifalari haqidagi qarashlar ilmiy tahlil tusini oladi. deyarli bir vaqtda ushbu masalalar haqida o'z fikrini aytgan italiyalik olim v. pareto va nemis olimi r.mixels elitalani siyosatning alohida subyekti sifatida ajratib, uning amaliy faoliyatini o`rgana 4 boshladilar. ularning ijodi elitologiya faniga asos soldi va unda "makiavelli maktabi" yo'nalishini tashkil etdi. kurs ishini ob’ekti: siyosiy elita …

3 / 29

ada, eng rivojlangan mamlakatlarning siyosiy amaliyoti shuni ko‘rsatadiki, hokimiyatni taqsimlash va amalga oshirish jarayoni fuqarolarning teng qatnashishini nazarda tutmaydi. “elita” atamasi fransuz tilidan “elite” so‘zidan kelib chiqqan bo‘lib, “eng yaxshi, tanlangan, saralangan” degan ma’nolami bildiradi. shu bois ham siyosiy leksikonda, dastlab “elita” atamasi jamiyat boshqaruvi uchun tanlab olingan eng yaxshi odamlar, maxsus boshqaruv tizimi uchun tayyorlangan mutaxassislar, degan ma’nolarni bildiradi. keyinchalik xix asrga kelib “siyosiy elita” tushunchasining keng qamrovli talqini ilmiy jihatdan asoslandi. «siyosiy elita» atamasi o‘zining zamonaviy talqinida, butun jamiyat ustidan real hokimiyatga ega bo‘lgan «ozchilik» ijtimoiy guruhi sifatida siyosatshunoslikda xx asming boshlarida avstriyalik siyosatshunos r.mixels va ilmiy muomalaga “elita” atamasini kiritgan. siyosiy elita - bu hokimiyatga erishgan, jamiyat hayotining turli sohalarida buyruq beruvchi o‘rinlarni egallagan odamlar to‘dasi emas, balki barcha siyosiy tizimlarda bo‘ladigan, mukammal tashkil etilgan hamkorlik asosidagi ijtimoiy guruhlardir. «siyosiy elita» tushunchasini keng va tor ma’noda qo‘llash lozim. keng ma’noda «siyosiy elita» tushunchasi «hukmron elita» tushunchasiga teng. …

4 / 29

lari haqida so‘z yuritilganda, insonlarning hukmron sinfga kirish omilini ochib beradi: harbiy botirlik, moddiy boylik, ma’naviy hukmronlikka egalik. ushbu uch omil bilan aristokratiyaning uch tarixiy shakli bog‘liq: harbiy, cherkov va moliyaviydir. biroq hukmron sinfga ajratishning oliy mezoni boshqarish qobiliyati hisoblanadi. o‘z jamiyatining zaif va kuchli tomonlarini biluvchi, uni na`zorat qila oluvchi. jamiyatda siyosiy elitaning shakllanishi sabablari nisbatan birinchi, mehnat taqsimoti qonuni va u bilan bog‘liq bo‘lgan jamiyatning ijtimoiy yo‘naltirilishi, turli guruhlar va qatlamlaring ijtimoiy vazifalarining farqliligini ta’minlaydi. jamiyatning sohalashtirilishi faqat mehnat taqsimoti tufayli yuzaga kelishi mumkin va ijtimoiy iyrarxiya asosida insonlar ijro etadigan mos sinflar, qatlamlar va guruhlar iyrarxiyasi paydo bo‘ladi. ijtimoiy piramida yuqorisiga umumiy boshqaruv va rahbarlikni amalga oshiruvchilar qo‘yiladi, boshqa funksiyalarning muvaffaqiyatli ijrosi uchun tegishli zarur choralar ko‘riladi. shundan kelib chiqib, elitaning mavjudligi boshqaruv mehnatining yuqori ijtimoiy ahamiyati va uning ustunliklari hamda boshqa shakllar tizimi siyosiy elitaga oid nazariyalar ko‘rinishidagi muvofiq xohish-irodasi bilan izohlanadi. gap shundaki, siyosat bu …

5 / 29

sidagi ikkinchi muhim omildir. uchinchi, siyosat har kimning qiziqish doirasiga kiravermaydi. ko‘plar uchun siyosatga jalb qilinish bu ikkinchi darajali ishdir. siyosatda ozchilik faollik ko‘rsatadi. vu siyosiy elitaning mavjudligining uchichnchi - siyosiy omilidir. 1.2. siyosiy elitaning funksiyalari siyosiy elita davlat va jamiyat ishlarida ko‘plab funksiyalari bajaradi: siyosiy elitani hokimiyat funksiyalarining hajmi asosida quyidagi darajalarga bo‘lish mumkin: oliy, o‘rta va quyi. siyosiy elitalarning funksiyalari:ularnning ichida eng asosiy funksiyalari quyidagilardan iborat: -turli ijtimoiy guruhlar manfaatlarini o`rganish va tahlil etish; -turli ijtimoiy birliklar manfaatlarini subordinatsiya qoplash; -siyosiy yul va maqsadlarda manfaatlarni ifodalash; -siyosiy mafkurani ishlab chiqish (dastur, doktrina, konstitutsiya, qonunlar va xokazo); -siyosiy mo`ljallarni mujassamlashtirish mexanizmini yaratish; -boshqaruv organlari apparatining kadrlarini tayinlash; -siyosiy tizim institutlarini tuzish va ularga tuzatishlar kiritish; -siyosiy yetakchilarni ilgari surish. elitalarni rekrutlash. elitalarning o`z funksiyalarini jamiyat uchun natijada, foydali va samarali bajarishida ularni rekrutlash muhim o`rin tutadi. xozirgi davrda elitalarni rekrutlashning ikkita asosiy tizimi mavjud: gildiya va antreprener tizimlari. 8 …

Want to read more?

Download all 29 pages for free via Telegram.

Download full file

About "siyosiy elita tushunchasi va turlari"

o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovasiyalar vazirligi ijtimoiy fanlar fakulteti “siyosatshunoslik” kafedrasi siyosatshunoslik ta’limi yo’nalishi “mutaxasislikka kirish” fanidan kurs ishi mavzu: siyosiy elita tushunchasi va turlari bajardi: ilmiy rahbar: toshkent 2024 2 mundarija: kirish ....................................................................................................... 3-4 i bob. siyosiy elitaning tushunchasi ma`no, mohiyati va uning funksiyalari 1.1. siyosiy elita tushunchasi .................................................. 4-6 1.2. siyosiy elitaning funksiyalari ...................................... 6-8 ii bob. siyosiy elitaga oid nazaryalar va siyosiy yetakchilik…………………………………………………….................8-24 2.1. siyosiy elita to`g`risidagi nazaryalar .....

This file contains 29 pages in PDF format (382.4 KB). To download "siyosiy elita tushunchasi va turlari", click the Telegram button on the left.

Tags: siyosiy elita tushunchasi va tu… PDF 29 pages Free download Telegram